نوشته‌ها

نگهداری صحیح میوه وسبزیجات

نگهداری میوه وسبزیجات بعنوان عاملی مهم از دیر باز مورد توجه بشر بوده است . میوه وسبزی پس از تولید وبرداشت از مزارع وباغات باید به طریق مناسب برای زمان کمبود ،نگهداری ویا فراوری گردد،در غیر اینصورت دچار فسادوضایعات خواهد شد.

تاثیر-سردخانه-صنایع برودتی برادران حقیقی

میوه ها و سبزیجات در فاصله بین تولید تا مصرف از نظر ارزش غذایی تغییراتی می کنند. بنابراین هر چه تازه تر مصرف شوند، مفیدتر خواهند بود. در این مقاله روشهای نگهداری بهتر و طولانی تر میوه ها و سبزیجات را قرار داده ایم.با ما همراه باشید…

همیشه یخچال مناسب ترین مکان برای نگه داری میوه ها نیست.یک مکان مناسب برای نگهداری و ذخیره میوه مکانی خشک، خنک و به دور از نور آفتاب است.این فضا می‌تواند کشوی مخصوص میوه در یخچال یا یک سبد در زیر زمین شما باشد.

توجه به این نکته ضروری است که برخی میوه‌ها نسبت به سرما حساس‌اند و در این دما خراب می‌شوند.

از جمله‌ میوه‌های حساس به سرما می‌توان به میوه‌های مناطق گرمسیری مثل موز، آناناس، انبه، خربزه و برخی مرکبات اشاره کرد. بهترین مکان برای نگهداری این نوع از میوه‌ها فضایی در آشپزخانه، اتاق نشیمن یا ظرفی روی میز ناهارخوری است.

میوه‌هایی مثل توت‌فرنگی، انگور و هلو را باید در فضای خنک یخچال نگه داشت. به همین دلیل یا باید آنها را طی ۳ تا ۴ روز مصرف کرد یا فورا آنها را به شکل مربا درآورد یا فریز کرد

بهترین روش برای نگهداری انواع میوه و سبزی

جداسازی میوه ها از هم

میوه‌ها را جدا از هم بگذارید .یکی از مسایلی که معمولا سبب رسیدن سریع‌تر میوه‌ها و فساد زودتر آنها می‌شود نگهداری انواع میوه در کنار هم است.

برخی میوه‌ها گازی به نام اتیلون آزاد می‌کنند که می‌تواند سبب رسیدن سریع میوه‌های دیگر و در نتیجه کاهش زمان نگهداری و مصرف آنها شود.

مثلا اگر کیوی را در کنار سیب بگذارید، به سرعت نرم می‌شود. میوه‌هایی مثل موز، هلو، گلابی، سیب، آلو، گوجه، شلیل و زردآلو را کنار کیوی، طالبی و خربزه قرار ندهید.

میوه سبزی-صنایع برودتی برادران حقیقی

روشی برای حفظ تازگی میوه در سردخانه

شاید باور این مسئله کمی مشکل باشد که یک سوم میزان کل میوه و سبزیجات تولیدی کشور، فاسد شده و پیش از مصرف دور ریخته می شود و جالب است بدانید که از این میزان، سهم بالایی به دورریز خانگی تعلق دارد.

اتیلن نام گازی است که حین رسیدن و رنگ آمدن میوه و سبزیجات تولید شده و روند رسیدن میوه را سرعت می بخشد. این گاز موجب رنگ آمدن میوه های نارس شده و وجود آن در محیط حتی موجب فساد میوه ها می شود.

حتی در سردخانه و انبارهای نگهداری و رنگ آوری میوه ها هم پیش از ارسال محصول به بازار، با استفاده از انتشار گاز اتیلن در سردخانه، ابتدا میوه ها را رنگ آوری می کنند.

مثلا موز سبز را رنگ آوری کرده و موز زرد رنگ و رسیده را به بازار مصرف می فرستند.

در عین حال، میوه ها به خودی خود نیز حین نگهداری در یخچال های خانگی، مقداری اتیلن متساعد می کنند که همین گاز موجب فساد زودهنگام آنها می شود.

میزان تولید اتیلن در برخی میوه ها نظیر سیب بیشتر از سایر میوه ها است.

بنابراین برای جلوگیری از فساد زودهنگام میوه ها در جامیوه ای یخچال های خانگی و کند کردن این روند، توصیه می شود نکات زیر را رعایت کنید:

  • از قراردان میوه ها داخل کیسه و گذاشتن کیسه ها در یخچال خودداری کنید. قرار دادن میوه در محیط بسته کیسه، موجب عدم خروج اتیلن تولیدی از کیسه می شود.
  • سیب و کیوی را جدا از سایر میوه ها در طبقه ای دیگر از یخچال بگذارید. زیرا تولید اتیلن این میوه ها بالا است و موجب تخریب بقیه میوه ها می شوند.
  • از شستشوی میوه و قرار دادن آن در یخچال خودداری کنید. هر بار پیش از مصرف میوه، مقدار مورد نظر را بشوئید.

سایر نکات نگهداری:

  • میزان تولید اتیلن در سبزیجات به طور کلی کمتر از میوه هاست. اما فلفل دلمه ای سرعت فساد بالایی دارد. سبزیجات و میوه ها را جدا از هم بگذارید.
  • درصورتی که کشوی جامیوه ای یخچال شما دارای دریچه ای کوچک (جهت خروج اتیلن) است، آن را همیشه باز بگذارید.

  • استفاده از پدهای جاذب اتیلن هم روشی بسیار موثر بوده و با جذب اتیلن، عمر میوه را تا دو سوم بالا می برد. (این پدها را در کنار میوه ها داخل یخچال قرار می دهند اما استفاده از آنها در ایران هنوز متداول نیست).
  • سبزی خوردن را پس از شستشو به جای گذاشتن داخل کیسه نایلونی در دستمالی تمیز بپیچید و در جایی جدا از میوه ها قرار دهید.
  • موز را در کنار سایر میوه ها نگذارید، چون این میوه سریع سیاه می شود.
  • بهترین روش نگهداری موز و بالا بردن عمر و حفظ شادابی آن، گذاشتن این میوه درون کیسه تیره رنگ و آویزان کردن کیسه در جایی خنک است. (توجه داشته باشید که کیسه حتما باید حالت آویزان داشته باشد.

منابع:سایت صنایع غذایی

یکی از محصولات برجسته شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی چیلر تهویه مطبوع می باشد.

چیلر تهویه مطبوع صنایع برودتی برادران حقیقی

چیلر تهویه مطبوع (Air conditioner chiller) چیست؟

همانطور که می دانید تهویه مطبوع ، انجام عملیاتی روی هوا تا بتوان شرایط هوای محل مورد نظر را برای زندگی و کار کردن ، راحت و بهداشتی کرد و به حد مطلوب برسانیم.

برای انجام چنین عملی دستگاهی با ظرفیت مناسب مانند چیلر تهویه مطبوع صنایع برودتی برادران حقیقی بایستی نصب گردد.

تهویه مطبوع معمولاً شامل : سرمایش، گرمایش، رطوبت زنی و رطوبت زدائی وتصفیه هوا می‌باشد.

اهمیت چیلر تهویه مطبوع

از آنجائیکه بخش عمده ی زندگی بشر امروزی در داخل ساختمان می گذرد، ایجاد شرایط مطلوب زیست محیطی در ساختمان، خواه محل کار باشد، یا منزل و غیره، دارای اهمیت بسیاری است که مهمترین بخش آن تهویه مطبوع برای ساکنین ساختمان، با توجه به نوع فعالیت آنهاست.

عوامل هوا در تهویه مطبوع

تهویه مطبوع باید بتواند عوامل مختلف هوا را تنظیم و تثبیت نماید که اهم آنها عبارتند از:

درجه ی حرارت (Temperature)، رطوبت هوا (Air Moisture)، سرعت وزش هوا (Air Velocity)، صاف کردن و پالایش هوا از گرد و خاک (Air Filtering)، پاکی هوا با از بین بردن باکتریها (Air Sterilization) و همچنین از بین بردن بو و گازهای سمی. در این مورد درجه ی حرارت موثر عامل اصلی و بقیه جز شرایط فرعی محسوب می شوند.

انواع چیلر تهویه مطبوع از نظر درجه ی حرارت

تهویه مطبوع زمستانی یا سیستم تک فصلی گرم کننده (Heating System)

سیستم های گرمایشی مانند شوفاژ با دیگ آب گرم یا پکیج دیواری فقط قابلیت گرمایش هوا در فصول سرد سال را دارد. سیستم های حرارت مرکزی نوعی از این هستند.

به غیر از انوع سیستم های حرارت مرکزی، وسایلی مانند بخاری ها و شومینه ها نیز، برای این منظور بکار می روند که البته دارای نواقص بسیار نسبت به سیستم های حرارت مرکزی هستند.

بارکد صنایع برودتی برادران حقیقی
بارکد صنایع برودتی برادران حقیقی

سردخانه های خالی و میوه های پلاسیده!

وجود سردخانه ها و انبارهاي مجهز امكاني است كه در دنياي امروز با رشد روزافزون جمعيت مي تواند زمينه دسترسي به همه محصولات را صرف نظر از فصل و مكان توليد فراهم كند.

كشور ما در حال حاضر در توليد بسياري از محصولات كشاورزي و دامي علاوه بر تامين مايحتاج داخلي قادر است مازاد آن را به بسياري از كشورها صادر كند، اما به دليل عدم ارتباط مناسب بين حلقه هاي توليد و نگهداري محصول، هر سال شاهد ضايعات بالاي مواد غذايي هستيم و گاهي با كمبود محصول و افزايش قيمت ها مواجه مي شويم.

در اين باره با سيد محمود كشاورز، رئيس اتحاديه صنف انبارداران و سردخانه هاي تهران گفتگو كرده ايم.

يكي از مشكلات كشور، ذخيره سازي نامناسب محصول هنگام افزايش توليد است، به طوري كه افزايش كشت يك محصول به دليل نبود امكانات و خريد بموقع، در دور بعدي با كاهش كشت مواجه مي شود.

چگونه مي توان با انبار بموقع محصول در سردخانه ها از چنين روندي جلوگيري كرد؟

همان طور كه اشاره كرديد ما در خيلي از محصولات دچار چنين مشكلاتي هستيم، مثلادر مورد سيب زميني گاهي كشاورزان به دليل افزايش بي رويه كشت و نبود بازار مصرف و نداشتن امكانات نگهداري و همچنين فسادپذيري محصول متضرر مي شوند و در دور بعد به علت كاهش كشت از سوي كشاورز با افزايش قيمت ها مواجه مي شويم.

در حالي كه در صورت روزآمد كردن اطلاعات و اطلاع يابي از ميزان ظرفيت خالي سردخانه ها، انبارها و برنامه ريزي صحيح مي توان از وارد شدن خسارت به كشاورزان جلوگيري كرد، اما از آنجا كه چنين اطلاعاتي وجود ندارد صاحبان سالن هاي سردخانه به صورت سنتي به بنكداران و تجار قديمي خود سرويس مي دهند.

چگونه مي توان چنين ارتباطي را بين مراكز توليد و سردخانه ها ايجاد كرد؟

يك بازوي قوي مي خواهد تا از سوي وزارت جهاد كشاورزي و وزارت بازرگاني رابط بين سردخانه ها، انبارها و تشكل ­هاي توليد باشد تا اگر به عنوان مثال در اروميه توليد سيب درختي افزايش يافت بلافاصله با اطلاع رساني و ايجاد ارتباط با سردخانه هاي تهران و شهرستان ها از فسادپذيري كالاجلوگيري شود.

در حال حاضر برخي بنكداران در زمان برداشت ميوه سردرختي با انعقاد قراردادي با سردخانه محصول را از كشاورزان ارزان خريداري كرده و با نگهداري آن محصول به چند برابر قيمت در روزهاي پر مصرف به فروش مي رسانند.

آيا تشكل هاي توليدي و كشاورزي نمي توانند خودشان مستقيم وارد عمل شوند؟ تشكل هاي كشاورزي و توليدي و همچنين تعاوني هاي كشور توان مالي كافي ندارند و به دليل نداشتن سردخانه هاي مجهز قادر به انجام اين كار نيستند و اين مسائل باعث شده تا فسادپذيري ميوه تا ۴۰ درصد برسد و دولت بايد در اين جهت تسهيلاتي ارائه كند.

در حال حاضر در تهران چه تعداد سردخانه وجود دارد؟

حدود ۶۴ سردخانه در استان تهران وجود دارد كه اكثر سردخانه هاي بزرگ وابسته به نهادهايي چون شهرداري، بنياد مستضعفان و وزارت بازرگاني هستند و حدود ۴۰ سردخانه كوچك در مالكيت بخش خصوصي قرار دارد. چند درصد ظرفيت سردخانه هاي كشور در استان تهران قرار دارد؟

حدود ۴۰ درصد ظرفيت سردخانه اي كشور در استان تهران قرار دارد و سردخانه ها به طور ميانگين در طول سال با ۷۰ درصد ظرفيت مشغول به كار هستند. آيا از تمام ظرفيت انباري كشور استفاده مي شود؟

در بخش انبارداري به دليل ركود بازار در ۲ سال اخير اكثرا خالي است و متضرر مي شوند. سردخانه هاي موجود آيا جوابگوي نياز كشور است؟

اگر قرار باشد سيستم اروپا را براي نگهداري مواد غذايي داشته باشيم در حال حاضر ۲۰۰ سردخانه براي استان تهران كم داريم. دليل آن كه در اين بخش سرمايه گذاري كافي نشده است، چيست؟

به دليل گران بودن امكانات و تاسيسات كمتر كسي به سمت احداث سردخانه روي مي آورد، چراكه براي يك سردخانه ۱۰ هزار تني بالغ بر ۱۰ تا ۱۵ ميليارد تومان سرمايه نياز است و در حال حاضر با توجه به افزايش هزينه ها به صرفه نيست.

اجاره نگهداري محصول در سردخانه ها چه ميزان است؟ با توجه به نوع محصول، اجاره نگهداري متفاوت است، مثلاگوشت قرمز، مرغ و ماهي هر تن ۸ هزار تومان در ماه است.

اما هزينه اجاره ميوه كمتر است و هر ماه ۴ هزار و ۵۰۰ تومان هزينه دارد. هدفمند شدن يارانه ها و افزايش قيمت آب و برق چه تاثيري بر هزينه ها مي گذارد؟

يك سردخانه ۲۰ هزار تني روزي ۸۰ هزار ليتر آب براي مرطوب نگه داشتن ميوه نياز دارد و استفاده از برق در فصل تابستان براي صفر و زير صفر نگه داشتن درجه دما افزايش مي يابد.

در حال حاضر هزينه برق به طور متوسط ماهانه ۸ تا ۱۵ ميليون تومان مي شود كه اگر يارانه آن حذف شود هزينه ها چندين برابر خواهد شد. آيا سردخانه ها قابليت نگهداري هرگونه محصولي را دارند؟

در كشور ۲ نوع سردخانه داريم. يكي بالاي صفر درجه و ديگري زير صفر درجه است. در سردخانه هاي بالاي صفر درجه اغلب ميوه و سبزي، گل و خشكبار نگهداري مي شود و در سردخانه هاي زير صفر درجه مواد پروتئيني از جمله گوشت، مرغ و ماهي و خرما نگهداري مي شوند و اكثر سالن هاي سردخانه در اجاره بنكداران مواد غذايي و تجار عمده واردكننده كالاقرار دارند.

متوسط زمان نگهداري كالاچقدر است؟ زياد نيست ۲ تا ۵ ماه، البته بستگي به بازار مصرف دارد.

منبع:جام جم

یکی از محصولات برجسته شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی چیلر تهویه مطبوع می باشد.

چیلر تهویه مطبوع شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

چیلر تهویه مطبوع صنایع برودتی برادران حقیقی

چیلر تهویه مطبوع (Air conditioner chiller) چیست؟

همانطور که می دانید تهویه مطبوع ، انجام عملیاتی روی هوا تا بتوان شرایط هوای محل مورد نظر را برای زندگی و کار کردن ، راحت و بهداشتی کرد و به حد مطلوب برسانیم.

برای انجام چنین عملی دستگاهی با ظرفیت مناسب مانند چیلر تهویه مطبوع صنایع برودتی برادران حقیقی بایستی نصب گردد.

تهویه مطبوع معمولاً شامل : سرمایش، گرمایش، رطوبت زنی و رطوبت زدائی وتصفیه هوا می‌باشد.

اهمیت چیلر تهویه مطبوع

از آنجائیکه بخش عمده ی زندگی بشر امروزی در داخل ساختمان می گذرد، ایجاد شرایط مطلوب زیست محیطی در ساختمان، خواه محل کار باشد، یا منزل و غیره، دارای اهمیت بسیاری است که مهمترین بخش آن تهویه مطبوع برای ساکنین ساختمان، با توجه به نوع فعالیت آنهاست.

عوامل هوا در تهویه مطبوع

تهویه مطبوع باید بتواند عوامل مختلف هوا را تنظیم و تثبیت نماید که اهم آنها عبارتند از:

درجه ی حرارت (Temperature)، رطوبت هوا (Air Moisture)، سرعت وزش هوا (Air Velocity)، صاف کردن و پالایش هوا از گرد و خاک (Air Filtering)، پاکی هوا با از بین بردن باکتریها (Air Sterilization) و همچنین از بین بردن بو و گازهای سمی. در این مورد درجه ی حرارت موثر عامل اصلی و بقیه جز شرایط فرعی محسوب می شوند.

انواع چیلر تهویه مطبوع از نظر درجه ی حرارت

تهویه مطبوع زمستانی یا سیستم تک فصلی گرم کننده (Heating System)

سیستم های گرمایشی مانند شوفاژ با دیگ آب گرم یا پکیج دیواری فقط قابلیت گرمایش هوا در فصول سرد سال را دارد. سیستم های حرارت مرکزی نوعی از این هستند.

به غیر از انوع سیستم های حرارت مرکزی، وسایلی مانند بخاری ها و شومینه ها نیز، برای این منظور بکار می روند که البته دارای نواقص بسیار نسبت به سیستم های حرارت مرکزی هستند.

تهویه مطبوع تابستانی یا سیستم تک فصلی سرکننده (Cooling System)

سیستم های سرمایشی مانند کولر گازی، اسپلیت (نوع فقط سرد) و کولر آبی که فقط توانایی سرد کردن هوا در فصول گرم سال را دارد، بر اساس عملکرد انوع سیستم های تبرید کار می کند و انواع مختلفی دارد.

تهویه مطبوع سالانه یا سیستم دو فصلی گرم و سرد کننده (Heating & Cooling System)

سیستم های سرمایشی و گرمایشی مانند چیلر، فن کویل و هواساز قابلیت ایجاد سرمایش در فصول گرم و گرمایش در فصول سرد سال را داراست.

در این سیستم یا از مجموع دو سیستم تابستانی و زمستانی در کنار هم و یا از یک سیستم یکپارچه ی دو فصلی برای تهویه مطبوع ساختمان استفاده می شود.

این نوع تهویه هوا معمولاً به دلایل قابلیت بالا و صرفه جویی در برخی هزینه ها به دو سیستم قبل، ارجحیت دارد، به جز در مناطق سردسیری و یا گرمسیری که فقط به یک سیستم تک فصلی نیاز دارند.

مقایسه انواع تهویه مطبوع

انتخاب سیستم تهویه مطبوع از مباحث اساسی در کیفیت ساخت و ساز های انبوه بوده و می تواند پروژه را به اهداف خود نزدیک و یا حتی آن را به مرز شکست برساند . در انتخاب سیستم تهویه مطبوع دو انتخاب وجود دارد:

الف – استفاده  از سیستم های مستقل برای هر واحد

در این روش انتخاب های موجود به ترتیب از کمترین قیمت تمام شده عبارتند از :

–    اسپلیت یونیت دیواری
–    اسپلیت یونیت کانالی
–    سیستم مینی چیلر
–    سیستم وی آر اف

در روش های فوق بهترین محل نصب کندانسورها در پشت بام است ولی این به شرطی است که تعداد طبقات بیش از سه تا چهار طبقه نباشد.

در مجتمع های بلند مرتبه کندانسورها در تراس نصب شده و باید ملاحظات خاص در خصوص پوشش مطلوب معماری کندانسورها پیش بینی شود.

بدیهی است در این حالت بخش قابل توجهی از مساحت تراس توسط کندانسور اشغال شده و این باعث تحمیل صدا و هوای گرم مزاحم به تراس و آپارتمان می گردد.

در مناطقی که استفاده از تراس ها نقش ویژه ای در ارزش افزوده ملک ایجاد می نماید (علی الخصوص برجهای مشرف به دریا) کندانسورها نبایستی در تراس نصب شوند.

اسپلیت یونیت دیواری:

استفاده از اسپلیت های دیواری اقتصادی ترین روش برای تهویه واحدها است.

این گزینه برای ساختمان های کوچک نسبتا” مناسب بوده  ولی بنظر می رسد انتخاب خوبی برای برجها و ساخت و سازهای لوکس نبوده و به کیفیت ساخت آسیب برساند .

طول عمر اسپلیت های دیواری بطور متوسط ۸ سال می باشد.

اسپلیت یونیت کانالی:

استفاده از اسپلیت کانالی به شرطی که برای تمام فضاهای آپارتمان دستگاه های مستقل پیش بینی شده و از بهره وری سیستم نکاهد ، به معماری داخلی واحدها کمک شایانی نموده و انتخاب بهتری نسبت به اسپلیت های دیواری بوده و در این حالت بهره بردار آسایش بیشتری را نسبت به اسپلیت دیواری تجربه خواهد نمود.

البته تعدد کندانسورها در این حالت باعث نیاز به فضای زیادی در تراس ها یا پشت بامها خواهد شد و تعمیر و نگهداری این سیستم را هم مشکل تر خواهد نمود.

اگر یک اسپلیت کانالی چندین فضا را پوشش دهد، قابلیت کنترل موضعی درجه حرارت از دست رفته و باعث افزایش مصرف برق و کاهش بهره وری می گردد.

طبیعتا” قیمت تمام شده اسپلیت های کانالی بسیار متفاوت با اسپلیت های دیواری می باشد .

در مجموع هزینه بالای برق در این انتخاب، همچنین نیاز به کابل کشی و لوله کشی های متعدد و گران قیمت و تامین برق سه فاز در واحدهای بالای هفتاد متر مربع از نقاط ضعف استفاده از اسپلیت های کانالی می باشد.

مینی چیلر:

استفاده از مینی چیلر از نظر فنی انتخاب بهتری نسبت به اسپلیت بوده و باعث کاهش نسبی در مصرف برق و تجمیع کندانسورهای هر واحد می شود.

امکان کنترل دما در فضاهای مختلف نیز از مزایای این سیستم می باشد، اما گزینه مینی چیلر باعث اختصاص بخش قابل توجهی از تراس به کندانسور دستگاه خواهد شد .

با توجه به قیمت های بالای تمام شده در این گزینه و عدم ایجاد ارزش افزوده ای در مارکتینگ ساختمان (در مقایسه با اسپلیت کانالی) معمولا این گزینه با اقبال سازندگان مواجه نمی شود.

طول عمر مینی چیلر بطور متوسط ۱۲ سال می باشد.

وی آر اف:

استفاده از وی آر اف نیز انتخاب بهتری نسبت به اسپلیت بوده و باعث کاهش قابل توجه در مصرف برق و تجمیع کندانسورهای هر واحد می شود.

امکان کنترل دما در فضاهای مختلف نیز از مزایای این سیستم می باشد.

در سیستم  وی آر اف با انتقال کندانسورها از نمای ساختمان به نقاط کور  می توان کمک شایانی به ارتقای معماری و نمای ساختمان نمود که این از مزایای این سیستم می باشد.

علیرغم مزایای نسبی وی آر اف با توجه به قیمت های بالای تمام شده در این گزینه معمولا سرمایه گذاران از انتخاب آن اجتناب می نمایند.

طول عمر وی آر اف بطور متوسط ۱۲ سال می باشد.

در سیستم وی آر اف ، معمولا امکان نصب کندانسورها در پشت بام و محوطه برج های بلند مرتبه وجود دارد ، ولی این امر مستلزم صرف هزینه بیشتر بابت افزایش ظرفیت کندانسورها و اختصاص رایزرهای زیادی به لوله کشی های مسی از مقطع طبقات تا پشت بام و نصب تعداد زیادی کندانسور وی آر اف در پشت بام هر برج می باشد که در مجموع این روش را غیر اقتصادی ساخته و هزینه تمام شده وی آر اف را نسبت به نصب همان کندانسورها در تراس آپارتمان حدود ۲۵ درصد افزایش می دهد.

ب – استفاده از سیستم تهویه مطبوع مرکزی

در این حالت انتخاب های موجود به ترتیب از کمترین قیمت تمام شده عبارتند از :

–  سیستم چیلر- فن کویل
–  سیستم وی آر اف

در روشهای فوق اولین مزیت اساسی ، کاهش چشمگیر مصرف برق واحدها و ارتقای سطح آسایش سیستم تهویه مطبوع برای بهره برداران می باشد.

همچنین با حذف کندانسورها، هزینه های معماری ناشی از استتار کندانسورها در نمای ساختمان منتفی می شود.

از مزایای دیگر سیستم مرکزی عدم الزام سرمایه گذاران به ساخت تراس های متعدد و احیای فضای تراس ها می باشد که نقشی اساسی در ارتقای معماری و بهبود کیفیت ساخت وساز  پروژه خواهد داشت.

انتخاب سیستم مرکزی می تواند منجر به کاهش خرید دیماند برق مورد نیاز پروژه و کاهش ظرفیت پست های برق، تابلوها، کابل کشی ها، کنتور برق واحد ها و کلیه موارد مربوط به آن شود.

بدیهی است کاهش سرمایه گذاری اولیه در این بخش مورد توجه سرمایه گذاران بوده و حرکتی شایسته در راستای سیاست های کلان کشور باشد .

طول عمر متوسط ۲۵ سال در سیستمهای مرکزی باعث اقتصادی شدن این سیستمها نسبت به سیستمهای مستقل تهویه مطبوع می باشد.

یکی از محصولات شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی، چیلر تهویه مطبوع می باشد.

بارکد صنایع برودتی برادران حقیقی
بارکد صنایع برودتی برادران حقیقی

روش صحیح منجمد کردن انواع میوه ها

یکی از روش های پرکاربرد برای نگهداری طولانی تر انواع میوه ها، روش انجماد است. این روش بسیار ساده و مقرون به صرفه است.

معمولاً انواع میوه ها با روش اضافه کردن شکر و مواد افزودنی و یا ایجاد تغییراتی در بافت آنها برای مدت طولانی نگهداری می کنند.

اما روش انجماد بدون آنکه در بافت میو تغییری ایجاد کند، امکان نگهداری میوه ها در فصولی که کمیاب یا گران تر می باشند را فراهم می کند. این روش بخصوص برای نگهداری میوه هایی که کمتر در سبد خرید شما جای می گیرند نیز کاربرد دارد.

بعلاوه نگهداری انواع توت، سیب، گیلاس و حتی موز برای درست کردن انواع دسر ها مثل پای سیب، کیک و گرانت میوه ای ساده تر است.

برای درست کردن انواع اسموتی و شیک ها نیز می توان از میوه های یخ زده به عنوان طعم دهنده و البته جایگزین یخ نیز بهره برد. بعلاوه برخی میوه ها که طول عمر کمتری دارند مثل انگور و موز را می توان با روش انجاد برای مدت بیشتری نگهداری کرد.

روش گام به گام منجمد کردن انواع میوه ها

این روش ساده تقریباً برای فریز کردن هر نوع میوه کاربرد دارد. اولین و مهم ترین نکته در منجمد کردن میوه ها آماده سازی آنها قبل از انجماد است. فراموش نکنید رطوبت و هوا دشمن میوه های منجمد شده است.

  1. ابتدا میوه ها را به طور کامل بشویید.
  2. اگر میوه دارای پوست است، پوست آن را بگیرید. هر نوع لکه را از بافت میوه جدا کنید.
  3. اگر سایز میوه بزرگ است آن را به ابعاد یکسان خورد کنید.
  4. تکه های میوه را توسط حوله یا کاغذ خشک کنید. تا آنجاییکه امکان دارد رطوبت میوه ها را بگیرید.
  5. تکه های میوه را بر روی یک سینی و کاغذ پوستی به صورت یکنواخت در یک لایه پخش کنید و سپس روی آن را با پلاستیک بپوشانید. سینی را داخل فریزر بگذارید و اجازه دهید برای چند ساعت در فریزر باقی بماند.
  6. سینی را از فریزر خارج کنید و به آرامی میوه ها را از کاغذ پوستی جدا کنید و در کسیه های فریزر بسته بندی کنید. تا آنجاییکه می توانید هوای داخل کیسه فریزر را خالی کنید. با این روش میوه ها را بدون تغییر رنگ و مزه از ۶ تا ۹ ماه نگهداری کنید.

این نکات مهم را به یاد داشته باشید:

به دلیل تفاوت بافت انواع میوه ها، در ادامه نکاتی برای منجد کردن انواع میوه بر اساس بافت و نوع آنها ارائه می شود.

سیب:

سیب های شیرین معمولاً بهتر از انواع ترش آن در فریزر طعم و مزه شان را حفظ می کنند. قبل از منجمد کردن سیب ها همواره پوست آنها را کاملاً بگیرید و به قطعات ریز تر خورد کنید.

اگر قرار است مقدار زیادی سیب را همزمان منجمد کنید، هر سیب را بعد از خورد کردن در آب و نمک خیس کنید تا مانع قهوه ای شدن آنها شود. سپس بقیه ی سیب ها را با خیال راحت خورد کنید.

موز:

همواره قبل از منجمد کردن موز پوست آن را بگیرید و به صورت خورد شده منجمد کنید.

انواع توت ها:

هر نوع توت شامل تمشک، توت فرنگی، زغال لخته و غیره را قبل از انجماد به خوبی بشویید و خشک کنید. سپس ساقه های آنها را بگیرید (توت فرنگی را می توانید به صورت خورد شده منجمد کنید) .

مرکبات:

بهترین روش برای جلوگیری از بین رفتن مزه ی لیمو، گریپ فروت، پرتقال و نارنگی، بهتر است آب آنها را منجمد کنید. برای اینکار می توانید آب مرکبات را بگیرید و سپس در قالب یخ بریزید. همچنین می توانید آب مرکبات را در داخل کیسه ی فریزر بریزد و پس از گره زدن کیسه، کف فریزر پهن کنید. توجه داشته باشید که آب مرکبات را باید بر حسب هر بار میزان مصرف تقسیم بندی کنید.

بهترین روش برای جلوگیری از بین رفتن مزه ی لیمو، گریپ فروت، پرتقال و نارنگی، بهتر است آب آنها را منجمد کنید. برای اینکار می توانید آب مرکبات را بگیرید و سپس در قالب یخ بریزید.

همچنین می توانید آب مرکبات را در داخل کیسه ی فریزر بریزد و پس از گره زدن کیسه، کف فریزر پهن کنید. توجه داشته باشید که آب مرکبات را باید بر حسب هر بار میزان مصرف تقسیم بندی کنید.

کیوی:

قبل از منجمد کردن پوست کیوی را بگیرید و به صورت خورد شده منجمد کنید.

انبه:

قبل از منجمد کردن پوست و هسته ی آن را بگیرید و به صورت خورد شده منجمد کنید.

طالبی:

طالبی، خربزه و گرمک ها به خوبی در فریزر منجمد می شوند، اما هندوانه به سبب آب میان بافتی بالایی که دارد گزینه ی مناسبی برای انجماد نمی باشد.

آناناس:

قبل از منجمد کردن پوست آناناس را بگیرید و به صورت خورد شده منجمد کنید. آب آناناس را نیز می توانید جداگانه منجمد کنید.

انواع دیگر میوه ها:

میوه هایی مثل هلو و آلو که بافت مشابه دارند را قبل از منجمد کردن پوست کنده و خورد کنید. زردآلو نیازی به پوست کندن ندارند. هسته ی گیلاس را قبل از انجماد بگیرید.

از خرید میوه های یخ زده ی صنعتی اجتناب کنید

میوه های یخ زده صنعتی که در سوپرمارکت ها به فروش می رسند معمولاً در مقایسه با میوه هایی که خودتان منجمد می کنید از کیفیت کمتری برخوردار هستند. این موضوع را حتی از مقایسه ی ظاهر آنها در تصویر زیر نیز می توان متوجه شد.

در تصویر بالا انبه ی منجمد شده ی خانگی در سمت راست و انبه ی منجمد صنعتی در سمت چپ قرار دارد.

بسته ی میوه های منجمد صنعتی معمولاً با تیکه های یخ پر شده است و نسبتاً مقرون به صرفه نیستند. میوه های منجمد خانگی که به روش مناسب منجمد شده باشند کمتر دچار یخ زدگی می شوند.

منابع:سایت صنایع غذایی

۹صبح

یکی از محصولات شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی،تونل انجماد iqf می باشد.


تونل انجماد iqf صنایع برودتی برادران حقیقی

سرفصل [نمایش]

ابداع روش مکانیکی تولید سرما با استفاده از آمونیاک در سال ۱۸۷۵ میلادی و احداث سردخانه های صنعتی و عرضه گوشت قرمز و سفید به صورت منجمد در نیمه دوم قرن نوزدهم در آمریکا برای اولین بار منتهی به عرضه مواد منجمد آماده مصرف در حدود ۳۰ سال پیش گردید.

روش های نوین انجماد نظیر IQF، هم اکنون روش های تکامل یافته انجماد می باشند که کاربرد فراوانی در صنایع غذایی و نگهداری محصولات غذایی دارند.
تونل انجماد iqf سریع

روشی که در آن دمای درونی محصول طی مدت کمتر از ۲ ساعت از منطقه بحرانی عبور می‌نماید در اصطلاح انجماد سریع گفته می‌شود.

در این روش از طریق افزایش سرعت عبور هوای سرد از ورای محصولات غذایی (تونل انجماد)، حرارت به سرعت از محصول گرفته شده و محصول منجمد می‌گردد.


سردخانه بالای صفر چیست؟

سردخانه بالای صفر چیست؟

مقدمه :

نگهداری میوه وسبزیجات بعنوان عاملی مهم از دیر باز مورد توجه بشر بوده است .

میوه وسبزی پس از تولید وبرداشت از مزارع و باغات باید به طریق مناسب برای زمان کمبود ، نگهداری ویا فراوری گردد،در غیر اینصورت دچار فساد و ضایعات خواهد شد.

از نگهداری میوه وسبزی چندین هدف عمده برای انسان تامین می گردد اولا با نگهداری آنها می توان کمبود شان را در زمانی که امکان تولید آنها نیست مرتفع ساخت.

ثانیا با نگهداری آنها برای زمانهای خاص میتوان به تعدیل قیمت ها کمک نموده به طوریکه می توان از کاهش بیش از حد قیمت در زمان برداشت جلوگیری بعمل آورد که این به نفع بخش کشاورزی وکشاورزان زحمت کش می باشد.

همچنین از افزایش بی رویه قیمت آنهادر زمان کمبود جلوگیری نمود که این مورد اخیر نیز به نفع مصرف کنندگان می باشد

یکی از مهمترین روشهای نگهداری میوه وسبزی به منظور اهداف فوق استفاده از سردخانه های بالای صفر می باشد.

اصول استفاده از سرد خانه های بالای صفر:

اصول استفاده از سردخانه های بالای صفر بر این اساس است که پایین آمدن دمای محصول در زمان نگهداری موجب می شود که فساد میکروبی ، شیمیایی وفیزیکی محصول کندویا متوقف شود.

دماهای پایین با جلوگیری یا توقف رشد میکرو ارگانیسم های فاسد کننده موجب جلوگیری از فساد میکروبی می گردند ،

که دربین میکروارگانیسم های مختلف میکروارگانیسم های سرما دوست قابل اهمیت ومسئله ساز می باشند که معمولا مناسب ترین دما جهت رشد آنها زیر ۱۰ درجه سانتیگراد می باشد.

دراین روش نگهداری جهت جلوگیری از رشد میکروارگانیسم های سرما دوست ممکن است از روشهای تکمیلی نظیر استفاده از انواع ترکیبات ضد قارچ ویا ضد باکتری ویا از پرتوهای فرا بنفش استفاده شود،

که ترکیبات شیمیایی ممکن است به صورت محلول ویا همراه با عمل واکس زدن مورد استفاده قرار می گیرد ولی استفاده از پرتو فرا بنفش به صورت لامپ های مخصوص در داخل سردخانه ها ارجحیت بیشتری دارد.

سردخانه بالای صفر

-کاهش دما همچنین از فساد شیمیایی جلوگیری می نماید .به طور کلی سرعت واکنشهای شیمیایی مثل قهوه ای شدن آنزیمی ،تنفس ،رسیدن میوه و….

با افزایش دما تشدید می یابد.طبق یک نظریه علمی شدت واکنش های شیمیایی در ازاء افزایش هر ۱۰ درجه سانتیگراد تقریبا” دو برابر میشود.

لذا با نگهداری میوه وسبزی در سرد خانه ها توسط کاهش دما از شدت تنفس وفعل وانفعالات شیمیایی جلوگیری بعمل می آید.

قابل ذکراست که باکاهش دمای محصولاتی نظیر میوه وسبزی در سردخانه های بالای صفر از فساد فیزیکی این محصولات هم کاسته می شود،

چون که کاهش دما سرعت تبخیر آب را پایین می آورد وبا این روش از پژمردگی محصول که نوع فساد فیزیکی محسوب می شود جلوگیری می شود ولی ذکر این نکته نباید فراموش گردد؛

که در جریان حمل ونقل-بسته بندی وچیدن این محصولات در سردخانه باید نهایت دقت بعمل آید تامحصولاتی که به لحاظ فیزیکی حساس هستند دچار صدمات مکانیکی ویا ضایعات دیگر فیزیکی نگردد.

عملیات لازم قبل از سردخانه گذاری میوه هاوسبزیجات :

قبل ازاینکه میوه وسبزی در سردخانه بالای صفرانبار شوند بایستی به شرح زیر روی آنها انجام داد:

۱) سردکردن مقدماتی :

منظور از سرد کردن مقدماتی در سردخانه ها پایین آوردن دمای محصول قبل از انبار کردن است.معمولا” درسردخانه های بالای صفر راهروی دربین سالن های سرد احداث می شود.

که آنها به منظور سردکردن اولیه وانجام سایر مراحل مقدماتی سردخانه گزاری مثل سورتینگ-واکسینگ بسته بندی و… استفاده می شود.

دراین قسمت کاهش دما تا حدود ۵ درجه سانتیگراد برای میوه های مناطق معتدل وتا حدود ۱۰ درجه سانتیگراد برای میوه های نیمه گرمسیری وگرمسیری که به سرمازدگی حساس هستند انجام می شود.

۲) درجه بندی:

سورت ودرجه بندی به عنوان یک عملیات ضروری بایستی برروی میوهاوسبزیجات انباری قبل از سردخانه گذاری انجام شود.بطورکلی بایستی میوه هایی برای انبار کردن انتخاب شوند که کاملا” سالم ودارای کیفیت عالی وقابلیت نگهدارندگی بالایی داشته باشند.

۳)التیام دادن:

درمورد برخی محصولات نظیر سیب زمینی وپیاز ومرکبات درصورت صدمه دیدن ویا بریده شدن سطح آن درزمان برداشت یاحمل می توان درشرایط مناسب وبا مواد مناسب آنهارا ترمیم والتیام داد.

در غیراین صورت دراثر نگهداری درسردخانه عوامل فساد ازآن محل شروع به رشد کرده واین فساد به سایر محصولات همجوار هم سرایت می کند.

۴)واکسینگ:

واکس زدن فیزیکی نیز یکی ازعملیاتی است که قبل ازنگهداری بعضی از میوه هاوسبزیها درسردخانه ممکن است برروی آنها انجام شود.

به همین منظور سطوح خارجی محصول راتوسط لایه نازکی ازیک واکس خاص (مثل برخی ازروغنهای مخصوص اینکار)می پوشانند که این امر اولا” دربهبود وضعیت ظاهری محصول موثر بوده.

ثانیا” ازتبخیر آب وپژمرده شدن محصول جوگیری می کند وثالثا” راهی است برای استفاده از مواد ضد قارچ به همراه واکس جهت کمک ونگهداری برخی ازمحصولات درسردخانه.

طریقه استفاده ازواکس بدین صورت است که آن راتوسط یک امولسیون کننده به صورت امولسیون درآب درآورده ویا ممکن است دریک حلال حل نموده وسپس محصول را از داخل آن عبور داده و یا ممکن است امولوسیون به صورت کف برروی میوه ویا سبزی زده می شود.

واکسینگ

بعد از عمل واکس زدن جهت یکنواخت شدن واکس محصول وبراق شدن آن محصول برس زده می شود که برای این کار ضمن عبور محصول ازروی نوار نقاله قبل ازبستهبندی به صورت مکانیکی برس زده می شود.

سپس محصول توسط یک جریان هوای خشک ،خشک گردیده ورطوبت اضافه شده در سطح ازبین می رود.

نکته قابل ذکر این است که در برخی موارد وبرای برخی از محصولات جهت جلوگیری از رشد قارچها در سردخانه ممکن است قبل از انبارکردن میوه ها سطوح آن با مواد ضدقارچ ضدعفونی گرددکه همانطور فوقا”ذکرشد ممکن است این مواد همراه با واکس برروی سطح محصول زده شود.

۵)بسته بندی:

آخرین عمل جهت نگهداری میوه ها وسبزیجات درسردخانه می باشد که به طرق مناسب ومختلف وبراساس شرایط هرمحصول ومدت زمان نگهداری ونوع عرضه و… این عمل انجام میشود.

به هرصورت بسته بندی محصول یک ضرورت است ولی بایستی به طریقی انجام شود که هوای سرد به آسانی درداخل محصول نفوذ کند.

شرایط وضوابط فنی نگهداری میوه ها وسبزیها در سردخانه:

با توجه به اینکه میوه ها وسبزیها دارای سلولهای زنده هستند لذا این سلولها حتی دردماهای پایین به حیات خود ادامه داده ولذا دارای اعمال متابولیکی که مهمترین انها تنفس می باشد(گرچه بسیار اندک هم باشد) تنفس موجب مصرف مواد داخل سبزی شده لذا تولید گرما می کند.

گرمای ایجاد شده براثر تنفس موجب بالا بردن دمای انبار (سردخانه) شده که در این صورت می بایست این گرما توسط دستگاههای سرد کننده مکانیکی از طریق هوا جذب شود که طراحی وتدارک تجهیزات لازم به همین منظور در سرد خانه ها قابل اهمیت می باشد.

شرایط نگهداری میوه ها وسبزیها در سردخانه های شامل کنترل دمای سردخانه،کنترل رطوبت نسبی تهویه هوا وجلوگیری از رشد قارچها می باشد که همه این موارد بایستی بر اساس جدول توسط مدیر فنی کنترل ونظارت وبازرسی دوره ای انجام گیرد.

بسته بندی

ذکر وتوجه به نکات ذیل در خصوص نگهداری میوه وسبزی در سردخانه خالی از لطف نبوده ورعایت آنها علاوه بر اینکه به محصول درزمان طولانی تر کمک نموده ومانع فساد وضایعات در محصولات سردخانه می گردد:

۱) ازانبار نمودن دو نوع محصول در یک اتاق جلوگیری گردد مگر دو محصول دقیقا” دارای یک شرایط نگهداری باشند که این موضوع بایستی با نظارت دقیق مدیر فنی و برنامه ریزی خاص صورت گیرد.

۲) کنترل بر وضعیت چیدن بسته ها،به طوریکه فاصله کافی (حدود ۵۰ سانتیمتر)نسبت به دیوار های جانبی وکمی بیشتر نسبت به سقف در نظر گرفته شود

۳) در داخل اتاقکهای سرد یک راهرو در وسط محصولات چیده شده منظور لحاظ گردد.

۴) کنترل وآزمایشات لازم ومستمر بروی کیفیت محصول درطول نگهداری انجام پذیرد.

۵) نکات ومواد بهداشتی ونظافت کامل در پایان دوره در انبارها انجام گیرد.

منبع: پرتال سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

آیس بانک صنعتی صنایع برودتی برادران حقیقی:

آیس بانک صنعتی یا سیستم انرژی سرمایی ( Ice Bank ) چیست ؟

آیس بانک صنعتی برای ذخیره انرژی سرمایی در ساعات اوج مصرف غیر فعال مورد استفاده قرار می گیرد.

در این سیستم، هدف تولید و ذخیره یخ در ساعات غیر پیک مصرف برق و استفاده از آن در زمان اوج مصرف برق در واحدهای گوناگون (عمدتاً صنایع لبنیات) می باشد.

آیس بانک ها در سیستم هایی که ساعت کارکرد کمپرسور به صورت شیفتی است مورد استفاده قرار می گیرند.

سیستم آیس بانک با تولید و ذخیره یخ مقدار زیادی انرژی برودتی را در خود ذخیره میکند تا در ساعات مورد نیاز، برودت لازم را برای سیستم تامین نماید.

سیستم آیس بانک را میتوان بصورت گزینه ای قابل اعتماد و نسبتا ارزان قیمت در اکثر سیستمهای برودتی، صنعتی و تهویه مطبوع جهت ذخیره انرژی استفاده نمود.

اولتراسوند چیست و چه کاربردی دارد؟

اولتراسوند چیست و چه کاربردی دارد؟

چكيده:

نحوه استفاده از امواج اولتراسوند در صنايع غذائي دو گونه است. كاربرد اولتراسوند با شدت بالا و با شدت پائين.

از امواج اولتراسوند با شدت پايين به عنوان روش تجزيه‌اي در تهيه اطلاعات مربوط به ويژگي هاي فيزيكي و شيميايي مواد غذايي استفاده مي شود.

در اين حالت توان به كار رفته به حدي پائين است كه پس از قطع امواج اولتراسونيك هيچگونه تغييري در خواص فيزيكي و شيميايي مواد غذايي ايجاد نمي‌شود.

در نتيجه به اين تكنيك non-destrusive يا غير مخرب گويند و از آن مي توان در اندازه گيري ضخامت، تشخيص جسم خارجي، اندازه گيري فلوريت، تعيين تركيبات متشكله، اندازه ذرات، و غيره استفاده كرد.

در حاليكه امواج اولتراسوند با شدت بالا كه در آنها از توان بالا استفاده مي شود به عنوان ابزاري در تغيير ويژگي هاي مواد غذايي نظير؛

هموژنيزه كردن، تميز كردن، استريل كردن، حرارت دادن، امولسيفيه كردن، مهار فعاليت آنزيم ها و ميكروبها و متلاشي كردن سلول، تشديد واكنش هاي اكسيداسيون، اصلاح گوشت، اصلاح كريستاليزاسيون، و . . . استفاده مي شود.

مقدمه

هدف تمامي صنايع فرايند كننده مواد غذايي توليد فرآورده‌اي با كيفيت بالا و تا حد امكان با حداقل هزينه مي باشد كه اين فرآورده در اثر قرار دادن مواد اوليه در معرض يك سري از فرآيند ها مانند حرارت دادن، خنك كردن، فشار و اختلاط و. . . توليد مي شود.

تنوع در مواد خام و شرايط فرآيند سبب بوجود آوردن فرآورده‌اي با كيفيت غير قابل پيش بيني مي‌شود. بهمين دليل بايستي كارخانجات مواد غذايي ويژگي هاي مواد اوليه را تعيين كرده و در هر مرحله از فرآيند، ماده غذايي و شرايط فرآيند را كنترل نمايند تا ويژگي هاي فراورده نهايي تا حد امكان مشابه ويژگي هاي مطلوب از قبل پيش بيني شده باشد.

كاربردهاي مختلف اولتراسوند در رابطه با مواد غذائي از حدود ۵۰ سال پيش شروع شده و در حال حاضر كاربرد زيادي در كنترل عمليات فرآيند مواد غذايي پيدا كرده است پيشرفت در زمينه ميكروالكترونيك سبب شده كه بتوان از اولتراسونيك براي اندازه گيري هاي دقيق و با هزينه نسبتاً پايين استفاده كرد.

در اين روش يك طول موج صوتي با دامنه زياد در درون ماده مورد آزمايش منتشر مي شود. سپس از طريق سنجش تأثير متقابل بين طول موج و ماده، اطلاعاتي در مورد خواص ماده بدست مي آيد.

اولتراسوند مزاياي اساسي نسبت به ساير روش هاي تجزيه‌اي و تكنيك هاي مورد استفاده براي كنترل عمليات فرايند مواد غذايي دارد، زيرا در حاليكه بسياري از اين روشها تخريبي و وقت گير بوده و نياز به نيروي كار زياد و آماده كردن مقادير زيادي نمونه و هم چنين وجود سيستم هائي كه نور را از خود عبور مي دهند دارند.

مقدمه

اين روش نيازي به آماده سازي نمونه نداشته، دقيق و نسبتاً ارزان است و مي تواند به سرعت (كمتر از يك ثانيه) به طور غير تخريبي در طي فرآيند مواد غذايي در تعيين ويژگي ها و كيفيت غذاها حتي مواد غذايي تغليظ شده و از لحاظ نوري كدر نيز به كاربرده شود و بنابراين سبب افزايش راندمان و كاهش هزينه توليد محصول مي شود.

در نتيجه انتظار مي رود در آينده اولتراسوند هم به عنوان يك ابزار اصلي تحقيق در تهيه اطلاعاتي راجع به رابطه بين خواص فيزيكو شيميايي غذاها با ويژگي هاي ملكولي ساختماني آنها و هم به منظور بررسي مداوم و بهتر كيفيت و خواص مواد غذايي در طي توليد و نگهداري به عنوان on-line sensor كاربرده فزاينده‌اي داشته باشد.

از جمله كاربردهاي مفيد امواج اولتراسوند بررسي بافت، ويسكوزيته و غلظت برخي مواد غذايي جامد و مايع، اندازه گيري ضخامت، سطح و درجه حرارت و هم چنين تعيين تركيبات ميوه ها، سبزيها، گوشت، لبنيات و ساير محصولات است. علاوه بر اين، استفاده از اولتراسونيك بدست آوردن اطلاعات را در مواردي كه به كمك ساير روش ها دشوار است براحتي امكان پذير مي سازد.

از آن جمله كنترل و بازرسي مداوم و اتوماتيك عمليات خط توليد نظير تعيين اندازه ذرات توليد شده بوسيله هموژنايزر، آسياب كلوئيدي و مخلوط كن مي باشد.

هم چنين تعيين ميزان جرم گرفتگي لوله ها، ضخامت لايه‌هاي شكلات و شيريني جات و ضخامت چربي يا بافت بدون چربي در گوشت و اندازه گيري مايعات موجود در تانكها و تعيين درجه حرارت در شرايطي كه با استفاده از سنسورهاي متداول امكان پذير نمي باشد.

بخش هاي سيستم هاي اندازه گيري به طريقه اولتراسونيك

اجزاء اصلي در بيشتر سيستم هاي اندازه گيري اولتراسونيك عبارتند از: ۱- قطعه اندازه گيري يا measurement cell 2- مولد موج الكتريكي يا signal generator 3- مبدل يا transducer، ۴- اسيلوسكوپ .

ساده ترين و گسترده ترين تكنيك مورد استفاده در اولتراسونيك، تكنيك- pulse echo (پالس- اكو) است. مولد موج الكتريكي يك پالس الكتريكي با فركانس و دامنه مشخص را توليد مي كند. سپس مبدل، پالس الكتريكي را به پالس اولتراسونيك تبديل مي كند.

اين پالس از نمونه موجود در قطعه اندازه گيري عبور مي كند و پس از برخورد با ديواره داخلي قطعه منعكس شده و به مبدل، جائي كه در آن تشخيص داده مي شود باز مي گردد.

مقدمه

در حقيقت مبدل به صورت يك دريافت كننده عمل كرده و پالس اولتراسونيك برگشتي را به يك پالس تبديل مي كند كه بر روي اسيلوسكوپ آشكار مي‌شود.

از آنجائي كه بخشي از پالس منعكس شده و بخش از آن عبور مي كند يك سري از اكوها روي نوسان نما (اسيلوسكوپ) مشاهده مي شود سرعت و ضريب تضعيف امواج اولتراسونيك با استفاده از اين اكوها تعيين مي شود.

هر اكو مسافتي معادل دو برابر طول سلول (d) بيشتر از اكوي قبلي طي مي كند و بنابراين، سرعت با اندازه گيري زمان تأخير (t) بين اكوهاي متوالي محاسبه مي شود:

از طرفي در صورتيكه سرعت اولتراسونيك در نمونه مشخص گردد، ضخامت آن را مي توان تعيين كرد.

كاربردهاي اولتراسوند در فرايند مواد غذايي

۱- presence / absence detection

وجود يا عدم وجود يك ماده در ميان يك جفت مبدل يا بين يك مبدل و يك صفحه رفراكتومتر را مي توان با اندازه گيري دامنه موج الكتريكي تعيين كرد.

در صورتيكه ماده‌اي وجود داشته باشد دامنه موج الكتريكي كاهش خواهد يافت. اين تكنيك براي شمارش تعداد موادي كه از يك نقطه مشخص بر روي نوار نقاله عبور مي كنند مفيد است. در صورتيكه سرعت نوار نقاله مشخص باشد اندازه اشياء را نيز مي توان تعيين كرد.

اولتراسوند مي تواند براي تشخيص وجود يا عدم وجود يك ماده در قوطي، لوله، تانك و غيره نيز بكار برده شود.

مبدل اولتراسونيك بر روي بخش خارجي ديواره آنها قرار داده شده و دامنه يك اكوي منعكس از قسمت داخلي ديواره اندازه گيري مي شود اين دامنه بستگي به مقاومت صوتي ماده موجود در تانك دارد.

در صورتي كه ماده اي در ظرف وجود نداشته باشد (امپدانس صوتي كم) دامنه اكوي دريافتي بيشتر از حالتي خواهد شد كه ماده اي وجود داشته باشد.

اين نوع سنسور مي تواند براي تعيين اينكه آيا ميزان مايع موجود در تانك پايين تر يا بالاتر از حد بحراني شده است يا نه، و براي تعيين وجود بقاي ماده در لوله بكار برده شود و مخصوصاً در رابطه با وسايل و ظروفي كه مشاهده داخل آنها امكان پذير نيست مفيد مي باشد.

مزيت اين روش نسبت به ساير روش هاي تجارتي اين است كه در اين جا تنها لازم است به يك طرف ظرف يا ماده مورد آزمايش دسترسي داشته باشيم.

۲- تعيين ضخامت

يك مبدل اولتراسونيك در يك طرف ماده قرار گرفته و مدت زماني كه يك پالس عرض ماده را طي كرده و بر مي گردد اندازه گيري مي شود. در صورتيكه سرعت اولتراسوند در ماده مشخص باشد، مسافت طي شده با استفاده از ۲d=ct محاسبه مي شود.

اولتراسوند مخصوصاً در رابطه با تعيين ويژگي هاي موادي كه دسترسي به آنها با روش هاي مرسوم مشكل است، مانند تعيين ضخامت لوله در صورتي كه فقط دسترسي به قسمت بيروني لوله امكان پذير است مفيد مي باشد.

هم چنين براي اندازه گيري ضخامت لايه هاي مخصوص در سيستم هاي چند لايه نيز مي تواند بكاربرده شود.

تعيين ضخامت لايه هاي چربي و گوشت بي چربي دربافت حيواني مشهورترين كاربرد اولتراسوند در صنايع غذايي در حال حاضر است و تعدادي دستگاه تجارتي براي درجه بندي كيفيت گوشت وجود دارد.

اين كاربرد بر اساس اندازه گيري فواصل زماني بين پالس هاي اولتراسونيك منعكس شده از مرزهاي ميان لايه هاي چربي، بافت گوشت بي چربي و استخوان است مزيت اين تكنيك ارزان بودن نسبي آن، كاربرد آسان آن و پيش بيني كيفيت گوشت حيوانات زنده مي باشد.

ساير نمونه هاي تعيين ضخامت شامل تعيين سطح و وجود و يا عدم وجود مايع در تانكها، تعيين ميزان مايع موجود در كنسرو، تعيين ضخامت پوشش هاي فرآورده هاي قنادي مانند ضخامت لايه شكلات در شيريني جات و تعيين پوسته تخم مرغ مي باشند.

۳- تشخيص ماده خارجي

مواد خارجي نامطلوب مانند قطعات فلز، شيشه، چوب، پلاستيك و غيره ممكن است سبب آلودگي مواد غذايي در طي فرايند گردند. بسياري از مواد غذايي از لحاظ نوري مات هستند و بنابراين روشهائي كه از نور استفاده مي كنند، نمي توانند كاربرد داشته باشند.

در صورتيكه پالس اولتراسونيك در داخل يك نمونه منتشر گردد، از هر مانعي كه سد راه آن قرار گيرد منعكس شده و سبب تفاوت نسبتاً زيادي در مقاومت صوتي بين غذا و ماده خارجي مي شود.

موادي نظير شيشه، فلز و چوب كه گاهي به داخل ماده غذايي راه مي يابد مقاومتهاي صوتي بزرگتري نسبت به ساير اجزاء غذايي دارند و بنابراين مي توانند به آساني توسط اولتراسوند مشخص شوند.

فاصله ماده خارجي از سطح قوطي با اندازه گيري زمان پالس هاي اولتراسونيك منعكس شده از ماده خارجي و ديواره قوطي تعيين مي شود.

d2=d1.t2/t1

با حركت يك مبدل اولتراسونيك در اطراف نمونه، امكان تعيين اندازه و محل قرار گرفتن ماده خارجي و حتي محل بافت چربي در گوشت وجود دارد. اين تكنيك يك مثال ساده از تكنيك هاي تصوير نگاري بكار برده شده براي تعيين سلامتي و تعيين جنس جنين در رحم مي باشد.

۴- اندازه گيري فلوريت

اندازه گيري فلوريت مواد در لوله ها در طي فرآيند، در بسياري از كارخانجات غذائي حائز اهميت است. انواع مختلفي از سنسورهاي اولتراسونيك در دسترس هستند كه مي توانند براي اندازه گيري فلوريت (سرعت جريان) مايعات بكار برده شوند.

فلومترهاي اولتراسونيك ظرفيت تعيين فلوريت هاي در حدود چند متر در ثانيه در سيستم هائي كه ابعاد آنها كمتر از mm1 است (مانند جريان خون در سياهرگها) تا بيشتر از km1 (جريان آب در رودخانه ها) را دارند.

۵- اندازه گيري درجه حرارت

خواص اولتراسونيك مواد نسبت به حرارت حساس مي باشند و بهمين دليل اولتراسوند را مي توان در رابطه با اندازه گيري درجه حرارت نيز بكار برد.

ترمومترهاي اولتراسونيك از يك ماده استوانه‌اي شكل تشكيل شده اند كه يك ماده ديگر با امپدانس صوتي متفاوت به انتهاي آن متصل شده است قسمتي از يك پالس اولتراسونيك انتشار يافته در طول استوانه منعكس شده و قسمت ديگر آن در مرز ميان دو ماده عبور مي كند.

قسمت انعكاس يافته به سمت مولد بر مي گردد در حاليكه قسمتي كه عبور كرده، قبل از برگشت به مبدل؛ از ميان قطعه نهايي عبور مي كند. اختلاف در مدت زمان (t) بين دو اكو زماني است كه طول مي كشد تا پالس دو بار طول قطعه نهائي (d) را طي كند. اين زمان بستگي به سرعت اولتراسونيك ماده قطعه نهائي و طول آن دارد كه هر دو با تغيير درجه حرارت، تغيير مي كنند.

سنسورهاي اولتراسوند در مواقعي كه كاربرد سنسورهاي مرسوم حرارتي براحتي امكان پذير نيست مانند اندازه گيري درجه حرارت در محيطهاي مايكروويو يا در محيطهاي با درجه حرارت بالا، مفيد هستند.

۶- تعيين تركيب و ميكرواستراكچر

اولتراسوند براي اندازه گيري اجزاء تشكيل دهنده بسياري از مواد غذائي مختلف از نيم قرن گذشته بكار برده شده است.

مانند اندازه گيري نسبت چربي به گوشت بدون چربي در بافت حيواني (گوشت ها)، ميزان روغن مواد غذائي چرب، مقدار چربي جامد، تركيب شير، غلظت قند، ميزان الكل نوشيدني هاي الكلي، تري گليسريدها در روغن ها، اندازه گيري هوا در مواد غذائي حجيم شده، غلظت نمك در آب نمك و غلظت هاي بيوپلي مرها در ژل ها و محلولهاي آبي.

خواص اولتراسونيك مواد بسيار ريز ناهمگن مانند امولسيون ها و سوسپانسيونها بستگي به اندازه ذرات دارد، در نتيجه بدست آوردن اطلاعاتي در رابطه با ويژگي هاي ملكولي يا ميكرواستراكچر با كاربرد اولتراسوند امكان پذير است.

اندازه گيري سرعت اولتراسونيك و ميزان تضعيف به عنوان تابعي از فركانس براي تعيين توزيع اندازه ذرات بكار برده مي شوند.

اولتراسوند نسبت به ساير تكنيك هاي مورد استفاده براي تعيين ميكرواستراكچر و تركيب مواد، مزايايي دارد: اندازه گيري دقيق و سريع، كاربرد در سيستم هاي مات و غير شفاف، غير مخرب بوده و مي تواند به طريقه on-line بكار برده شود.

۷- on-line sensors

از ويژگي هاي اين سنسورها توانائي آنها در اندازه گيري سريع، دقيق و غير تخريبي مواد است. هم چنين اين سنسورها بهداشتي بوده و هزينه نسبتاً پاييني دارند و مي توانند فشارها و درجه حرارت هاي بكار رفته حين توليد و تميز كردن مواد غذائي را تحمل نمايند.

به علاوه مجهز به يك رابط كامپيوتري مي باشند تا اطلاعات بتوانند مستقيماً توسط يك واحد كنترل فرآيند مورد استفاده قرار گيرند بنابراين مي توانند در زمان واقعي اطلاعات دقيقي راجع به محصول ارائه كنند و رابط فوري بين فرآيند و كنترل آن هستند.

سنسور شامل يك مبدل اولتراسونيك است كه در داخل يك لوله كه ماده از ميان آن جريان مي يابد قرار داده مي شود.

زماني كه طول مي كشد تا يك پالس عرض نمونه را طي كند (t) با استفاده از يك وسيله ديجيتالي اندازه گيري مي شود و سرعت اولتراسونيك با دانستن قطر داخلي لوله (d) محاسبه مي شود (c=2d/t) سپس سرعت با برخي خواص فيزيكي مورد نظر مانند غلظت قند، ميزان چربي در مواد جامد يا اندازه ذرات ارتباط داده مي شود.

اين وسيله مي تواند در ديواره لوله هاي موجود در يك كارخانه نيز fit شود. بدليل اينكه سنسور در ديواره لوله قرار گرفته است و در تماس با ماده غذائي نيست مشكلي از لحاظ بهداشتي يا cleaning-in-place نيز بوجود نمي آيد.

كاربرد اولتراسونيك در برخي مواد غذائي

۱– روغن ها و چربي هاي خوراكي

برخي از ويژگيهاي فيزيكي مواد چرب نظير بافت و قوام كه اهميت تجارتي دارند بستگي به نسبت چربي جامد به مايع در دامنه خاصي از درجه حرات دارند، بنابراين تعيين ميزان چربي جامد (SFG) از اهميت خاصي برخودار است.

سرعت اولتراسوند در چربي جامد بيشتر از روغن مايع است بنابراين اندازه گيري سرعت اولتراسونيك در مخلوط چربي- روغن مي‌تواند در تعيين SFG بكار رود. اين روش مي تواند به سرعت و با دقت، اندازه گيري در نمونه هاي با SFG پايين را انجام دهد.

نسبتاً ارزان قيمت است و به آساني در محل توليد بكار مي رود. از اندازه گيري سرعت اولتراسونيك هم چنين مي توان در تعيين تركيب روغن و كيفيت آن استفاده كرد زيرا تري گليسريدهاي مختلف مايع موجود در روغن ها بدليل تفاوت ساختمان شيميائي، سرعت هاي اولتراسونيك متفاوتي دارند.

۲- فرآورده هاي لبني

كاربرد عمده اولتراسونيك با شدت پايين در صنايع لبنيات، تعيين تركيب شير و محصولات لبني يعني غلظت گلبول هاي چربي، مواد جامد غير چرب و كل ماده جامد است. سرعت و تضعيف امواج اولتراسونيك در لبنيات به ساختمان ميكروسكوپي و تركيب آنها بستگي دارد.

اندازه گيري ميزان تضعيف اولتراسونيك روش مفيدي در تعيين زمان انعقاد شير و تغييرات ويسكوزيته ظاهري حين انعقاد شير به صورت غير تخريبي است. زماني كه شير منعقد مي شود ضريب تضعيف آن به شدت كاهش مي يابد.

از امواج اولتراسوند در بررسي نحوه رسيدن پنير ضايعات ساختمان و تشكيل حفرات توخالي در پنير استفاده مي شود زيرا خواص پنير و تعيين در سرعت و تضعيف اولتراسوند اثر مي گذارد.

علاوه بر اين براي تخمين اندازه و غلظت حبابهاي موجود در خامه زده شده و ماست از اين روش استفاده مي شود. اثر اولتراسوند در افزايش هيدروليزلاكتوز در شير تخميري بالاكتوسيلوس دلبروكي زير گونه بولگاريكوس بررسي شده است.

شيرهاي تخمير شده حاوي مقادير كمي لاكتوز براي افرادي هستند كه نمي توانند لاكتوز را تحمل نمايند. تابش اولتراسونيك سبب رهاسازي بتاگالاكتوزيداز داخلي سلول شده و در نتيجه هيدروليز لاكتوز افزايش مي يابد. به طور كلي كاربردهاي اين تكنيك در صنايع لبنيات شامل تميزسازي، غير فعال كردن باكتريها و آنزيم ها و هموژنيزاسيون مي باشد.

۳- گوشت و ماهي

اندازه گيري تركيب و ضخامت بافت چربي در حيوانات زنده و لاشه ها (نظير ماهي، بز و خوك، گوسفند و طيور) بيشترين كاربرد اولتراسونيك را در ۳۰ سال گذشته در صنايع غذائي به خود اختصاص داده اند.

در حاليكه روش هاي NMR و تصوير نگاري با اشعه X جهت استفاده در صنايع گوشت به طور روتين بسيار گران، دشوار و پر زحمت و كند مي باشند، تجهيزات اولتراسونيك براي انتخاب و درجه بندي گوشت حيوانات زنده و لاشه ها بسيار با ارزش هستند زيرا اندازه گيري با آنها سريع، واقعي و دور از نظريات و سلايق شخصي است.

در اين روش از اختلاف سرعت عبور پالس اولتراسونيك در بافت چربي و گوشت استفاده مي شود.

۴- ميوه ها و سبزي ها

به منظور استفاده از التراسوند در تعيين ويژگي هاي ميوه ها و سبزيها لازم است كه ويژگي هاي مهم آنها نظير رسيدگي را به پارامترهاي قابل اندازه گيري نظير سرعت، تضعيف و مقاومت ارتباط دهيم. وجود فضاهاي هوائي بين سلول بيشترين تأثير را بر خواص اولتراسونيك ميوه ها و سبزيها مي گذارد.

بنابراين برخي از ميوه ها و سبزيها (نظير سيب، موز، خيار و هندوانه، سيب زميني و كدو) ضرايب تضعيف بسيار زيادي دارند و سرعت اولتراسونيك آنها كمتر از سرعت اولترا سونيك هواست.

محققان با اندازه گيري دامنه يك پالس منعكس شده اولتراسونيك از سطح ميوه ها و سبزيهاي مختلف نظير گوجه فرنگي و ذرت شيرين براي تعيين ميزان صافي، تركها و معايب سطحي آنها استفاده كرده اند.

علاوه بر اين آنها كيفيت آب مركبات بسته بندي شده در پاكتهاي كاغذي را بوسيله سنسورهاي اولتراسونيك به طريقه on-line مورد بررسي قرار داده اند.

اولتراسوند قابل رقابت با ساير تكنيك ها جهت تعيين ميزان قند در آبميوه ها ونوشيدني هاست. مزيت آن بر ساير روش ها اينست كه مي تواند جهت كنترل فرايند به طريقه on-line بكار برده شود.

۵- محلول هاي آبي و ژل ها

ابزارهايي كه بر اساس اولتراسوند هستند مي توانند اطلاعات با ارزشي در مورد خواص جسم حل شونده نظير ساختمان و غلظت آن ارائه كنند.

اين روش در اندازه گيري درجه رقت نوشابه، سس ها؛ بررسي غلظت اجسام حل شونده حين فرآيندهاي تبخير، و تعيين غلظت نمكها و اسيدهاي آمينه هم چنين غلظت بيولي مرها نظير پروتئين ها و كربوهيدارت ها در محلول ها بكار برده مي شود.

اين اندازه گيري ها با تعيين سرعت اولتراسونيك امكان پذير است. در مورد برخي از محلول هاي آبي بيوپلي مرها و ژلها، سرعت اولتراسونيك و ضريب تضعيف با افزايش غلظت جسم حل شونده تا غلظت هاي بسيار زياد به طور خطي افزايش مي يابد.

۶- ساير كاربردها

از طريق اولتراسونيك تعيين غلظت و اندازه ذرات در امولسيون ها و سوسپانسيون هاي غذايي نظير اندازه ذرات و قطرات ميسل هاي كازئين، امولسيون هاي روغن در آب و ذرات كلوئيدي در آب پرتقال امكان پذير است.

از مزاياي اين روش اين است كه مي تواند براي سيستم هائي كه از لحاظ نوري كدر هستند، محيطهاي تغليظ شده و غير هادي الكتريسيته بكار رود.

هم چنين در تعيين ويژگي هاي غذاهائي كه حاوي هواي نامحلول به شكل حباب يا سلولهاي حاوي هوا هستند نظير نان، ميوه ها، خامه زده شده كاربرد زيادي دارد چون وجود اندكي گاز نامحلول در محيط مي تواند تغييرات زيادي در خواص اولتراسونيك ماده ايجاد نمايد.

از كاربردهاي ديگر اولتراسونيك در تعيين ميزان تردي بيسكويت و تعيين بافت لايه‌هاي ويفر است زيرا اندازه گيري با اين روش سريع و غير تخريبي مي باشد.

ساير كاربردها

جديدترين كاربرد آن در برش مواد غذايي نظير كيكها، پنير، خمير پيتزا، فرآوردهاي قنادي، نان، صمغ ها، آب نبات و . . . است. اين برش زدن بسيار تميز صورت گرفته، ماده غذائي خرد نشده و حتي در صورتي كه مغزها در بين لايه هاي ماده غذايي باشند، خرد نمي شوند.

تيغه هايي كه به اين منظور به كار برده مي شوند، ۲۰۰۰۰ بار در ثانيه لرزش دارند تا مينيمم اصطكاك سطحي را با فرآورده در حال برش داشته باشند.

كاربرد تجهيزات اولتراسونيك جهت تميز سازي و ضدعفوني چاقوهاي آلوده به پروتئين گوشت در كشتارگاهها وكارخانجات گوشت گزارش شده است. در صورتيكه اين چاقوها در ۰c 82 تميز شوند، فيلم پروتئيني منعقد شده اي بر روي آنها تشكيل مي شود.

البته كاهش درجه حرارت شستشو تا ۰c 60 از تشكيل اين فيلم جلوگيري مي كند ولي مجاز نيست. نتايج كاربرد اولتراسوند نشان داده است كه مي توان با استفاده از آن، چاقوها راحتي بدون افزودن عوامل فعال كننده سطحي در آب به اندازه كافي تميز كرد و مواد باقيمانده پروتئيني در ۰c 82 بسيار كاهش يافت و در ۰c 60 حذف گرديد.

و تميز سازي با اولتراسونيك در آب در درجه حرارت محيط به مدت ۱۵-۳۰ ثانيه قبل از ضدعفوني پيشنهاد گرديد.

نتيجه گيري

اولتراسوند ابزار مناسبي جهت آزمايش ويژگي هاي مختلف فيزيكي و شيميايي مواد غذايي مي باشد. كاربرد اولتراسوند به عنوان on-line sensor مي تواند ابزار قدرتمندي در فرآيند و كنترل كيفيت محصول باشد و باعث بهبود كيفيت و كاهش هزينه هاي توليد گردد.

گسترش كاربرد اولتراسوند در صنايع غذائي بستگي به دسترسي دستگاههاي اختصاصي اولتراسونيك و وجود افرادي دارد كه آگاه به اندازه گيري و تفسير data هاي حاصل از اولتراسونيك باشند.

در حال حاضر كاربرد آن در صنايع غذائي در ارتباط با بهينه سازي واكنش هاي شيميايي گاززدائي از محلول ها يا آشاميدني ها، تميز سازي سطوح؛

تجهيزات يا مواد غذائي، استريليزاسيون اشياء يا سيال ها، استخراج تركيبات متشكله غذائي، امولسيفيه كردن، هموژنيزاسيون، اصلاح فعاليت هاي آنزيمي، دپلي مريزاسيون پلي مرها، حذف كف ها، thawing يا ذوب، خشك كردن، برش زدن، رها سازي مواد غذائي از قالبها، ترد كردن گوشت، بهبود فيلتراسيون، تشديد رسيدن، جداسازي باكتريها از مواد غذائي و تغليظ آنها و . . . مي‌باشد.

منبع: فودا

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد سنتي‬‎ صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد سنتي ( Traditional freezing tunnel )

تونل انجماد سنتي معمولا جهت انجماد گوشت ، مرغ ، ماهی ، بستنی میوه جات ، صیفی جات ، سبزیجات ، پیش سردکن های کشتارگاه ها و هرگونه محصولاتی که به این دما نیاز دارند استفاده می شود .

تونل انجماد سنتي در یک شیفت کاری ۸ ساعته دمای هرگونه محصول را به ۴۰- درجه سانتیگراد تغییر می دهد .

سردخانه فریون و تونل انجماد با قیمت دستگاه انجماد سریع مناسب به همراه گارانتی و خدمات پس از فروش به شما عزیزان ارائه می گردد.

صنایع برودتی برادران حقیقی آمادگی ساخت و اجرا هرگونه تونل انجماد سنتي از تناژ یک تن الی به بیشتر را با تجهیزات فریونی و تجهیزات آمونیاکی را در هر نقطه از کشور و خارج از کشور را دارد و جهت اطلاع از اطلاعات فنی و روش ساخت با ما تماس بگیرید .

روش های فریز کردن انواع سبزیجات

روش های فریز کردن انواع سبزیجات

فریز کردن، یکی از بهترین روش‌های نگهداری بعد از تازه خواری است، به این معنا که اگرمی توانیم ماده غذایی را تازه بخوریم، اگر نشد، منجمد کنیم.

سبزیجات خام‌ ۶ تا ۸ ماه، سبزیجات پخته‌ ۳ ماه قابل نگهداری در فریزر هستند. فریز کردن مواد غذایی پخته می‌گویند: مسئله اینجاست که عمر مواد غذایی پخته در فریزر نصف می‌شود، بنابراین برای استفاده درازمدت، روش مناسبی نیست. به این معنا که اگر سبزی خام را ۶ ماه می‌شود در فریزر نگهداری کرد، سبزی پخته، زمانی ۳ ماهه دارد.

سبزی ها را قبل از اینکه داخل فریزر قرار گیرند در آب جوش قرار می دهیم. سبزی را باید برای مدت زمان خیلی کوتاه در آب جوش غوطه ور کنیم. این عمل باعث می شود آنزیم هایی که سبب تخریب محصول می شوند، غیرفعال شوند، از سویی (سبزی ها) با غوطه ور شدن در آب جوش، به صورت تازه حفظ می شوند.

در ضمن برای جلوگیری از پخت سبزی در حین غوطه ور شدن در آب جوش، باید بعد از مدت زمان مشخصی سبزی را از آب جوش خارج نموده و به درون آب سرد فرو ببریم.

فریز کردن باعث می شود آنزیم هایی که سبب تخریب محصول می شوند، غیرفعال شوند، از سویی (سبزی ها) با غوطه ور شدن در آب جوش، به صورت تازه حفظ می شوند. در ضمن برای جلوگیری از پخت سبزی در حین غوطه ور شدن در آب جوش، باید بعد از مدت زمان مشخصی سبزی را از آب جوش خارج نموده و به درون آب سرد فرو ببریم.

همچنین هنگام بسته بندی سبزی ها باید فضای خالی (در ظرف) برای انجماد در نظر گرفت. حالا سبزی ها برای قرار گرفتن در فریزر آماده هستند.

• انجماد مارچوبه

مارچوبه ها را شسته و قسمت های سفت آن را جدا کنید. ساقه های کوچک آن را به مدت دو دقیقه در آب جوش قرار دهید. برای قسمت های بزرگ تر این عمل چهار دقیقه طول می کشد. سپس آن را با آب سرد خنک کرده و آبکش نمایید.

هنگام بسته بندی مارچوبه ها، آن ها را به صورت یکی در میان (ابتدا و انتهای ساقه) قرار دهید. در ضمن بسته نیازی به فضای خالی ندارد و می توانید آن را در فریزر قرار دهید.

• انجماد لوبیا سبز

لوبیاهای جوان و ترد را انتخاب کنید. لوبیاهای نخ دار سفت بوده و مزه خوبی ندارند. برای منجمد کردن بعد از انتخاب لوبیا، ساقه آن ها را گرفته و به اندازه ۴-۲ سانتی متر خرد کنید، سپس شستشو نمایید و به مدت سه دقیقه داخل آب جوش قرار دهید.

آن گاه لوبیاهای بریده شده گرم را در آب سرد غوطه ور کنید تا خنک شوند و سپس آبکشی، بسته بندی و منجمد کنید (به یاد داشته باشید؛ باید ۴-۲ سانتی متر فضای خالی در بسته وجود داشته باشد).

• انجماد چغندر

وقتی چغندر را تمیز می کنید به یاد داشته باشید؛ یک اینچ (حدود ۲٫۵ سانتی متر) از بالای آن را باقی بگذارید. این عمل باعث می شود مایع قرمز رنگ چغندر حفظ شود. اگر این کار را انجام ندهید مایع قرمز رنگ چغندر خارج شده و هنگام پخت، سفید می شود.

چغندرها را بعد از تمیز کردن و شستن به مدت ۲۵ دقیقه بپزید، سپس در آب سرد خنک کنید و پوست آن ها را جدا نمایید (در این پوست به راحتی جدا می شود). آن ها را به صورت دلخواه برش داده، بسته بندی و در فریزر قرار دهید. ۴-۲ سانت فضای اضافی را در بسته بندی مورد توجه قرار دهید.

• انجماد کلم بروکلی

ابتدا کلم بروکلی را شسته و سپس پوست ساقه های آن را بگیرید. برای جدا کردن حشرات ریز احتمالی موجود در این نوع کلم، باید آن را به مدت نیم ساعت در محلول حاوی ۵-۴ قاشق چای خوری نمک در یک لیتر آب، قرار داده، سپس آن را شسته و به مدت سه دقیقه در آب جوش غوطه ور کنید.

آنگاه با آب سرد خنک نموده، آبکشی کرده، در ظرف قرار داده و برای انجماد در فریزر قرار دهید (نیاز به وجود فضای خالی در ظرف نمی باشد).

• انجماد کلم پیچ

برگ های بیرونی را جدا کرده و به صورت دلخواه برش دهید. آن ها را شسته و به مدت ۲ دقیقه در آب جوش حرارت دهید، آن گاه در آب سرد غوطه ور نمایید و آبکشی کنید با در نظر گرفتن ۴-۲ سانت فضای اضافی در بسته، آن ها را بسته بندی کنید کلم پیچ منجمد فقط برای استفاده در غذا مناسب است، نه برای سالاد.

• انجماد گل کلم

گل کلم را در اندازه های ۱ اینچ (حدود ۲٫۵ سانتی متر) برش دهید و سپس شستشو نمایید. برای جدا کردن حشرات احتمالی موجود در گل کلم باید تکه های آن را به مدت نیم ساعت در محلولی حاوی ۵-۴ قاشق چای خوری نمک در یک لیتر آب قرار دهید.

سپس تکه های آن را در آب شسته و آبکشی نمایید. سپس به مدت سه دقیقه در آب جوش غوطه ور نموده و بلافاصله با آب سرد خنک کنید و در ظرف بسته بندی نموده و در فریزر قرار دهید (نیاز به فضای خالی نمی باشد).

• انجماد ذرت

ابتدا پوست و کاکل های ذرت را جدا نمایید. آن گاه ذرت را شسته و به مدت ۵ دقیقه در آب جوش غوطه ور کنید. بلافاصله با آب سرد خنک نموده و آب کش نمایید. دانه های ذرت را از ساقه جدا کنید (آن را دانه دانه کنید) و با آب بپوشانید، ۲ سانت فضای خالی در بسته در نظر بگیرید و آن را فریز کنید.

• انجماد درست درسته

ذرت ها را پوست کنده و کاکل های آن را جدا نمایید. به روش بالا بجوشانید و آن ها را با یک پوشش پلاستیکی پوشانده و در ظرف بسته بندی قرار داده و فریز نمایید.

• انجماد قارچ

ابتدا قارچ ها را با آب سرد شستشو نمایید. در صورت لزوم آن ها را برای چند ساعت (یا یک شب) در محلول آب نمک بخیسانید تا حشرات آن جدا شوند. سپس قارچ ها را دوباره شستشو نمایید. اگر قارچ ها بزرگ تر از دو سانتی متر هستند می توانید آن ها را برش داده و یا به چهار قسمت تقسیم نمایید.

سپس قارچ ها را به مدت ۵ دقیقه در آب لیمو غوطه ور و آبکش نمایید. همچنین به مدت ۵ دقیقه آن ها را بخار دهید. آن گاه بلافاصله در آب سرد، خنک کنید. در ظرف بسته بندی نموده و سپس داخل فریزر قرار دهید. میزان ۴-۲ سانت فضای خالی در ظرف بسته بندی باید مدنظرتان باشد.

• انجماد بامیه

برای انجماد بامیه، از بامیه های ریز و کوچک که تر و تازه هستند، استفاده نمایید. انتهای ساقه را جدا نموده به گونه ای که سلول های دانه ای باز نشوند، به خوبی شستشو نمایید و به مدت ۴ دقیقه در آب جوش غوطه ور کنید و فورا با آب سرد خنک نمایید.

در صورتی که بامیه درشت باشد آن را برش دهید. سپس بامیه های درسته یا برش داده شده را داخل ظروف مناسب بسته بندی کنید. ۴-۲ سانت فضای خالی در نظر گرفته و سپس آن ها را فریز کنید.

• انجماد پیاز

پیازها را پوست کنده، شسته و ریز خرد کنید. داخل ظرف هایی مناسب قرار داده و فریزر کنید. (نیازی به فضای خالی نیست).

• انجماد نخودفرنگی

ابتدا نخودها را از پوست جدا کرده و به مدت ۲ دقیقه در آب جوش، حرارت دهید. بلافاصله با آب سرد خنک کنید و آب کش نمایید. نخودها را در ظرف قرار دهید ۴-۲ سانت فضای خالی را حفظ کرده و سپس آن ها را در فریزر قرار دهید.

• انجماد نخود به همراه غلاف

نخودها را شسته و غلاف های ترد و جوان را به مدت ۲ دقیقه در آب جوش غوطه ور نمایید. سپس بلافاصله با آب سرد، خنک کرده و در داخل ظرف بسته بندی قرار دهید و منجمد کنید.

• انجماد فلفل

ابتدا فلفل ها را شسته، برش داده، دانه ها را خارج نموده و سپس خرد کنید. آنگاه در ظرف مناسب بسته بندی نمایید (نیازی به فضای خالی نمی باشد.)

• انجماد کدو تنبل

ابتدا کدو را شسته و به چهار قسمت تقسیم کنید. سپس آن ها را بپزید یا بخارپز کنید تا نرم شوند. سپس آبکش کرده و خنک نمایید. آن گاه در داخل ظرفی که ۴-۲ سانت فضای خالی دارد، بسته بندی کرده و فریز نمایید.

• انجماد گوجه فرنگی

گوجه ها را شسته و انتهای ساقه را جدا نمایید. سپس به مدت ۴-۳ دقیقه در آب جوش، بجوشانید. بلافاصله با آب سرد خنک کرده و پوست آن ها را بگیرید.

با توجه به اندازه گوجه فرنگی ها می توانید آن ها را به صورت نصف یا یک چهارم شده و یا به شکل کامل در ظرفی مناسب بسته بندی کنید. ۴-۲ سانتی متر فضای خالی را نیز مورد توجه قرار دهید، سپس بسته را در فریزر بگذارید.

• انجماد گوجه فرنگی پخته شده

ابتدا گوجه فرنگی ها را شستشو نمایید و دم آن ها را بگیرید. سپس به مدت ۴-۳ دقیقه در آب جوش غوطه ور نمایید. بلافاصله با آب سرد، خنک کرده و پوست آن ها را جدا نمایید. آن ها را به چهار قسمت تقسیم کرده و به مدت ۲۰ دقیقه بپزید تا نرم شوند.

قابلمه حاوی گوجه فرنگی پخته شده را در ظرف سرد قرار دهید، تا خنک شود. آن گاه آن را در ظرف مخصوصی بسته بندی کرده و ۴-۲ سانت فضای خالی در نظر داشته باشید و سپس فریز کنید.

• انجماد ریواس

بعد از تهیه ریواس ابتدا آن ها را شسته و به ابعاد ۲-۱ اینچ (۵-۲٫۵ سانتی متر) تقسیم کنید. آن گاه آن ها را به مدت ۱ دقیقه در آب جوش قرار دهید و بلافاصله با آب سرد خنک کنید. ریواس را داخل ظروف بسته بندی قرار داده و منجمد نمایید.

• انجماد هویج

قسمت بالای هویج را ببرید، آن ها را شسته، بتراشید یا پوست بکنید. اگر هویج بزرگ است آن را به تکه های کوچک تر برش دهید.

سپس هویجهای کوچک را به مدت پنج دقیقه و هویج های برش خوردن را به مدت ۲ دقیقه در آب جوش، غوطه ور نمایید. آن گاه با آب سرد خنک کنید، آبکشی، بسته بندی نموده و در فریزر قرار دهید (در هنگام بسته بندی به ۴-۲ سانت فضای خای توجه داشته باشید).

• انجماد اسفناج

در اسفناج، مقدار زیادی نیترات وجود دارد که در تماس با آلودگی میکروبی، تبدیل به نیتریت شده و با آمین‌ها و اسیدهای آمینه که از ترکیبات طبیعی مواد غذایی به شمار می‌آیند، ترکیبات سرطان زایی به نام نیتروزآمین‌ها را به وجود خواهند آورد.

سرعت سنتز نیتروزآمین‌ها در منهای ۱۸ درجه سانتی گراد، که همان دمای فریزر است، مثل دمای ۵۰ درجه بوده و بسیار زیاد است!

تمام این اتفاقات در شرایطی می‌افتد که آلودگی میکروبی وجود داشته باشد تا نیترات را به نیتریت احیا کند.
بنا بر این اسفناج و هویج را تازه مصرف کنید.اسفناج تازه را تا یک هفته در یخچال می توانید نگهداری کنید.

منبع: فودا

فناوری نانو در صنایع غذایی

فناوری نانو در صنایع غذایی

– صنایع غذایی

۱-۱- روکش کردن آنزیم‌ها

یکی از دغدغه‌های شرکت‌های صنایع غذایی جهان، بهبود کیفیت، نگهداری و بسته‌بندی “مواد غذایی” برای دور نگه داشتن آنها از آسیب باکتری‌ها و آنزیم‌های تخمیرکننده است.

مثلا این‌که چگونه می‌توان طول عمر و ماندگاری شیر را افزایش داد؟ (البته شیر خوراکی نه شیر جنگل) یا این‌که چگونه می‌توان از آلوده ‌شدن محیط زیست توسط مواد زائد یا پساب‌های کارخانه‌های صنایع غذایی جلوگیری کرد؟

زیرا در آنها آنزیم‌ها و پروتئین‌های فراوانی وجود دارد که با ایجاد محیط مناسب برای رشد باکتری‌ها و انگل‌ها، محیط زیست را آلوده می‌سازند.

فساد مواد غذایی، اغلب به دو روش صورت می‌گیرد: ۱- توسط یک عامل میکروبی خارجی. ۲- توسط آنزیم‌هایی که واکنش‌های تخمیری را سرعت می‌بخشند.

آنزیم‌ها، پروتئین‌هایی هستند که سرعت واکنش‌های شیمیایی را بالا می‌برند، مثلا می‌توانند زمان فاسد‌شدن میوه‌ها را از چند ماه به چند روز کاهش دهند.

روکش کردن آنزیم‌ها

البته باید به این نکته توجه داشت که می‌توان از آنزیم‌ها برای تولید مواد با ارزش غذایی سود جست و در فرآیندهای مفیدی مانند “تخمیر نان” و “تخمیر شیر در تولید پنیر” از آنها استفاده کرد.

همچنین آنزیم‌هایی به نام “پکتیناز” در صنایع تولید آب‌ میوه برای شفاف کردن آن به کار می‌روند. اگر بتوان به روشی آنزیم‌ها یا باکتری‌ها را از محیط عمل دور کرد، فرآیند فساد مواد غذایی به تأخیر می‌افتد.

با تکامل فناوری نانو و شناخت محققین از ذرات ریز و بنیادی مواد و دست بردن در ساختار مواد از طریق ریزترین ذرات آنها، توانایی‌های جدیدی در صنایع مختلف -از جمله صنایع غذایی- به وجود آمده‌است، به عنوان مثال می‌توان به “روکش‌کردن آنزیم‌ها و پروتئین‌ها” اشاره کرد.

با روکش‌کردن آنزیم‌ها، آنها را از محیط فعالیت دور کرده و مانع از فعالیت آنها می‌شوند. به این ترتیب، فساد مواد غذایی به تأخیر می‌افتد و طول عمر آنها افزایش می‌یابد.

آنزیم‌ها تنها در محیط‌های زنده رشد و فعالیت می‌کنند و در خارج این محیط‌ها به سرعت تخریب می‌شوند. یکی از پروژه‌های مهم که در مراجع علمی مورد توجه قرار گرفته است، روکش‌کردن آنزیم “توسط یک ساختار پلیمری” است.

روکش کردن آنزیم‌ها

با این روش آنزیم‌‌ها تا ۵ ماه فعال می‌مانند. به گفته‌ محققین تبدیل آنزیم‌های آزاد به این نانوذراتِ حاوی آنزیم، باعث ثبات خاصیت کاتالیزوری آنها می‌شود. در این روش یک شبکه کامپوزیتی را با فرآیند پلیمریزاسیون در اطراف هر مولکول آنزیم ایجاد می‌کنند تا از تخریب آن جلوگیری شود.

این نانوذراتِ حاوی آنزیم قطری حدود ۸ نانومتر دارند و در دمای ۴ درجه‌ سانتی‌گراد تا ۵ ماه عمر می‌کنند.

“روکش‌کردن آنزیم‌ها”، یکی از فرآیندهای مهم در صنایع غذایی برای حفظ، افزایش کیفیت و بهبود بسته‌بندی مواد غذایی است، که با پیدایش فناوری نانو، اجرای آنها آسان‌تر شده‌است.

– پلیمرها عموما موادی با ساختار کربنی هستند که از به‌ هم پیوستن واحدهای یکسان که “مونومر” نامیده می شوند، به دست می‌آیند.

– کاتالیزورها موادی هستند که سرعت واکنش‌های شیمیایی را افزایش می‌دهند ولی خود در واکنش شرکت نمی‌کنند. آنزیم‌ها هم نوعی کاتالیزور هستند که در فرآیندهای غذایی شرکت می‌کنند.

– مواد کامپوزیتی از دو یا چند ماده متفاوت، که هر کدام خاصیت منحصر به فردی دارند، تشکیل شده‌اند. با ترکیب‌کردن این مواد، به ترکیبی دست می‌یابیم که مجموعه خواص‌ مواد تشکیل‌دهنده را هم‌زمان دارد.

برای مثال بتن آرمه هم از خاصیت سختی بتن بهره‌مند است و هم از خاصیت انعطاف‌پذیری آهن و بنابراین در برابر زلزله مقاوم است.

۲-۱- غذاهای نانویی

۱-۲-۱-به کارگیری فناوری نانو در صنایع غذایی

فرض کنید ظهر یکشنبه است و شما بسیار تشنه هستید. سراغ یخچال می‌روید، اما مردد هستید که چه چیزی را انتخاب کنید.

از یک سو، می‌دانید که آب میوه دارای ویتامین‌های فراوانی است و برای بدن شما مفید است، از سوی دیگر، به نوشیدن نوشابه تمایل زیادی دارید و علاوه بر این می‌خواهید این نوشیدنی هر چه که هست چند ساعتی شما را بیدار نگه دارد، چون کارهای عقب ماندۀ زیادی دارید که ترجیح می‌دهید آنها را به هفتۀ بعد موکول نسازید.

بنابراین، یک بطری حاوی مایعی بی‌رنگ را بر می‌دارید. ابتدا دکمه‌ای را برای انتخاب نوشابه فشار می‌دهید، پس از آن نوبت اضافه کردن افزودنی‌هاست؛ ویتامین C و کافئین را هم از قسمت افزودنی‌ها انتخاب می‌کنید.

با فشار دادن این دکمه‌ها، نانوکپسول‌های بسیار کوچک حاوی مواد افزودنی مورد نظر شما در سطح محلول آزاد می‌شوند و این در حالی است که نانوکپسول‌های دیگر حاوی سایر افزودنی‌ها و طعم‌دهنده‌هایی که شما انتخاب نکرده‌اید، به صورت کپسول آزاد نشده و در محلول باقی مانده‌اند.

۲-۲-۱-غذاهای نانویی

محققان صنعت غذایی نانو در حال کار بر روی چنین غذاهایی هستند، اما به زعم فرانس کمپرز رئیس مرکز بین‌المللی زیست فناوری و سلامت، هنوز برای نیل به این مقصود در صنعت غذایی راه زیادی در پیش است.

وی معتقد است که هدف سالم‌تر، ایمن‌تر و ماندگارتر کردن مواد غذایی پدیدۀ جدیدی در این صنعت نیست و سال‌هاست که دانشمندان با دستکاری و کنترل گیاهان و سایر حیواناتی که انسان از آنها تغذیه می‌کند، سعی در ارتقای کیفیت و خواص مواد غذایی دارند.

اما آنچه که در این صنعت جدید است، امکان اعمال تغییر در مواد غذایی آماده و اضافه کردن افزودنی‌های مورد نظر در اندازه‌های بسیار ریز و دستکاری محتویات فیزیکی مواد غذایی است.

در مقیاس نانو، مولوکول‌ها بیشتر از قوانین کوانتوم پیروی می‌کنند تا از قوانین فیزیک در مقیاس بزرگ.

ترکیبات غیر قابل حل در آب یا روغن در مقیاس نانو به راحتی حل می‌شوند، حتی این امکان وجود دارد که موادی که عموماً پس از مصرف در معده آزاد می‌شوند، به صورت آزاد نشده به طرف روده هدایت شوند و از آنجا مستقیما جذب شده و وارد گردش خون شوند.

غذاهای نانویی

به عقیدۀ کمپرز تا پنج الی ده سال آینده، این فرایند کاملاً کاربردی می‌شود، به خصوص در مورد افزودن مواد غذایی‌ای مانند ویتامین‌ها و املاح معدنی.

ساده‌ترین و کاربردی‌ترین روش اجرای این کار، فرایند نانوکپسوله کردن است. این تکنیک از روی عملکرد غشای سلولی در طبیعت الگوبرداری شده است.

با استفاده از این تکنیک، بشر موفق به ساخت محفظه‌های کیسه‌ای شکلی در ابعاد بسیار کوچک نانویی خواهد شد که درون آنها فضایی خالی برای مواد غذایی تعبیه شده است، لایۀ بیرونی این کپسول بسته به اینکه لازم است مواد داخل کپسول در آب یا در روغن حل شوند، طراحی می‌شوند.

این کپسول‌ها در برابر اسید معده مقاوم هستند و بسته به ضوروت می‌توانند در دهان یا در معده باز شوند.

در واقع، فرآیند نانوکپسوله کردن به این معنا است که این امکان وجود دارد که مواد غذایی مفید برای بدن بدون اینکه در فرایند ساخت در کارخانه یا هنگام پخت در آشپزخانه و یا توسط آنزیم‌های دهان و معده از بین بروند، این کپسول‌ها به طور مستقیم وارد جریان خون شده و در نتیجه، جذب بدن شوند.

این کار حتی مانع از دفع بدون جذب ویتامین‌های مواد غذایی می‌شود. یکی دیگر از کاربردهای نانوکپسوله کردن این است که مواد غذایی مفید ولی با طعم‌های نامطبوع مانند روغن ماهی را می‌توان از طریق این کپسول‌ها بدون احساس مزۀ ناخوشایند به غذا اضافه کرد.

۳-۲-۱-پرسش‌های باقیمانده

با وجود تمام این مزیت‌ها این حقیقت که این ذرات بسیار ریز می‌توانند از سد سیستم دفاعی بدن نیز بدون هیچ مانعی عبور کنند، موجب نگرانی دانشمندان شده است.

دونالد بروس شیمیدان و رئیس مرکز مطالعات تکنولوژی‌های جدید اسکاتلند خاطر نشان می‌کند که مشکل اینجا است که این ذرات بسیار کوچک در کپسول‌ها به راحتی قادرند از غشای خونی دیوارۀ مغز و همچنین دیوارۀ سلول‌ها که به طور معمول مواد دیگر امکان عبور از آنها را ندارند، عبور کنند.

البته این امر به این معنا نیست که چنین فرآیندی لزوماً خطرناک است، اما مسئله این است که هنوز تأثیرات آن به طور کامل مورد مطالعه و بررسی قرار نگرفته و ناشناخته است.

دیوید بنت رئیس کمسیون اروپایی نانوبیوتکنولوژی در این باره می‌گوید:

«با اینکه سیستم ایمنی بدن از بدو تولد می‌تواند با بسیاری از نانوذرات مضر برای بشر، مانند ذرات موجود در دود سیگار مقابله کند، اما این موضوع نباید باعث شود که ما بدون انجام تحقیقات گسترده بر روی اثرات ناشناختۀ نانوکپسول‌ها آنها را به بازار وارد کنیم».

۳-۱- نانوغذا دیگر چیست؟

۱-۳-۱-قسمت اول:

صنایع بسته‌بندی

۱-۱-۳-۱-مقدمه

مواد غذایی از اهمیت خاصی در سلامت بدن برخوردارند. برای حفظ سلامتی لازم است تا یک‌سری از مواد روزانه به بدن برسند.

متخصصان علم تغذیه، به ترتیب اهمیت و نیاز بدن به مواد غذایی، هرمی را ترتیب داده‌اند که به هرم مواد غذایی معروف است.

در شکل زیر هرم مواد غذایی نشان داده شده است. همان‌طور که در این شکل می‌بینید، موادی که در زیر هرم هستند باید بیشتر مصرف شوند (مانند غلات، میوه‌جات و سبزیجات).

امروزه به علت صنعتی شدن و روش‌های نادرست زندگی، متاسفانه بیشتر از مواد غذایی آماده، و یا پروتئینی و چربی استفاده می‌کنیم و به علت عدم تحرک و ورزش، مردم با مشکلات زیادی از نظر سلامتی مواجه شده‌اند.

از طرف دیگر به علت عادت به استفاده از مواد آماده، مسئله بسته‌بندی مواد غذایی هم اهمیت بسیار زیادی پیداکرده است. هم‌چنین، مسئله بسته‌بندی از نظر بازاریابی، جلب مشتری و فروش مواد غذایی نیز دارای اهمیت است.

۲-۱-۳-۱-نانوغذا

به غذاهایی که در تهیه، بسته بندی ویا کاشتن آنها از فناوری ‌نانو، یا وسایل نانومتری استفاده شده باشد ویا غذاهایی که به آنها نانومواد افزوده شده باشد، نانوغذا می‌گوییم.

۲-۱-۳-۱-کاربرد فناوری نانو در صنایع غذایی

– تهیه مواد غذایی با افزودنی‌های رنگ، طعم‌دهنده و مغذی
– کاهش هزینه‌ها
– تهیه غذاهایی که بتوانند رنگ و طعم خود را بر حسب رژیم غذایی، سلیقه و یا حساسیت‌ها و آلرژی افراد مختلف تغییر دهند.
– بسته‌بندی مواد غذایی طوری که بتوان آنها را به مدت بیشتری نگه‌داری کرد.

در ادامه به طور مفصل به بررسی هر یک از موارد بالا می پردازیم.

۲-۳-۱-بسته‌بندی

یکی از کاربردهای فناوری ‌نانو که خیلی زود تجاری شد، در زمینه بسته‌بندی مواد غذایی بود. در حال حاضر، تخمین زده می‌شود که بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ محصول مواد غذایی از بسته‌بندی نانویی استفاده می‌کنند.

پیش‌بینی می‌شود که در ۱۰ سال آینده حدود ۲۵% از بسته‌بندی‌های مواد غذایی از فناوری‌نانو استفاده کنند.

هدف اصلی استفاده از بسته‌بندی نانویی، افزایش دوام و ماندگاری مواد غذایی است. برای این منظور باید تبادل گاز، نور و رطوبت بین فضای بیرون و داخل بسته‌بندی را کنترل کرد.

در ادامه، به برخی از کاربردهای فناوری‌نانو در صنعت بسته‌بندی مواد غذایی اشاره می‌شود.

می‌توان بسته‌بندی نانویی را طوری طراحی کرد که مواد ضد باکتری، آنزیم‌ها، مواد مغذی و یا طعم‌دهنده‌هایی را از خود آزاد کنند. به این ترتیب، عمر مواد غذایی در بسته‌بندی نانویی بیشتر می‌شود.

بسته‌بندی

برخی بسته‌بندی‌های نانویی به گونه‌ای طراحی شده‌اند که اگر ماده غذایی درون‌شان شروع به تغییر کند، مثلا رطوبتش عوض شود و یا مقدار مواد میکروبی درون آن زیاد شود، موادی آزاد می‌کند که این تغییرات را خنثی کند (مانند ترکیبات ضد باکتری).

بیشتر بسته‌بندی‌های ضد باکتری از نانوذرات نقره استفاده می‌کنند اما در آینده، نانواکسید روی، نانواکسید منیزیم، نانواکسید مس، نانواکسید تیتانیوم و نانولوله‌های کربنی در بسته‌بندی‌های ضد باکتری مورد استفاده قرار خواهند گرفت.

ایجاد پوشش‌های خوراکی نانویی نیز یکی دیگر از کاربردهای فناوری‌نانو در صنعت بسته‌بندی مواد غذایی است. این پوشش‌ها به نازکی ۵ نانومتر هستند و با چشم دیده نمی‌شوند.

از این پوشش‌ها می‌توان برای گوشت، میوه، سبزیجات، پنیر، شیرینی‌جات و نان استفاده کرد. این پوشش‌ها سدی را در برابر تبادل رطوبت و گاز به وجود می‌آورند

بسته‌بندی‌های مجهز به نانوحسگرها، دسته دیگری از کاربرد فناوری ‌نانو در صنعت بسته‌بندی مواد غذایی است.

این بسته‌بندی‌ها می‌توانند دما و رطوبت را در زمان‌های مختلف ارزیابی کنند و بر حسب شرایط، پاسخ‌های متناسبی را به مصرف‌کننده بدهند. برای مثال با تغییر رطوبت، رنگ بسته‌بندی تغییر می‌کند.

نانوبارکدها، مدل مولکولی بارکدهای سنتی است و شامل نانوذرات فلزی است که اثر انگشت شیمیایی قابل ‌شناسایی و خاصی دارند و می‌توانند از طریق یک ماشین، تشخیص داده شوند.

بسته‌بندی

این نوع بارکدها می‌توانند برای حفاظت مارک و ارزیابی غذاهایی که در حالت عادی نمی‌شود بارکدهای سنتی را روی آنها چسباند، استفاده شود.

نور خورشید از امواج مختلفی با طول موج‌های متفاوت تشکِل شده است. برخی از امواج برای سلامتی ما خطرناک هستند. در نتیجه باید از رسیدن آنها به بدن جلوگیری کرد. یکی از این امواج خطرناک، امواج ماوراء بنفش هستند.

در طبیعت لایه ارزون، تا حد زیادی از رسیدن این امواج به ما جلوگیری می کند. یکی از مشکلاتی که بسته‌بندی های شفاف دارند این است که وقتی در معرض نور قرار می‌گیرند، تابش ماوراء بنفش را از خود عبور داده و به ماده غذایی می‌رسانند و در نتیجه نمی‌توانند از ماده غذایی داخل خود به خوبی محافظت کنند و ماده غذایی زود فاسد می‌شود.

با استفاده از فناوری نانو پلاستیک‌هایی تولید شده‌اند که دارای نانوذرات اکسید تیتانیوم هستند. این پلاستیک‌ها آثار مخرب تابش‌های ماوراء بنفش را کاهش می‌دهند.

امروزه از پلاستیک‌ها برای بسته‌بندی برخی از مواد غذایی استفاده می‌گردد. مشکل اصلی پلاستیک‌ها این است که وقتی به صورت زباله دور ریخته می‌شود برای مدت‌های طولانی در طبیعت باقی می‌ماند و تجزیه نمی‌شود.

این مسئله، باعث آلودگی محیط زیست می‌شود. از فناوری ‌نانو برای ساختن بسته‌بندی‌های پلاستیکی بیولوژیکی که بتوانند در طبیعت تجزیه شوند کمک گرفته می‌شود. این پلاستیک‌ها از گیاهان ساخته می‌شوند و دوست‌دار محیط زیست هستند.

نانولوله‌های کربنی نیز می‌توانند در بسته‌بندی مواد غذایی به کار روند. این مواد، اکسیژن و گاز دی‌اکسیدکربن را که سبب فساد ماده غذایی می‌شود، به بیرون پمپ می‌کنند.

-نتیجه‌گیری

همان‌طور که از مباحث مطرح شده مشخص می‌شود، فناوری‌نانو می‌تواند در زمینه‌های مختلف صنایع غذایی مانند ایجاد طعم‌های جدید، بسته‌بندی‌های بهتر و … کاربرد داشته باشد و به حل مشکلات کنونی کمک کند.

البته تلاش‌ها و بررسی‌ها در این زمینه‌ها هنوز در حال انجام است و بسیاری از شرکت‌های مطرح تولید کننده مواد غذایی هزینه‌های زیادی را برای تحقیق نقش فناوری ‌نانو صرف می‌کنند.

۴-۱- دستور پخت یک نانوغذا
۱-۴-۱-نقش فناوری‌نانو در تولید مواد غذایی

یکی از مهم‌ترین بخش‌های صنعت کشورها صنعت غذایی است که ارتباط تنگاتنگی با امنیت غذایی افراد جامعه دارد. افزایش جمعیت به همراه گسترش شهرنشینی وافزایش سطح درآمد سرانه نیاز به غذاهای فرایندی را روز به روز افزایش داده است.

از این رو استفاده از فناوری‌های نوین از جمله فناوری ‌نانو در این صنعت بسیار مورد توجه محافل علمی و صنعتی جهان قرار گرفته است.

حوزه‌های مختلف کاربردی فناوری ‌نانو در غذا و صنایع غذایی را می‌توان به شش دستة زیر تقسیم نمود:

• نگهداری غذا
• بهبود طعم و رنگ
• سلامت غذا
• بسته‌بندی
• تولید غذا
• فرآیندهای غذایی

۲-۴-۱-نقش فناوری ‌نانو در تولید مواد غذایی

– ایجاد غذاهایی با طعم‌های جدید: برای درمان بسیاری از بیماری‌ها مانند بیماری دیابت (قند) باید از رژیم غذایی خاصی استفاده کرد. از طرف دیگر به علت زندگی صنعتی امروزه، مسئله چاقی نیز به معضلی تبدیل شده است که متاسفانه گریبان‌گیر نوجوانان و حتی کودکان شده است!

برای حل این معضل، با استفاده از فناوری ‌نانو چند راهکار پیشنهاد می‌شود:

o غذایی که فرد را سیر کند ولی تأثیری روی وزن نداشته باشد.
o غذاهایی خوش طعم که حاوی موادی جایگزین چربی هستند.
o به‌کارگیری نانوذرات برای جلوگیری از جذب و ذخیره‌سازی چربی و کالری به‌وسیله بدن

– تولید غذاهای غنی شده: برخی از مواد دارای اجزای با ارزشی هستند که برای بدن بسیار مهم و ضروری هستند، اما به دلایلی مانند ذائقه و عادت تمایل زیادی به استفاده از آنها وجود ندارد.

اگر بتوان کاری کرد که این مواد ارزشمند را جدا کرد و به صورت مواد افزودنی به دیگر غذاها اضافه کرد، می‌توان مواد غنی شده را ساخت.

نانوفیلترهایی ساخته شده‌اند که مولکول‌ها را بیشتر بر اساس شکل و نه بر حسب اندازه غربال می‌کنند، این مسئله تفکیک اجزای خاصی از یک فرآوده، را امکان‌پذیر می‌سازد.

– تولید غذاهای مولکولی: پژوهشگران بر این باور هستند که در آینده مهندسی مولکولی، امکان تهیه و رشد مقادیر زیاد غذا را بدون نیاز به خاک، بذر، مزرعه وکشاورز فراهم می‌کند و با ورود این فناوری، گرسنگی از جهان رخت بر خواهد بست.

با این تفکر به جای کاشت غلات و پرورش گاوها برای به‌دست آوردن کربوهیدرات‌ها و پروتئین، نانوماشین‌ها، استیک یا آرد مورد نظر ما را از اتم‌های کربن، هیدروژن و اکسیژن موجود در ترکیب آب یا دی اکسیدکربن هوا می‌سازند.

نقش فناوری ‌نانو در تولید مواد غذایی

همچنین نانوبوت‌های موجود در غذا در دستگاه گردش خون به حرکت در می‌آیند و آن را از بقایای چربی و بیماری‌زای کشنده پاک می‌کنند.

تولید مولکولی غذا یکی از اهداف و آرزوهای فناوری‌ نانو است و به نظر می‌رسد که چندان به سرعت دست یافتنی نباشد. با استفاده از غذاهای مولکولی می‌توان گرسنگی را ریشه‌کن نمود‌، محتوای تغذیه‌ای مواد غذایی را افزایش داد و خطر مواد حساسیت‌زا را در مواد غذایی حذف کرد.

– افزودنی‌های غذایی در مقیاس ‌نانو: امروزه افزودنی‌های مختلف بر پایه فناوری ‌نانو ساخته شده‌اند. برای مثال شرکت باسف یک نوع کارتنوئید در مقیاس نانو تولید کرده است.

کارتنوئیدها نوعی افزودنی غذایی هستند که به غذاها رنگ نارنجی می‌دهند و به طور طبیعی در هویج و گوجه فرنگی وجود دارند. بعضی از انواع کارتنویئد‌ها آنتی‌اکسیدان هستند و در بدن به ویتامین A تبدیل می‌شوند.

شرکت باسف (BASF) این کاروتنوئید را در مقیاس نانو، به شرکت‌های بزرگ تولید کننده غذا و نوشابه در سراسر جهان می‌فروشد تا در لیموناد‌ها، آبمیوه‌ها و مارگارین‌ها مورد استفاده قرار گیرد.

فرمولاسیون افزودنی‌ها در مقیاس نانو جذب آنها را در بدن راحت‌تر کرده و زمان نگهداری آنها را افزایش می‌دهد. شرکت باسف همچنین کاروتنوئید صنعتی دیگری به نام لیکوپن به عنوان یک افزودنی غذایی تولید کرده است.

لیکوپن به طور طبیعی در گوجه فرنگی وجود دارد

– غذاهای دارای انتشار مخصوص در بدن: برای اینکه بدن ما بتواند از انتشار اجزای غذا در آن سود ببرد، ماده مغذی باید به محل خاصی از بدن بروند و در آن محل فعال شوند.

کنترل و مهندسی انتشار مواد مغذی در بدن یکی از زمینه‌های تحقیقاتی فناوری ‌نانو است. این مواد غذایی که “غذا و دارو” نامیده می‌شوند، اجزای فعالشان توسط نانوکپسول در بدن توزیع می‌گردد.

زیرا یکی از راه‌های حفظ یک جزء فعال غذایی، قرار دادن آن در یک پوشش محافظ است. این پوشش را می‌توان طوری طراحی کرد که با تحریک شدن توسط محرک مناسبی حل شده و ماده فعال داخل آن از طریق پوشش انتشار یابد.

به عنوان مثال موسسه غذایی جورج وستون در استرالیا نوعی نان به نام نان ((تیپ تاپ اپ)) تولید کرده که حاوی روغنی از اسید چرب امگا ۳ حاصل از ماهی تن است. اما روغن ماهی تن در داخل میکروکپسول قرار داده شده است، بنابراین مصرف‌کننده طعم روغن ماهی را حس نمی‌کند و فقط وقتی این روغن به معده رسید و کپسول هضم شد، آزاد می‌شود.

این فناوری، در مورد ماست و غذای کودک نیز به کار گرفته شده است

با استفاده از نانوکپسول‌هایی از جنس پلیمر خوارکی، می‌توان مزه و بوی مولکول‌های غذا را حفظ کرد و در نتیجه مدت زمان ماندگاری محصول را افزایش داد.

– روکش‌کردن آنزیم‌ها: یکی از دغدغه‌های شرکت‌های صنایع غذایی جهان، نگهداری غذا و مصون نگه‌داشتن آن از آسیب آنزیم‌ها است. اگر بتوان به روشی آنزیم‌ها را از محیط غذایی دور کرد، فرایند فساد مواد غذایی به تاخیر می‌افتد.

با استفاده از فناوری ‌نانو می‌توان با روکش کردن آنزیم‌ها، آنها را از محیط فعالیت دور کرده و مانع از اثر آنها شد. یکی از این روش‌ها، روکش کردن آنزیم توسط یک ساختار پلیمری است.

در این روش یک شبکه نانوکامپوزیتی را با فرایند پلیمریزاسیون در اطراف هر مولکول آنزیم ایجاد می‌کنند، تا از تخریب آن جلوگیری شود. این نانوذرات حاوی آنزیم، در دمایی حدود ۸ درجه سانتی‌گراد تا ۵ ماه عمر می‌کنند.

روکش کردن آنزیم در صنایع غذایی، یکی از فرایندهای مهم برای حفظ کیفیت و بهبود نگهداری مواد غذایی است.

منبع: سیستم جامع آموزش فناوری نانو

تشعشعات در نگهداری مواد غذایی

تشعشعات در نگهداری مواد غذایی

تشعشع:

به طور كلي در عمليات تشعشع، محصولات غذايي را در معرض تابش اشعه قرار مي‌دهند و به ويژه تغييراتي خاص به واسطه تابش اشعه در محصول ايجاد مي‌شود كه بعضي از اين تغييرات مطلوب بوده و باعث ز محصول مي‌گردد.

مهمترين اشعه‌هايي كه در صنعت غذا مورد استفاده قرار مي‌گيرند بر دو نوعند: اشعه گاما و اشعه بتا. آنچه كه مسلم است براي شناخت و تجزيه و تحليل نوع و ميزان تغييرات ايجاد شده ضروري است در درجه اول به ماهيت اين اشعه‌ها توجه بيشتري شود.

اشعه بتا ـ يك اشعه الكتروني است. يعني از ذرات الكترون با انرژي جنبشي زيادي تركيب يافته است. براي توليد اين اشعه از شيوه‌هاي پيشرفته‌اي استفاده مي‌شود كه تحت عنوان شتاب دهنده الكتروني مشهورند.

مبناي عملكرد اين سيستم‌ها لامپ اشعه كاتدي مي‌باشد يعني از يك كاتد و آندي كه در درون محفظه شيشه‌اي قرارداده شده‌اند تشكيل يافته. اين محفظه تحت خلاء و يا با فشار گازي بسيار كم قرار دارد.

كاتد فلزي است كه ملتهب شده است. بنابراين در شرايط برانگيخته خود از خودش الكترون ساتع مي‌كند. الكترون‌هاي آزاد شده در درون فضاي تحت خلاء به سمت آند شتاب مي‌گيرند.

تشعشع

ميزان انرژي جنبشي اين الكترون‌ها كه در اصل تعيين كننده ميزان انرژي تشعشعي اشعه الكترون مي‌باشد، به ميزان اختلاف پتانسيل اعمال شده در مدار بستگي خواهد داشت و به همين علت بر مبناي واحدي به نام الكترون ولت ev سنجيده مي‌شود.

هر الكترون ولت انرژي معادل ژول دارد و در واقع مقدار انرژي جنبشي هر الكترون است وقتي تحت تاثير اختلاف پتانسيل ۱ ولتي شتاب بگيرد.

مقدار اين انرژي جنبشي بسيار كوچك است به همين علت در محاسبه عمليات تشعشع از واحد ميليون الكترون ولت استفاده مي‌شود. باتوجه به احتمال راديواكتيو شدن ماده غذايي در عمليات تشعشع اولين محدوديتي كه در اين عمليات براي محصولات غذايي در نظر گرفته شده است مربوط به ميزان انرژي تشعشعي پرتو تابيده شده است.

بر اين اساس حداكثر انرژي تشعشعي مجاز ۵ ميليون الكترون ولت ev تعيين گرديده است. اشعه ديگري كه در صنعت غذا كاربرد وسيعتري دارد اشعه گاما است.

اين اشعه ماهيتي از نوع انواع الكترومغناطيس دارد يعني از جنس نور مي‌باشد و از فوتون‌هاي پر انرژي تركيب يافته است. بنابراين باتوجه به مقدار طول موج بسيار كوچكي كه دارند قدرت نفوذ زيادي در محصولات غذايي خواهند داشت.

اين اشعه بطور طبيعي در تجزيه‌هاي مكرر مواد راديواكتيو توليد مي‌شود ولي در صنعت معمولاً از تركيبات راديواكتيو مصنوعي كمك مي‌گيرند. اين تركيبات ايزوتوپ‌هايي از عناصر طبيعي هستند كه تحت تأثير بمباران نوتروني به صورت برانگيخته و ناپايدار در آمده‌اند.

تشعشع

بنابراين قادرند تجزيه شده و به حالت پايدار خود نزديك شوند. ميزان تجزيه شدن يا تعداد دفعات تجزيه شدن در واحد زمان از نقطه نظر ميزان فعاليت راديواكتيو اين تركيبات مصنوعي حائز اهميت است به عبارت ديگر هرگونه ناپايدار شدن در عناصر موجب قابليت تجزيه شدن مي‌گردد.

ولي هميشه به مفهوم راديواكتيو شدن نيست بلكه اگر قدرت تجزيه شدن در واحد زمان بسيار زياد باشد عنصر به عنوان عنصر رايواكتيو محسوب مي‌شود.

به همين علت عناصري كه تحت تأثير بمباران نوتروني برانگيخته مي‌شوند و قدرت راديواكتيو پيدا مي‌كنند به نام راديو ايزوتوپ مي‌باشند. اين راديو ايزوتوپ‌ها قادرند در تجزيه‌هاي مكرر خود توليد اشعه گاما با ميزان انرژي تشعشعي مشخصي را بنمايند.

يكي از بيشترين انواع راديوايزوتوپ‌ها كه در صنعت غذا كاربرد وسيعي دارد، راديوايزوتوپ كبالت با عدد جرمي ۶۰ مي‌باشد.

در اين لامپ فشار را كم و ولتاژ را بالا مي‌بريم و مي‌بينيم كه جرياني از طرف ـ كاتد به طرف آند + مي‌رود. وقتي اين اتفاق بيافتد يعني اشعه ما است چون منفي است .

Co )كبالت) ۶۰ كه بدين ترتيب توليد مي‌گردد قادر است انرژي تشعشعي ۲/۱ تا ۳/۱ ميليون الكترون ولت از نوع اشعه ساتع كند. اين عنصر را در شرايط مورد لزوم از محفظه و محل نگهداري آن خارج مي‌كنند.

تشعشع

در مواردي كه از آن استفاده نمي‌شود جهت مهار نمودن اشعه ساتع شده خود به خودي در درون محفظه‌اي از سرب و در زير عمقي از آب نگهداري مي‌كنيم.

بدين ترتيب اشعه گاما به محيط نفوذ نكرده و خطري را ايجاد نمي‌كند. در صورت نياز منبع را از محل خود خارج كرده، بسته‌هاي غذايي را بر روي نوار نقاله گرداني چيده و در معرض اشعه ساتع شده از كبالت قرار مي‌دهند.

پايان اين عمليات را با توجه به ميزان دوز تشعشعي جذب شده تعيين مي‌كنند.

بدين ترتيب كه با توجه به هر هدف از عمليات تشعشع حداكثر دوز تشعشعي مورد نياز به صورت استاندارد تعيين شده است و پس از آنكه مقدار اين دوز عمليات تامين شود عمليات به پايان خواهد رسيد.

دوز تشعشعي جذب شده عبارتست از مقدار انرژي جذب شده را به ازاي واحد جرم ماده غذايي كه طبيعتاً بر مبناي ژول بر كيلوگرم قابل بيان است. ولي واحدي كه به صورت بين‌المللي براي سنجش اين فاكتور مورد استفاده قرار مي‌گيرد.

گري Gray و با علامت اختصاصي Gy خوانده مي‌شود هر گري معادل يك ژول بر كيلوگرم است و در عمليات كاربرد بيشتر واحد KGy مي‌باشد.

تشعشع

واحد قديمي‌تري كه براي سنجش اين فاكتور مورد استفاده قرار مي‌گيرد RAD خوانده مي‌شود كه هر RAD معادل يك صدم ( ۰۱/۰ ) Gy است.

براي تعيين و ارزيابي دوز تشعشعي جذب شده از شيوه دوزي‌متري استفاده مي‌شود. در اين شيوه نوارهايي از جنس مواد پليمري در قسمت‌هاي مختلف بسته قرارداده مي‌شود.

اين مواد پليمري تحت تأثير تابش اشعه تجزيه شده از خود تركيبات غيراشباعي آزاد مي‌كند كه اين تركيبات غيراشباع جاذب اشعه ماوراء بنفش هستند.

بنابراين با قراردادن بسته‌هايي به عنوان شاهد و قراردادن اين شناساگرها در قسمت‌هاي مختلف بسته مي‌توان مقدار دوز تشعشعي جذب شده را در قسمت مختلف بسته تعيين نمود و طبيعتاً ميانگين آن را به عنوان معيار سنجش عمليات محاسبه نمود. با توجه به اين توضيح مقدار اشعه UV جذب شده معياري از ميزان تركيبات غيراشباع توليد شده كه در اسپكتروفتومتري UV در طول موج مشخصي قابل بررسي است.

از سوي ديگر ميزان تركيبات غيراشباع مشخص كننده مقدار اشعه جذب شده در بخش‌هاي مختلف بسته توسط شناساگردها خواهد بود.

تغييرات حاصل از راديواكتيو شدن محصول:

اين تغييرات را از سه ديدگاه مورد مطالعه قرار مي‌دهيم:

۱ـ احتما راديواكتيو شدن محصولات غذايي
۲ـ تغييراتي بر روي سلول‌هاي ميكروبي بوجود مي‌آيد.
۳ـ تغييراتي كه بر تركيبات مغذي محصول روي مي‌دهد.

احتمال راديو اكتيو شدن محصول غذايي:

به طور كلي علت اصلي تغييرات بروز كرده از عمليات پرتوه‌اي به اين نكته مربوط مي‌شود كه اشعه گاما و بتا هر دو جزو اشعه‌هاي يون‌ساز محسوب مي‌شوند.

به اين مفهوم كه هنگامي كه اين اشعه‌ها با اتم‌ها و مولكول‌هاي ماده غذايي برخورد مي‌كنند، تغييراتي را در حد ترازهاي الكتروني در اين اتم‌ها و مولكول‌ها ايجاد مي‌نمايد كه منجر به از دست دادن و يا جذب الكترون مي‌شود كه بدين ترتيب يون‌هاي مثبت يا منفي توليد مي‌گردد.

همچنين اين اشعه‌ها قادرند بعضي از اتصالات شيميايي را شكسته و بدين ترتيب راديكال‌هاي آزاد را بوجود آورند. بنابراين مجموعه تغييراتي كه بواسطه چنين عمليات تشعشعي روي مي‌دهد همراه با آزاد شدن يون‌هاي مثبت يا منفي و راديكال‌هاي آزاد خواهد بود كه اين مجموعه تغييرات را به نام راديوليز مي‌خوانند.

تغييرات حاصل از راديواكتيو شدن محصول

حال اگر ميزان انرژي تشعشعي اشعه‌هاي تابانده شده بر محصول غذايي از حد مجاز تجاوز كند، تغييرات حاصل از آن به جاي ترازهاي الكتروني مستقيماً بر هسته اتمها و مولكول‌هاي غذايي ايجاد خواهد شد و هرگونه تغيير در هسته اتم‌ها احتمال راديواكتيو شدن آنها را مطرح مي‌كند.

بر همين اساس طبق مصوبه‌اي كه توسط اتحاديه مشترك FAO و WHO و آژانس بين‌المللي انرژي اتمي اعلام گرديده حداكثر دوز تشعشعي جذب شده مجاز در محصولات غذايي به منظور تامين هر هدف مورد نياز معادل ۱۰ كيلوگري (HGy) تعيين شده است.

به عبارت ديگر اهدافي كه در جهت نگهداري محصول نياز به دوز تشعشعي بيش از اين حد مجاز داشته باشند در اصل غير مجاز شناخته شده و در صنعت غذا كاربرد نخواهد داشت.

تغييرات ناشي از تشعشع:

واكنش‌هاي راديوليز بخصوص بر روي متون‌هاي آب موجود در بافت‌هاي غذايي تأثير گذاشته و يكسري واكنش‌هاي زنجيري و پي در پي را ايجاد مي‌كند كه اين واكنش‌ها منجر به توليد پروكسيد هيدروژن و راديكال هيدروپراكسيد مي‌گردد.

هر دو عامل اخير بسيار اكسيدكننده بوده و بويژه بر روي ميكروارگانيزم‌ها تأثير كشنده‌گي قوي باقي مي‌گذارد.

اثر تشعشع بر روي سلول‌هاي ميكروبي:

به طور كلي اثر تشعشع را از دو ديدگاه مورد بررسي قرار مي‌دهيم:

۱ـ اثر مستقيم.
۲ـ اثر غيرمستقيم.

در اثر مستقيم پرتوهاي تابيده شده بر هسته سلول ميكروبي يعتي اسيدهاي نوكلئونيك مورد توجه قرار مي‌گيرند. زيرا پرتو باعث تجزيه DNA و RNA سلول مي‌گردد.

در اثر غير مستقيم، تأثير تركيبات ناشي از عمليات تشعشع و واكنش‌هاي راديوليز بر سلول‌هاي ميكروبي مطرح مي‌شود. به ويژه دو فاكتور پراكسيد هيدروژن و راديكال هيدروپراكسيد.

آنچه از نظر فرآيند تشعشعي در مسير از بين بردن ميكروب‌ها در صنعت غذا اهميت دارد، ميزان مقاومت ميكروارگانيزم‌ها در مقابل تشعشع است. زيرا از نظر حداكثر اشعه جذب شده، طبق قوانين محدوديت‌هايي ذكر مي‌شود.

حال اگر ميزان مقاومت ميكروارگانيزم‌هاي مختلف و عوامل موثر بر آنها مورد بررسي قرار گيرد مي‌توان شرايط مناسب براي از بين بردن هر نوع ميكرو ارگانيزم آلوده كننده محصول غذايي تامين گردد.

مهم‌ترين عوامل مؤثر بر مقاومت ميكرو ارگانيزم‌ها عبارتند از:

۱ـ گونه ميكروب:

ميكروب‌هاي گرم مثبت نسبت به ميكروب‌هاي گرم منفي مقاومت بيشتري دارند. به عنوان مثال مقدار Dvalue، اشريشياكلي كلي معادل ۲/۰ تا ۵/۰ كيلو گري تعيين شده در حاليكه Dvalue استرپتوكوكوس فگاليس معادل ۸/۲ كيلو گري مي‌باشد.

همچنين ميكروب‌هاي اسپورزا نسبت به ميكروب‌هاي فاقد اسپور مقاومت بيشتري دارند. مثلاً گونه‌هاي سودوموناس معادل ۰۳/۰ تا ۰۶/۰ كيلو گري و كلستريديوم معادل ۴/۳ تا ۴ كيلو گري تعيين شده.

بنابراين باتوجه به اين روند مقاومت ميكروارگانيزم‌ها در مقابل تشعشع معادل مقاومت حرارتي آن سنجيده مي‌شود. درحاليكه يك مورد استثناء در اين مورد وجود دارد و آن مربوط به گونه ميكروب راديودرانس مي‌باشد.

اين ميكروارگانيزم گرم مثبت بوده بنابراين كاتالاز مثبت است و قادر است عامل اكسيدكننده پراكسيدهيدروژن را تجزيه كند. پس تا حدي مي‌تواند اثر تخريبي عمليات راديوليز را كاهش دهد.

از سوي ديگر نشان داده شده است اين ميكروب قادر است DNA تخريب شده خود را ترميم كند و مقاوم‌ترين ميكروارگانيزم در مقابل تشعشع شناخته شده است. بطوري كه مقدار Dvalue آن معادل ۴۰ كيلو گري تعيين شده است.

۲ـ شرايط محيطي:

شرايط محيطي به اجزاي سازنده محيط غذايي مربوط مي‌شود كه مورد تشعشع قرار داده شده است. آنچه مسلم است حضور پروتئين‌ها مي‌تواند مقاومت ميكروارگانيزم‌ها را در مقابل تشعشع افزايش دهد.

بطوري كه در محيط‌هاي پروتئيني نظير گوشت Dvalue ميكروب‌ها تا دو برابر افزايش مي‌يابد. همچنين حضور عوامل احياءكننده‌اي نظير اسيدآمينه سيسته‌اي و اسيدآسكوربيك يا ويتامين c مقاومت ميكروب‌ها را افزايش مي‌دهد.

چرا كه اين عوامل آماده اكسيدشدن هستند. پس عوامل اكسيدكننده حاصل از واكنش‌هاي راديوليز به جاي آنكه بر سلول‌هاي ميكروبي اثر تخريبي باقي گذارند موجب اكسيدشدن اين عوامل مي‌شوند.

همچنين تغييرات PH همگام با فرآيند تشعشع مي‌توانند بر مقاومت ميكروارگانيزم‌ها موثر باشد. به عبارت ديگر ميكروب‌هاي اسپورزا در PH بالاتر از ۵/۴ مقاومت بيشتري نسبت به يك دوز تشعشعي معين نشان مي‌دهند.

۳ـ اكسيژن:

از آنجايي كه اكسيژن در واكنش‌هاي راديوليز شركت داشته و موجب پيشرفت اين واكنش‌ها مي‌شود مي‌توان پيش‌بيني نمود كه حضور O2 مقاومت ميكروب‌ها را چه هوازي و چه بي‌هوازي كاهش مي‌دهد. به عبارت ديگر حضور O2 تأثير تشعشع را تقويت مي‌كند. به همين دليل در مواردي كه هدف كاهش تأثير فرآيند تشعشع باشد بخصوص بر تركيبات غذايي مي‌توان استفاده از بسته‌بندي‌هاي تحت خلاء را توصيه نمود.

۴ـ حالت فيزيكي محصول غذايي:

خارج نمودن آب بصورت انجماد محصول يا خشك كردن آن موجب كاهش تاثير فرآيند تشعشع مي‌گردد.

بويژه عمليات انجماد باعث مي‌شود قابليت تحرك راديكال‌هاي آزاد كاهش يافته پس اثر تخريبي تشعشع كمتر مي‌شود.

به همين دليل در بعضي موارد از شيوه انجماد گوشت براي كاهش تأثير تشعشع بر تركيبات سازنده گوشت استفاده مي‌شود.

اما در ارتباط با ميكروب‌ها، انجماد باعث مقاومت بيشتر آنها در مقابل تشعشع مي‌گردد و حتي در مورد ميكروارگانيزم‌هاي حساسي مانند E.coli موجب مي‌شود كه مقدار Dvalue آن از ۲/۰ كيلو گري به ۱ كيلو گري افزايش يابد.

تأثير تشعشع روي ماده غذايي:

۱ـ كربوهيدرات‌ها:

بطور كلي تشعشع باعث تجزيه كربوهيدرات‌ها و تبديل آنها به تركيبات سبك‌تر مي‌شود. نظير منوساكاريدهاي شش كربنه كه به تركيبات چهار تا ۵ كربنه تبديل مي‌شوند.

آنچه اهميت زيادي در صنعت غذا دارد يعني تجزيه پلي ساكاريدها، سلولز، واكتين (پكتين) به اجزاي سازنده آنها است. نشاسته موجود در سيب‌زميني و غلات تجزيه شده و توليد گلوكز مي‌كنند.

در نتيجه سيب‌زميني پر تو داده شده طعم شيريني پيدا مي‌كند و نسبت به واكنش‌هاي قهوه‌اي شدن حساس‌تر مي‌گردد. اين موضوع در مورد غلاتي كه پرتو داده شده‌اند صادق است.

كربوهيدرات‌ها

در مورد ميوه‌جات و سبزيجات تجزيه پكتين و سلولز باعث نرم شدن بافت آنها مي‌شود. در عين حال اين عوارض نامطلوب تشعشع تنها در شرايطي روي مي‌دهد كه ميزان دوز تشعشعي جذب شده در محصول از حد مجاز تعيين شده براي هر هدف تجاوز كند.

يعني اگر سيب‌زميني براي جلوگيري از جوانه‌زدن آن پرتو داده شود، حد مجاز دوز تشعشعي باتوجه به اينكه امكان تجزيه شدن نشاسته وجود دارد تعيين مي‌گردد و اگر ميوه‌جات و سبزيجات به منظور به حداقل رسانيدن تغييرات مختلف پرتو داده مي‌شوند، حد مجاز تعيين شده باتوجه به احتمال تجزيه شدن پكتين و سلولز تعيين مي‌گردد.

تحقيقات انجام شده نشان داده اگر دوز تشعشعي جذب شده از يك كيلو گري تجاوز كند اين تغييرات نامطلوب به حداقل خواهد رسيد.

لازم به ذكر است كه تغيير پكتين و تجزيه آن در بعضي موارد مطلوب است بويژه در مورد افزايش بهره‌بري استخراج آب ميوه‌جات و بهبود كيفيت آنها. به همين علت حد مجاز دوز تشعشع براي اين اهداف بيشتر از يك كيلو گري تعيين مي‌گردد.

۲ـ چربي‌ها:

چربي‌ها نسبت به عوامل اكسيدكننده بسيار حساسند. بنابراين در نتيجه فرآيند تشعشع بيشتر از ساير تركيبات تحت تأثير قرار مي‌گيرند.

دو عامل نور و اكسيژن اين تأثير نامطلوب را تشديد مي‌كند. به همين علت معمولاً به نوع بسته‌بندي محصولات چربي‌داري كه تحت فرآيند تشعشع قرارداده مي‌شوند، توجه ويژه‌اي مي‌شود و معمولاً براي گوشت قرمز، ماهي و مرغ از بسته‌بندي تحت خلاء چند لايه و مجهز به آلومينيم استفاده مي‌گردد.

۳ـ پروتئين‌ها:

پروتئين‌ها تحت فرآيند تشعشع تجزيه مي‌شوند. بخصوص اسيدهاي آمينه انتهايي، اسيدهاي آمينه گوگرددار و زنجيره جانبي پروتئين‌ها بيشتر تحت تأثير قرار مي‌گيرند.

به همين دليل در صورتي كه دوز تشعشعي جذب شده از حدود ۶ كيلو گري در محصولات گوشتي تجاوز كند مي‌تواند طعم نامطلوبي را به واسطه آزاد كردن تركيبات گوگردي و همينطور تركيبات كربونيلي در محصولات ايجاد نمايد

معمولاً جهت كاهش تأثيرات نامطلوب فرآيند تشعشع از انجماد بافتهاي گوشتي و بسته‌بندي تحت خلاء استفاده مي‌شود.

۴ـ ويتامين‌ها:

از ميان ويتامين‌هاي محلول در آب ويتامين c و ويتامين B1 حساس‌ترين ويتامين‌ها نسبت به تشعشع مي‌باشند.

به خصوص ويتامين‌ c در محصولاتي نظير سيب‌زمين (براي جلوگيري از جوانه‌زدن) همينطور توت فرنگي (براي افزايش shelflife) و آب ميوه‌جات نظير آب پرتقال از نظر افت ويتامين c بسيار در معرض خطر هستند.

و حتي در شرايط بسيار مطلوب نيز افت نسبي ويتامين c حاصلمي‌شود.

ويتامين B1 يا تيامين در فرآورده‌هاي گوشتي مطرح است. چون اتصالات دوگانه دارد، پس مستعد براي اكسيد شدن مي‌باشد و به ميزان قابل توجهي (تا حدود ۶۰%) در نتيجه تشعشع افت مي‌كند.

شيوه انجماد و بسته‌بندي تحت خلاء جهت كاهش افت آن توصيه مي‌شود. از ميان ويتامين‌هاي محلول در چربي ويتامين A و E بسيار تحت تأثير قرار مي‌گيرند كه مشابه توضيحات گذشته شيوه‌هايي جهت كاهش تخريبي تشعشع بعمل مي‌آيد.

ويتامين‌ها

تأثير تشعشع بر آنزيم‌ها: فرآيند تشعشع بر روي آنزيم‌هاي مخرب غذايي به ويژه آنزيم‌هاي اكسيدكننده مثل پرواكسيداز و كاتالاز تأثير چنداني ندارد. يعني مقاومت آنزيم‌ها در مقابل تشعشع بسيار زياد بوده و حداقل Dvalue آن ۵۰ كيلو گري ارزيابي شده.

بنابراين شيوه تشعشع در جهت افزايش قابليت محصول روي آنزيم‌ها تأثيري ندارد.

به همين علت توصيه مي‌شود محصول غذايي پيش از پرتودهي در حد بلانچينگ حرارت داده شود تا آنزيم‌ها غيرفعال شده و سپس در دماي بالاتر يعني دماي مربوط به بلانچينگ پرتو داده شوند.

در اين دماي بالاتر فرآيند تشعشع تأثير بيشتري خواهد داشت.

در عين حال عكس اين شيوه توصيه نمي‌شود چرا كه اگر ابتدا تشعشع اعمال گردد فرصت كافي براي فعاليت آنزيم‌هاي مقاوم وجود داشته و اثرات تخريبي آنها توسط حرارت دهي بعدي جبران نخواهد شد.

مقادير دوز تشعشعي مورد نياز براي اهداف گوناگون در صنعت غذا

گروه الف) كمتر از يك KGy:

۱ـ جلوگيري از جوانه‌زدن: سيب‌زميني ـ پياز و سير. در اين موارد ۱/۰ تا ۲/۰ KGy براي ما مفيد است.

۲ـ مبارزه با حشرات با انگلها: انبار كردن حبوبات و غلات و خشكبار مورد استفاده قرار مي‌گيرد. دوز مجاز آن ۱۵/۰ تا ۵/۰ كيلو گري است.

۳ـ به تأخير انداختن تغييرات در ميوه‌جات و سبزيجات جهت بهبود و نگهداري در سردخانه ۵/۰ تا ۱ كيلو گري.

ب) موارد دوز تشعشعي كه بالاتر از ۱ كيلو گري تا ۱۰ KGy باشد:

۱ـ بهبود قابليت نگهداري محصولات فاسدشدني مثل ماهي و توت فرنگي (۱ تا ۳ KGy)

۲ـ از بين بردن ميكروارگانيزم‌هاي مولد فساد مانند سالمونلا و شيگلا در فرآورده‌هاي گوشتي تازه و منجمد (۳ تا ۱۰ KGy).

۳ـ بهبود راندمان استخراج در مورد آب ميوه‌جات (۲ تا ۷ كيلو گري دوز مجاز است) لازم به توضيح است كه اهداف ديگر بويژه استريليزاسيون محصول نياز به دوزهاي تشعشعي بسيار بالاتر داشته تا حدي كه از حد مجاز تجاوز مي‌كند.

چون گفته شد Dvalue كلستريديوم در حدود ۴ كيلو گري است، بنابراين اگر فرآيند D 12 به عنوان فرآيند استريليزاسيون مبنا در نظر گرفته شود، نياز به دوز تشعشعي در حدود ۴۸ كيلو گري خواهد داشت كه بسيار بالاتر از حد مجاز است پس فرآيند تشعشع براي استريليزاسيون و از بين بردن آنزيم‌ها هيچگاه مورد استفاده قرار نمي‌گيرد.

منبع: فودا

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه بالا صفر صنایع برودتی برادران حقیقی:

این سردخانه های معمولا در صنعت و کشاورزی و جهت نگهداری ، میوه جات ، صیفی جات ، سبزیجات ، پیش سردکن های کشتارگاه ها و هرگونه محصولاتی که به این دما نیاز دارند استفاده می شود.

به عبارت دیگر محیطی جهت نگهداری محصولات متفاوت که دمای صفر درجه به بالا نیاز دارند برای مدت زمان های مختلف را سردخانه بالا صفر می گویند.

انواع سردخانه بالا صفر

  1. سردخانه ای که با گاز فریون کار می کند.

  2. سردخانه ای که یا گاز آمونیاک NH3 کار می کند.

بررسی اثر دما بر طول عمر گل رز

بررسی اثر دما بر طول عمر گل رز

بررسی اثر دما بر طول عمر و میزان کلروفیل گل بریده رز رقم درویتر

این تحقیق به منظور بررسی اثر دما بر ماندگاری و افزایش طول عمر بعد از برداشت گل رز در سال ۱۳۸۹ در آزمایشگاه دانشگاه آزاد اسلامی واحد بم اجرا شد.

بدین منظور آزمایش فاکتوریل بر پایه کاملا تصادفی در دو رژیم دمایی ۲۵ درجه سانتیگراد بدون دوره سرمایی و ۲۵ درجه سانتیگراد همراه با دوره سرمایی ۲۴ ساعت با ۴ تکرار اجرا گردید.

پارامترها و صفات مورد آزمایش طول عمر گل و میزان کلروفیل بود که مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفتند.

نتایج حاصل از اندازه گیری اثر دما بر طول عمر گل و کلروفیل برگ ها نشان داد دمای ۲۵ درجه سانتیگراد همراه با ۲۴ ساعت دوره سرمایی بیشترین تاثیر را بر کلیه صفات نسبت به دمای ۲۵ درجه سانتیگراد بدون دوره سرمایی دارا بوده است و اثر دما به جز صفت کلروفیل برگ بر صفت طول عمر گل از نظر آماری در سطح %۵ معنی دار می باشد.

مقدمه

برش ها و قطعات جدا شده از گیاهان زینتی، به ویژه گل های شاخه بریده دارای عمر محدودی هستند. عوامل زیادی در کاهش عمر نگهداری گل های بریده موثرند.

کیفیت، طول عمر گل بریده و ماندگاری پس از برداشت وابسته به شرایط کشت و کار، زمان مناسب برداشت، شرایط انتقال و نگهداری پس از برداشت می باشد و از این رو پژوهش بر روی انبارمانی گل ها همراه با توسعه صنعت گل کاری افزایش یافته است.

دما مهمترین فاکتور موثر در از بین رفتن گل های بریده است. پایین آوردن دما در فرآورده های فرازگرا و نافرازگرا باعث کاهش میزان فسادپذیری می شود و کیفیت بالا بیشتر حفظ می شود و عمر قفسه ای افزایش می یابد.

پایین آوردن دما نه تنها تولید اتیلن را کاهش می دهد بلکه پاسخ به آن را نیز کاهش می دهد. دماهای بالا در طول دوره رشد، عمر قفسه ای گل ها و کیفیت آن ها را کاهش می دهد.

دماهای بالاتر، مصرف کربوهیدارت های موجود در بافت ها را تسریع کردن و باعث اتلاف سریع آب می گردند. ضرورت انجام این تحقیق اهمیت دما بر عمر پس از برداشت گل های شاخه بریده را می رساند.

مواد و روش ها

این آزمایش در قالب طرح آماری فاکتوریل بر پایه کاملا تصادفی بر روی ۱۲۰ شاخه گل بریده رز با دو رژیم دمایی ۲۵ درجه سانتیگراد بدون دوره سرمایی و ۲۵ درجه سانتیگراد همراه با دوره سرمایی ۲۴ ساعت با ۴ تکرار و هر واحد شامل ۳ شاخه گل رز و به روش پالسینگ (تیمار کوتاه مدت) انجام شد.

در طول دوره نگهداری طول عمر گل ها (فاصله زمانی بین برداشت گل ها و شروع پژمردگی و ظهور علائم پیری) و میزان کلروفیل مورد ارزیابی قرار گرفت. در نهایت صفات اندازه گیری شده توسط نرم افزار SAS و با استفاده از آزمون دانکن تجزیه و تحلیل آماری شده و تیمارهای برتر انتخاب شدند.

نتایج و بحث

نتایج اثر دما بر طول عمر گل:

با توجه به نتایج اثر دو دما بر طول عمر گل (نمودار ۴-۱) مشاهده می شود دمای ۲۵ درجه همراه با ۲۴ ساعت دمای ۴ درجه سانتیگراد سردخانه با میانگین طول عمر گل ۴۵/۱۵ روز دارای بیشترین طول عمر گل بوده است و دمای ۲۵ درجه سانتیگراد با میانگین طول عمر گل ۶۵/۱۳ روز دارای کمترین طول عمر گل بوده است. اثر دو دما با هم در سطح ۵% معنی دار می باشد.

نتایج اثر دما بر کلروفیل برگ:

با توجه به نتایج اثر دو دما بر میزان کلروفیل برگ ها (نمودار ۴-۲) مشاهده می شود دمای ۲۵ درجه همراه با ۲۴ ساعت دمای ۴ درجه سانتیگراد سردخانه با میانگین میزان کلروفیل ۰۱۷۷/۰ دارای بیشترین تاثیر بر میزان کلروفیل برگ ها بوده و دمای ۲۵ درجه سانتیگراد با میانگین میزان کلروفیل ۰۱۷۵/۰ دارای کمترین تاثیر بر میزان کلروفیل برگ ها بوده است. اثر دو دما با هم در سطح معنی داری نمی باشد.

نتیجه گیری کلی

نتایج حاصل از اندازه گیری اثر دما بر صفات طول عمر گل و کلروفیل برگ ها نشان داد دمای ۲۵ درجه سانتیگراد همراه با ۲۴ ساعت دوره سرمایی بیشترین تاثیر را بر کلیه صفات داشته و به جز کلروفیل برگ از نظر آماری در سطح ۵% معنی دار می باشد.

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه زیر صفر صنایع برودتی برادران حقیقی:

تعریف سردخانه زیر صفر:

سردخانه های زیر صفر ( below zero refrigerators ) یکی از انواع سردخانه هاست که جهت انواع محصولاتی که نیازمند نگهداری در شرایط انجماد هستند استفاده میگردد.

محصولات پروتئینی و فاسد شدنی و حتی برخی از میوه جات. درجه ی حرارت اینگونه سردخانه ها گاهی به ۳۲ درجه زیر صفر نیز می رسد.

این گونه سردخانه ها در ظرفیت های مختلفی بین ۱٫۵ تا ۷۰ اسب بخار به طور معمول مورد استفاده قرار میگیرند.

قیمت سردخانه زیر صفر با توجه به ابعاد و اسب بخار مورد نیاز و دمای مورد نیاز متغیر است.

سیستم تبرید سردخانه های زیر صفر کوچکتر معمولی فریونی بوده، و برای سردخانه های بزرگتر از آمونیاک جهت این امر استفاده می شود.

کاربردهای فراوان سردخانه های زیر صفر از فروشگاه های بزرگ گرفته تا مرغداری ها و گاو داری ها.

نظارت و بازرسی مواد غذایی

نظارت و بازرسی مواد غذایی

بطورکلی انجام بازدید و بازرسی از مراکز تهیه ، تولید و نگهداری و پخش محصولات غذایی در چارچوب قانون مواد خوردنی ، آشامیدنی ، آرایشی وبهداشتی و قانون تعزیرات مواد غذایی و بهداشتی انجام می گیرد.

درحقیقت اعتبار و اقتدار هر دستگاه جهت اعمال اقدامات اجرایی بر این اساس صورت می پذیرد .

در اینجا سعی شده در محدوده قوانین جاری ، اهم وظایفی که بر عهده واحدهای نظارتی در مجموعه اداره نظارت برمواد غذایی و بهداشتی قابل اعمال است حتی الامکان به صورت شفاف و مشخص بیان گردد .

باید بدانیم که مهمترین بخش برای انجام این امور ، شناختن هدف ویا اهداف اداره جهت انجام بازرسی و یا بازدید های فنی و بهداشتی است.

انجام بازرسی و بازدید های فنی از مهمترین و عمده ترین وظایف واحدهای نظارتی است و انجام سایر امور نباید بازرسیهای بهداشتی را تحت الشعاع قرار دهد ( اشتغال کارشناسان به امور اداری در ساعات فعال اداری بنحوی که بر انجام بازرسی ها تاثیر منفی داشته باشد ، توجیه پذیر نیست . )

( تامین امکانات لازم و وسیله نقلیه و غیره ، امری است که باید به طور جداگانه به آن پرداخته شود. )

انجام بازرسی و یا بازدید های فنی و بهداشتی شامل :

۱-در مراکز تهیه و تولید مواد غذایی به منظور پاسخگویی به استعلام سایر وزارتخانه ها و ارگانها قبل از احداث کارخانه به منظور رعایت ضوابط بهداشتی محیط اطراف مراکز تولید از لحاظ مراکز آلاینده و سایر مواردی که به نحوی در سلامت محصولات تولیدی تاثیر گذار است با دقت کامل جهت تطبیق و اعلام نظر صریح به این مراجع در صورت لزوم با هماهنگی سایر واحد های معاونتهای دیگر .

۲-انجام بازدیدهای فنی وبهداشتی پس از صدور پروانه بهره برداری توسط وزارتخانه های صنایع و یا جهاد کشاورزی و یا بازرگانی و بنا به درخواست تولید کنندگان پس از ارائه این مدارک ، همراه با صدور ابلاغ برای انجام این بازدید که در این خصوص بر اساس ضوا بط و استاندارد های تدوین شده قبلی در چک لیستهای آماده که بر اساس اصول GMP وHACCP تدوین شده است ، می باشد .

۳-انجام بازرسی های فنی و بهداشتی پس از انجام بازدیدهای قبلی بمنظور صدور پروانه های ساخت و انجام نمونه برداری از خطوط تولیدی تحت ضوابط و شرایط تعیین شده و ارسال نمونه ها به آزمایشگاه کنترل بر اساس اصول استاندارد نمونه برداری که در این قسمت لازم است علاوه بر رعایت دقیق ضوابط نمونه برداری ، اطلاعات لازم از نظرمشخصات محصول تولیدی بر اساس اطلاعات و فرمولی که تولید کننده ارائه داده و قبلا مورد تایید قرارگرفته جهت تطبیق و صحت گفتار تولید کننده به آزمایشگاه ارائه شود.

۴-انجام بازرسی پس از صدور کلیه پروانه ها در هنگام فعالیت کارخانه به صورت روتین و تصادفی و یا وصول شکایت و یا بازدید های ادواری که مسئولین ادارات طبق برنامه های زمانبندی شده وبر اساس حساسیت بهداشتی محصولات تولیدی بایستی با جدیت و به صورت عادلانه تنظیم و به بازرسان در موعد مقرر جهت بازدید ابلاغ نمایند ( این بازدید ها به منظور رعایت مستمر اصول و ضوابط بهداشتی در هنگام صدور پروانه ها و پایبندی واحد تولیدی به این اصول و بخصوص بررسی مدارک و مستندات نقاط بحرانی بسیار مهم است )

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

۵-انجام بازرسی های تشریفاتی در حضور مدیران یا مسئولین مختلف برای افتتاح و یا بازدید های کلی بدون رعایت اصول بازرسی های قانون ی که به منظور آگاهی و آشنایی مسئولین انجام می گیرد .

۶-بازدید از مراکز مشمول کد بهداشتی که بر اساس ضوابط تعیین شده انجام می شود .

۷-انجام بازدید و بازرسی از شرکت های تهیه و پخش مواد غذایی و بهداشتی .

۸-انجام بازدید ها و بازرسی ها از انبار و سردخانه ها و سیلو ها و مراکز توقف کالا در گمرکات .

۹-انجام بازرسی از مراکز عمده ونگهداری و عرضه محصولات غذایی وغیره در جهت کنترل محصولات واحد های تولیدی و پیگیری شکایات و حصول اطمینان بیشتر از فعالیت این واحدهای تولیدی .

مطلب مهمی که لازم است قبل از انجام هر نوع بازرسی مورد نظر قرار گیرد رعایت اصول مقدماتی است که به طور خلاصه به آنها اشاره می شود .

* صدور کارت بازرسی مدت دار توسط دانشگاه با امضاء ریاست محترم دانشگاه و معاونت محترم غذاودارو و مشخصات کامل بازرس شامل : عکس ، نام و نام خانوادگی ، نام پدر ، سمت ، تاریخ صدور و اعتبارآن و درج پاره ای از وظایف قانون ی بازرس درپشت کارت در ارتباط با وظایف بازرسی .

* صدورابلاغ یا حکم ماموریت برای بازرسانی که برای بازدید اعزام می شوند با امضاء مسئول مربوطه همراه با ذکر علت و هدف بازرسی و حیطه ماموریت و قید نام بازدید کننده و همراه یا همراهان جهت ارائه به مدیر یا مسئولان مراکز تحت نظارت .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

تامین وسائل و تجهیزات نمونه برداری برای بازرسان شامل :

۱٫تهیه ظروف مخصوص نمونه برداری وبرای نمونه برداری میکروبی ،ظروف استریل شده .

۲٫تهیه مهر مخصوص جهت مشخص نمودن واحد نظارتی اعزام کننده که در روی نمونه های ارسالی و یا محصولاتی که احتمالا توقیف می شوند به صورت لاک و مهر شده و یا گاهی به صورت سیم و سرب انجام خواهد شد .

۳٫وسایل انتقال نمونه ها از قبیل یخدان حاوی کیسه های یخ یا یخ خشک برای نمونه های میکروبی.

۴٫داشتن رفرانس های لازم و استاندارد ها

۵٫تامین بعضی از تجهیزات ضروری از جمله ترمومتر یا لوازم تستهای فوری شیمیایی مانند PH متر و …. روپوش ، ماسک و بعضی لوازم ضروری برای بعضی از بازرسیها در شرایط خاص .

۶٫در صورتی که بازرسان ماموریت خاصی جهت توقیف یا تعطیلی کارخانه یا امحاء تولیدات غیر قابل مصرف داشته باشند ، لازم است قبلا اقدامات لازم به منظور هماهنگی با واحدهای قضایی ( دادسراها ، تعزیرات ) بعمل آورده و نماینده آن قوه و در صورت لزوم هماهنگی با مامورین انتظامی فراهم شده باشد .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

پس از آماده بودن موارد فوق، بازرسان و کارشناسان پس از حضور در واحدهای تولیدی لازم است ضمن ارائه ابلاغ کتبی و کارت بازرسی مسئول فنی واحد تولیدی راملاقات وانجام تمامی مراحل بازرسی و اقدامات با حضور نامبرده و مدیران ذیربط انجام گیرد .

بازرسان بایستی با همراه داشتن اوراق لازم تمام مواردی را که لازم است مورد بررسی دقیق قرار داده و موارد و اشکالات فنی و قانون ی را یادداشت و هیچ ضرورتی جهت گفتگو و بحث و جدل با کارگران یا کارفرما در محیط کارخانه نمی باشد وپس از انجام امور در دفترمسئول فنی یا مدیر کارخانه نکاتی را که یادداشت شده مورد تجزیه و تحلیل قرار داده و در نهایت چکیده این مطالب در صورتجلسه بازدید منعکس خواهد شد .

مشخصات صورت‌جلسه تنظیمی

لازم است کارشناسان و بازرسان در هر شرایط و برای هر ماموریت یا اقدامی که انجام می دهند مراتب را حتما به صورت رسمی در صورتجلسه تنظیمی قید نمایند ، این امر علاوه بر تکمیل مدارک و چک لیست های مربوط به GMP و فرم های نمونه برداری است که این مدارک همراه با صورتجلسه تنظیمی جهت طی مراحل بعدی به مسئولین واحد نظارتی توسط بازرسان ارائه می گردد .

در نهایت صورتجلسه تنظیمی می بایست حاوی این نکات باشد

* مشخصات کامل مسئولین و متصدیان محل مورد بازدید شامل نام ، نام خانوادگی ، سمت ، مسئولیت و قید حضور و یا عدم حضور در زمان بازدید .

* آدرس کامل محل و در صورت لزوم کروکی محل .

* مشخصات کامل مجوز های قانون ی ( در صورت داشتن مجوز ) با قید شماره و مدت اعتبار .

* قید علت ماموریت و بازدید از محل و ذکر احکام یا مدارک مربوطه در صورت صدور ابلاغ .

* باتوجه به فرم ها و چک لیست های مربوطه نواقص و موارد غیر بهداشتی مشاهده شده بصورت مشروح در صورتجلسه درج و مدت زمان رفع نواقص ( در صورت نیاز ) لازم است قید گردد .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

* در صورت انجام نمونه برداری از محصولات تولیدی چه در خطوط تولیدی یا انبارهای نگهداری انجام شده باشد دقیقا باید نوع و مقدار هریک ذکر شود و تکمیل فرم های نمونه برداری و ذکر علت و چگونگی نمونه برداری و انجام امور قانون ی از جمله لاک و مهر نمونه ها ، امانت گذاری نمونه های لاک و مهر شده شاهد ، شرایط حمل و نقل و ذکر رعایت مقررات قانون ی ( در مواردی که باقیمانده کالا لازم است تا اعلام نتیجه آزمایش به صورت توقیف یا امانت نگهداری شوند ) مشخصات آزمایشگاهی که نمونه ها باید در آن محل مورد آزمایش قرار گیرند و ذکر نوع یا انواع آزمونهایی که باید انجام شود از جمله مواردی است که در صورتجلسه باید ذکر شود و فرم های مربوطه پس از تکمیل ضمیمه صورتجلسه گردد.

* قید اقدامات اجرایی در محل بازدید به صورت کاملا مشخص از قبیل توقیف ، امانت گذاری ، مشخصات لاک و مهر مورد استفاده قرار گرفته شده و ذکر دقیق مقدار و محلی که توقیف یا امانت گذاری شده و تعیین مشخصات مسئول حفظ این کالاها تعیین تکلیف از طرف واحد اعزام کننده بازرس .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

* در موارد رسیدگی به شکایات واصله به واحد نظارتی ضمن طرح موضوع مورد شکایت و در صورت لزوم نمونه ارائه شده شاکی ، کلیه اقداماتی که جهت بررسی اپیدمیولوژیک یا سایر اقدامات اجرایی و قانون ی اعمال میگردد به صورت دقیق در صورتجلسه قید گردد .

* در صورتی که مسئولین کارخانه نسبت به اقدامات بازرسان مدامفعات یا توضیحاتی داشته باشند ، لازم است این توضیحات در صورتجلسه دقیقا قید گردد وچنانچه مستنداتی ارائه نمایند لازم است این مدارک با قید مشخصات آنها اخذ و ضمیمه صورتجلسه گردد .

* در خاتمه کارشناسان و بازرسان پس از انجام بازدید و تطبیق خلافها یا جرائم احتمالی باموارد و بندهای قانون ی به این موارد در صورتجلسه به آنها اشاره شود و بالاخره در ذیل صورتجلسه کارشناسان و یا بازرسان و مسئولین کارخانه نام و سمت خود را ذکر وصورتجلسه را امضاء و یک برگ از آنرا به امضاء کنندگان تحویل نمایند .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

به این مهم اشاره می شود ، یکی از عوامل مهم تاثیر گذار در پیشگیری از جرایم و تخلفات مواد غذایی و بهداشتی در جوامع ، اعمال مجازات و رسیدگی سریع قضایی به پرونده های مرتکبین تخلفات و جرائم مختلف میباشد و با توجه به اینکه در کشور ما ابعاد گسترده ای از انواع تخلفات و تقلب ات و فعالیت های غیر مجاز و غیر قانون ی به صورت نهان یا آشکار شایع بوده و با تهیه و تولید و عرضه انواع مواد غذایی و بهداشتی به بازار مصرف دراین رهگذر بهداشت و سلامت مردم را با خطرات بسیارجدی مواجه نموده است ولی به لحاظ مشکلات و مسائل مختلفی که هم اکنون دراین مورد در کشور ما وجود دارد عملا تعقیب قضایی و اجرای مقررات و قوانین مصوبه موجود از نظر تاثیرات اجتماعی بسیار کمرنگ و گاهی کاملا بی اثرشده است بنا بر این موضوع مهم بهداشتی و اجتماعی ضمن اشاره به اجرای دقیق مواردی که در فوق آمده و برای شروع اقدامات قضایی حائز اهمیت فراوان است لازم است به نکات زیر نیزتوجه کامل شود .

نظارت و بازرسی از واحد های تولیدی مواد غذایی

۱-واحد های نظارتی پس از تکمیل مدارک و مستندات و صورتجلسه های تنظیمی در مواردی که خلافها و جرایم قانون ی صورت گرفته در اسرع وقت در اختیار مراجع قضایی اعم از دادسراها و یا کمیسیون ماده ۱۱ تعزیرات حکومتی گذارده شود ( متناسب با نوع تخلف و جرم و شمول این موارد با این قوانین ) .

۲-واحدی که برای پیگیری مواردی که به مراجع قضایی ارجاع می شود در دانشگاه پیش بیبنی شود و حتما نتایج این اقدامات دائما درخواست شود که این امر موجب رسیدگی جدی و سریع به پرونده های ارجاعی خواهد شد .

۳-ایجاد همکاری و هماهنگی بیشتر با قضات دادسراها و جلب اطمینان و در صورت لزوم آموزش آنان با وظایف قانون ی و آشنایی آنان با مراحل مختلف تولیدی جهت عرضه محصولات سالم و بهداشتی است .

۴-به منظور ایجاد وحدت رویه قضایی و اعمال قوانین و مقررات به صورت یکسان در سراسر کشور که کاملا مربوط به قوه قضاییه است که در این خصوص از طرف مسئولین محترم حوزه وزارتی ملاقاتها و مکاتبات مختلفی انجام پذیرد و امید میرود که وضعیت تا حدودی بهبود یابد و تا آن موقع لازم است نیروهای نظارتی وظایف قانون ی خود را بنحو احسن انجام داده و جای شک و تردید و شبهه و اتهام عدم اجرای صحیح وظایف و مقررات را از خود مبری سازند.

منبع: فودا

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز حبه ایصنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز حبه ای چیست؟

یخساز حبه ای اتوماتیک نوع خاصی از دستگاه تولید یخ اتوماتیک می باشد که به راحتی با اتصال به آب و برق بصورت مداوم اقدام به تولید و ذخیره سازی یخ حبه ای مخصوص استفاده خوراکی می نماید.

یخ ساز حبه ای معمولاً در کافی شاپ ها ، رستوران ها ، تالار های عروسی ، فست فود ها و هتل ها جهت تولید یخ بهداشتی مورد استفاده قرار میگیرد .

انواع یخ ساز:

بشر از دیر باز برای حفظ مواد غذایی از چشمه ها ، چاه ها و غارهای زیر زمینی استفاده می کرده است ،به چنین مکان هایی یخچال یا یخدان می گفتند.

با پیشرفت تکنولوژی و به وجود آمدن انواع یخچال های نفتی و برقی و گازی ، بشر کم کم به سمت مدرنیته شدن حرکت کرده است و دستگاه های و ماشین های جدیدی جهت خنک کردن و خنک نگه داشتن بعضا طراحی و تولید شد که یکی از این دستگاه ها ، دستگاه یخساز (دستگاه یخ ساز) است.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد يك روش نگهداري از غذا مي باشد كه استفاده مي شود براي صدها سال، به دليل آنكه كيفيت محلول را بالا نگه مي دارد(۱۹۹۳ Persson & Londaht). كيفيت غذاهاي منجمد تقريبا وابسته به فرآيند انجماد و انجماد زدايي مي باشد.

انجماد تحت فشار بالا:

وقتي آب در فشار اتمسفر، انجماد مي يابد حجم ماده غذايي افزايش يافته.

اين افزايش حجم متاثر از يخ هاي تشكيل شده مي باشد كه منحصرا دانسيته پايين تري از آب مايع داشته كه درنتيجه باعث افزايش حدود ۹% در طي انجماد در دماي صفر و ۱۳% در دماي ۲۰%- شده (Kalichevshy و ديگران ، ۱۹۹۵).

كه اين افزايش حجم باعث آسيب به بافت شده، به هر حال، تحت فشار بالا چند نوع يخ شكل گرفته (يخ II وIX) كه در اين حالت دانسيته آنها از آب بيشتر شده.

در مدت انتقال فاز، فشار بالا از گسترش حجم يخ جلوگيري كرده كه در نتيجه آسيب به بافت كاهش مي يابد.

تحت فشار بالا، ناحيه آبي غير منجمد (مرحله مايع) در دماي زير صفر درجه مشاهده مي شود، اما در حالي كه وقتي فشار آزاد و رها مي باشد، سرماي خيلي شديد مي تواند ايجاد شود كه در نتيجه سرعت تشكيل هسته هاي يخ خيلي زياد افزايش مي يابد.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد تحت فشار بالا

يخ VI داراي دانسيته kg⁄m3 103×۳۱/۱ مي باشد كه تشكيل شده در دماي اتاق و فشار حدود MPa900 ، پس نتيجه مي گيريم كه مي توان بدون كاهش دما و با افزايش فشار هم يخ توليد كرد (Kalichevshy و ديگران ، ۱۹۹۵). با كاهش فشار، ممكن كل مراحل مختلف آب تغيير كند .

فشار بالا مي تواندشرايط فوق سرد را آسان و تسهيل كند و تشكيل هسته يكسان و يكنواخت را بهبود بخشيده و باعث توليد هسته به صورت سريع و ايجاد كريستال هاي كوچك شده (Kalichevshy و ديگران ، ۱۹۹۵).

در اثر استفاده از فشار بالا از نظر ميكرو ساختاري آسيب به بافت كاهش يافته به دليل آنكه كريستال هاي يخ با سايز كوچكتر ايجاد شده و در نتيجه باعث توليد محصول با كيفيت بالا شده (۲۰۰۰ Chevalier , Sentissi).

مارتيفر و ديگران (۱۹۹۸) در مقايسه اي بين اندازه و موقعيت كريستال هاي يخ و يكنواختر بوده. Chevalier و ديگران (۲۰۰۰) گزارش دادند كه انجماد با فشار بالا مي تواند اندازه كريستال هاي يخ را كاهش دهد و باعث حفظ ساختار ريز ماده شود.

Fuchigami و Teramoto ساختار و بافت Konnyako منجمد شده در شرايط MPa 700-1/0 و سپس انجماد زدايي شده در فشار اتمسفر را مورد بررسي قرار داند و به اين نتيجه رسيدند كه فشار بالا در حين انجماد در بهبود بافت Konnyako بي اثر بوده.

ژاپني ها در استفاده از فشار بالا براي حفظ مواد غذايي پيشرو بوده و هستند.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد به صورت Dehyardo freezing :

Dehyardo freezing روشي از انجماد بوده كه ابتدا ماده غذايي با رطوبت مطلوب آبگيري شده و سپس عمل انجماد روي آن صورت مي گيرد (۱۹۹۷ Singh , Robbert).

ميوه و سبزي تازه نسبت به گوشت حاوي آب بيشتري بوده و داراي ديواره سلولي مي باشند. به اين دليل غشاء سلولي آنها الاستيسيته كمتري داشته و اين آمادگي را دارد كه كريستال هاي يخ بزرگ را در طي انجماد در خود شكل دهد.

با افزايش سرعت انجماد، به دليل كاهش اندازه كريستال هاي يخ مي تواند باعث آسيب به بافت محصول شود.

Dehyardo freezing به دليل حذف بخشي از آب موادغذايي قبل از انجماد راه اتمبد بخشي را براي نگهداري از ميوه و سبزي فراهم كرده(۱۹۹۱ , Biswal).

انجماد و نگهداری مواد غذایی

كاهش محتواي رطوبتي ، ميزان آب انجماد يافته را كاهش داده، بنابر اين بار سرماگذاري در طي انجماد نيز كاهش مي يابد.

به علاوه Dehyardofreezing هزينه بسته بندي، انبارداري را كاهش داده، و باعث حفظ كيفيت محصول در مقايسه با محصولات مشابه شده (Biswal و ديگران ، ۱۹۹۱).

Garrole (1989) دريافت كه توت فرنگي دو نيم شده و عمل آوري شده در محلول گليسرول، گلوكز و ساكارز برون نشت كمتري داشته و اين قاعده به دليل محتواي آبي پايين و احتمالا ميزان آسيب ساختاري كمتر بوده.

از نقطه نظر پانديست ها نخود سبز دهيدراته منجمد از لحاظ مزه و طعم در مقايسه با نخود سبزهاي ديگر مناسب تر بودند.

سيب، خربزه، سيب زميني، هويج و نخود سبز بعد از دهيدراته شدن و انجماد براي تهيه غذاي مطلوبي مثل پاي سيب و بستني خربزه استفاده مي شوند.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد زدايي تحت فشار بالا :

انجمادزدايي تحت فشار بالا، زمان انجماد زدايي را كاهش مي دهد.

Makita (1992) پي برد كه انجمادزدايي تحت فشار بالا در گوشت هاي يخ زده فقط به ۱/۳ زمان مورد نياز براي فشار اتمسفر نيازمند بوده.

در حالت محصولات از لحاظ كيفيت حسي قابل مقايسه با ديگر محصولات كه به طور طبيعي با آب انجماد زدايي شده، هستند.

انجمادزدايي تحت فشار بالا باعث ايجاد بافت و كيفيت بهتر شده، Termato و Funchigami (2000) گزارش دادند كه بافت Konnyaku وقتي كه تحت فشار MPa 400-200 آب مي شوند بهبود يافت. همچنين اين فرآيند روي tofu مشاهده شد.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

در طي انجمادزدايي تحت فشار بالا برون نشت گوشت به ميزان زيادي كاهش يافت و روي رنگ ، نفوذ و پخت اثرمنفي ديده نشد. (Zaho و ديگران ۱۹۹۸).

Zaho و ديگران اثبات كردند كه سطح فشار و سرعت عمل آوري روي سرعت انجماد زدايي موثر و روي كيفيت محصول اثر مي گذارد در حالي كه ويژگي هايي چون اندازه و دماي اوليه روي سرعت انجماد زدايي موثر نبودند.

محدوديت استفاده از انجمادزدايي تحت فشار بالا ، هزينه و گران بودن آن است، استفاده از فشار به دليل استفاده همزمان انجماد با فشار بالا و انجمادزدايي تحت فشار بالا به دليل ناتوره كردن pr مي تواند باعث تغيير رنگ گوشت شود (Kalichevshy و ديگران ، ۱۹۹۵).

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد زدايي تحت ميكرويو:

خصوصيت منحصر به فرد ميكرويو نفوذ و توليد حرارت در عمق مواد غذايي مي باشد (Tong و Lentz 1993).

از مزيت هاي انجماد زدايي تحت ميكرويو آن است زمان انجماد زدايي كوتاه تر شده و به فضاي كمتري نيازمند بوده. برون نشت كاهش يافته و مساله فساد ميكروبي و شيميايي كاهش مي يابد (Meisel 1973).

به هر حال محدوديت انجماد زدايي با ميكروويو، زياد گرم شدن آن است و عامل اصلي فرار حرارت run away heating ، جذب بيش از حد ميكرويو به وسيله آب مايع است، به اين دليل مواد غذايي خطر از دست دادن آب اضافي و تخريب شيميايي حرارتي را داشته (Rosenberg و ديگران ۱۹۹۷).

انجماد و نگهداری مواد غذایی

سرعت انجماد زدايي در انجماد زدايي تحت ميكرويو به خصوصيات مواد و اندازه و ابعاد و مغناطيس و فراكانس هاي اشعه بستگي دارد (Pangrle و Ayappa 1997). و فاكتورهايي همچون خصوصيات حرارتي در اثر دما، اشكال نا متجانس و بي قاعده غذاها تغيير كرده (Taoukis و ديگران ۱۹۸۷).

Basaka و Ayappa (1997) نشان دادند كه اگر درفرآيند انجماد زدايي تحت ميكرويو از تايلوز استفاده شود اين عنصر روي ظزفيت حرارتي موثر بوده و باعث ايجاد نيروي ميكرويو شديدتري شده.

Pangrle و ديگران (۱۹۹۱) مدلي را طراحي كردند كه انجماد زدايي با ميكرويو در سيلندر ها NaCl 1/0 مولار صورت گيرد و همچنين Taoukis و ديگران (۱۹۸۷) نشان دادند كه استفاده از ايزوترم هاي مغناطيسي تعديل شده باعث شد كه انجماد زدايي به فاز جلويي در حلال سوق پيدا كند.

آنها نشان دادند كه اگر گوشت با استفاده از سيلندر گرم و نيروي پايين آب شود از حالتي كه فركانس MHz 2450 باشد مناسب تر بوده.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد زدايي اهمي:

وقتي جريان الكتريكي به صورت هدايت در سرتاسر غذا عبور كرده و در حالتي كه مقاومت الكتريكي بالا مي باشد، گرماتوليد شده به صورت آني و لحظه اي در غذا، و بنابراين اين جريان باعث افزايش دما در تكه غذا مي شود (Hsieh , Fu 1999).

در صنعت مواد غذايي، بيشتر تجه كاربرد حرارت دهي اهمي، روي فرآيند پاستوريزاسيون بوده، انجمادزدايي اهمي در مقايسه با انجماد زدايي با ميكروويو محدوديت هايي براي نفوذ به عمق ماده غذايي داشته.

حرارت دهي اهمي همچنين مزيت هايي نسبت به حرارت دهي هاي مرسوم داشته مثل سرعت حرارت دهي بالا، كارآيي انتقال انرژي بالا، حرارت دهي حجمي و… .(Reznick 1996).

استفاده از حرارت دهي اهمي براي انجماد زدايي مواد غذايي يك روش ابتكاري مي باشد.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

Othsuki (1991) آشكار كردكه اين روش سرعت انجماد زدايي را زياد كرده به طور مثال زمان انجماد زدايي براي تن ماهي منجمد، گوشت گوساله و تخم مرغ را به ميزان ۱/۴ تا ۱/۳ كاهش داده.

Funchigami (1994) اثر انجماد زدايي الكتريكي را بر روي هويج منجمد بررسي كرد و نشان دادكه برون نشت، آسيب سلول و نرم شدگي توسط انجماد زدايي اهمي جلوگيري شد.

Park , Lee , Youn (1998) اثر انجماد زدايي اهمي را در گوشت منجمد مقايسه كردندكه در اين حالت از ولتاژ V210-60 و فركانس Hz 60 و KHz 60 استفاده شد و نشان داد انجماد زدايي اهمي برون نشت را كاهش داده وظرفيت نگه داري آب بهبود يافت بخصوص زماني كه ولتاژ پايين بود. و باعث توليد محصولات با كيفيت شد.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

انجماد زدايي صوتي (Acoustic):

به كارگيري ار انرژي صوتي براي انجماد زدايي در حدود ۵۰ سال گذشته آغاز شده، به هر حال جنبه هاي منفي آن شامل نفوذ پايين ، نياز به نيروي بالا مانع از گسترش اين روش شده (Brody و Antenevich 1959).

اخيرا كار روي مكتنيسم استراحت نشان داد كه بيشتر انرژي صوتي در محدوده فركانس استراحت كريستال هاي يخ در مواد غذايي جذب مي شوند.

Kissam و ديگران (۱۹۸۱) توضيح دادنئ كه انجماد زدايي تحت فركانس استراحت نسبت به انجماد زدايي با حرارت هدايت داراي سرعت بالاتري براي انجماد زدايي بوده.

آزمايشات روي قطعه اي از ماهي كد نشان داد كه انجماد زدايي صوتي زمان مورد نياز را تا ۷۱ % كاهش داد وقتي كه انرژي صوتي با Hz1500 و w60 استفاده شد.

Miles و Morley (1999) از انرژي صوتي براي انجماد زدايي گوشت و ماهي استفاده كردند و نشان دادند كه فركانس حدود KHz50 با مكانيسم استراحت مطابقت داشته.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

نتيجه:

فرآيند انجماد و انجماد زدايي پيچيده بوده و شامل انتقال حرارت و يكسري تغييرات فيزيكي و شيميايي بوده كه ممكن است روي كيفيت محصول اثر بگذارد.

روش هاي نوين انجماد كه شامل انجماد در فشار بالا و انجماد آبگيري شده مي باشد باعث تسريع در فرآنيد انجماد شده، بنابراين تشكيل كريستال يخ به صورت كوچك و يكنواخت صورت گرفته استفاده از pr هاي ضديخ و pr هاي ايجاد كننده هسته يخ به طور مستقيم روي فرآيند انجماد اثر بهبود كننده گي داشت.

انجماد و نگهداری مواد غذایی

منبع: فودا

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز قالبی صنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز قالبی صنایع برودتی برادران حقیقی دستگاهی است که برای تولید یخ قالبی کاربرد دارد .

کارخانه یخساز ثابت و متحرک یکی از متداولترین روش تولید یخ قالبی میباشد که از آن می توان برای کسب درآمد و عرضه یخ بصورت بسته بندی به بازار مصرف استفاده کرد .

یخساز قالبی برای تولید یخ قالبی بهداشتی برای مصارف مختلفی مانند تن ریزی و انواع کشتارگاه های سنتی و صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد .

دستگاه یخساز قالبی علاوه بر صنایع غذایی در صنایع زیر نیز مورد استفاده قرار می گیرد:

– صنایع بتن

– صید و ماهیگیری و صنایع وابسته به آن

– صنایع شیمیایی و دارویی

– ایستگاهها و بازارهای فروش ماهی

– کشتارگاه ها و صنایع بسته بندی و . . .

– تولید نان، شیرینی، . . .

– صنایع فرآورده های گوشتی (مرغ، سوسیس، کالباس و . . . )

– صنایع حمل و نقل و جابجایی مواد فاسد شدنی (گوشت، مرغ، ماهی، میوه، سبزیجات و . . . )

ویژگی سردخانه دومداره و انواع آن

ویژگی سردخانه دومداره و انواع آن

هدف از ارائه طرح توجیهی احداث سردخانه دومدراه ارائه نوشتاری جهت آشنایی بیشتر با صنعت بسته بندی عسل اطلاع کامل از میزان سرمایه گذاری، سودآوری، تسهیلات اعطایی و نرخ های بازده سرمایه گذاری آن می باشد.

در كشور ما و ساير كشورهاي درحال توسعه و نيز كشورهاي جهان سوم ، در حالي كه كمبود عرضه كل در مقابل تقاضاي كل كاملاً محسوس است.

بخش قابل توجهي از محصولات كشاورزي و فرآيند شده براثرمراقبت ناكافي ازبين مي رود.سازمان ها و وزارتخانه هاي مربوط اين مقدار را بين ۲۵ تا ۵۰ درصد ازكل برآورد ميكنند. امیدوارم تا پایان مطلب همراه ایران صنعت باشید.

بدين ترتيب شكاف بين عرضه و تقاضا بيشتر مي شود در صورت استفاده از امكانات مناسب و بجامثل انبار وسردخانه ها نه تنها باجلوگيري كردن ازضايعات غذا نياز به كشت وداشت و برداشت محصول بيشتر برطرف مي شود بلكه قيمت مواد اوليه و فرايند شده هم تا اندازه ي قابل ملاحظه اي كاهش خواهد يافت.

فعاليت انبارداري و سردخانه، هر چند به لحاظ ايجاد ارزش افزوده و اشتغال داراي اهميت چندان زيادي در اقتصاد كشورمان نيست ،ليكن وجود آن از ضروريات مي باشد.

به طوري كه امكانات اين فعاليت را مي توان از جمله امكانات زيربنايي كشور درنظرگرفت گسترش كارخانجات و توليدمواد غذايي خام وفراوري شده ،عدم تطابق زماني ومكاني مصرف و توليد داخلي كالاها ، نداشتن انطباق زمان و ورودكالاهاي وارداتي وزمان مصرف آنها (گندم ، روغن) تأمين ذخيره نيازهاي استراتژيك كشور لزوم نگهداري بخشي از مواد و كالاهاي مورد نياز براي فرايند خط توليد واحدهاي اقتصادي ، ويژگيهاي نظام مبادلات داخلي وخارجي و … ازجمله عواملي هستند كه لزوم فعاليت انبارداري وسردخانه و اهميت نسبي آنرادر نظام عملكرد اقتصاد كشورنشان مي دهد.

تعريف سردخانه :

به فضاي دربسته (مسدود) ثابت يا متحركي گفته مي شود كه داراي سامانه ويا دستگاه سرمازايي باشد .

سردخانه دومداره :

سردخانه اي است كه شرايط ويژه نگهداري مانند : دماي بالا و يا زير نقطه يخ زدگي خوراكي كمينه ۱۸- درجه سلسيوس ،دمه نسبي و در صورت نياز موارد ديگر را تأمين كند.

انواع سردخانه از نظر فني

از حیث فنی سیستمهای سردخانه به صورت زیر دسته بندی می گردد:

الف – سرمايش :

۱٫ سردخانه بالای صفر (۲ تا ۱۰ درجه سانتیگراد)Cold Room : سردخانه اي كه شرايط ويژه نگهداري ماننددماي بالاي نقطه يخ زدگي (انجماد) خوراكي ،دمه نسبي و در صورت نياز موارد ديگر(مانند تيمار انگور باSO2) را تأمين مي كند.

۲٫ سردخانه زیر صفر (۰ تا ۳۰- درجه سانتیگراد)Freezer Room : سردخانه اي است كه شرايط ويژه نگهداري مانند دماي زير نقطه يخ زدگي خوراكي كمينه ۱۸- درجه سلسيوس ، دمه نسبي و در صورت نياز موارد ديگر(مانند يخ زده كردن خوراكيها) را تأمين مي كند.

۳٫ سردخانه فوق سرد (۱۰- تا ۴۰- درجه سانتیگراد) Ultra_ low Freezer Room

۴٫ کانکس ایزوله محیطی (۰ تا ۵۰ درجه سانتیگراد) Chambre

ب – رطوبت :

۱٫ بدون کنترل رطوبت

۲٫ ۹۵% RH محدود به نقطه شبنمc 400 وc 30

۳٫ سیستم خشک کن شیمیایی با رطوبت فوق العاده پایین جهت استفاده از در موارد خاص

ج – ساختمان :

۱٫ کانکس یک پارچه (بدون روزنه)

۲٫ جداسازی فضا با استفاده از ساندویچ پانل

۳٫ ایزولاسیون(عایق بندی) ساختمان های سنتی

برخي از كاربردهاي سردخانه

– سردخانه جهت نگهداری مواد غذایی(میوه جات، سبزیجات ، گوشت ، لبنیات و انواع فرآورده های غذایی)

– انبار دارو- واکسن

– بانک خون (فریزر پلاسما)

– اتاق تست محیطی ، چامبر (chambre)

– کانکس سیار قابل نصب بر روی انواع تریلر ، کامیونت ، وانت و ….

– کانکس سیار با قابلیت جابجایی با کشنده یا جرثقیل(بدون نیاز به دمونتاژ)

– انبار نگهداری گل ( رطوبت کنترل شده)

ويژگي سردخانه ها

الف : كنترل سيستم :

کلیه امورعملیاتی وسوئیچ های کنترل سیستم دریک تابلوقرار می گیرد. شرایط عملکرد سیستم توسط چراغ های نشانگر نصب شده بر روی تابلو قابل مشاهده است. جعبه فولادی کنترل با درب لولایی سیستم برقی را از گرد و غبار و آلودگی محیط و همچنین ضربات تصادفی احتمالی مصون نگه می دارد.

آژیر: درصورت نیاز مشتری، آزیر هشدار دهنده جهت تضمین حفظ محدوده حرارتی است .سیستم هشدار دهنده کاملاً مستقل از سیستم برقی عمل می کند و با اندازه گیری مستقیم دمای محیط ، در صورتی که دما، خارج از محدوده دلخواه باشد فرمان به صدا در آمدن آژیر را صادر می کند و تا زمانی که اپراتور اقدام به ریست سیستم نکند آژیربه صدا در می آید.

علاوه بر این کلیه سیستم ها مجهز به هشدار دهنده دیگری می باشد که با فشاردادن دکمه قرمز تعبیه شده در داخل سردخانه وارد عمل می شود. هنگامی که شخصی در درون سردخانه به هر دلیل محبوس گردد با فشار دادن این دکمه، آژیر به صدا در آمده و اعلام خطر می کند.

ب : ساختمان :

۱- کانکس یک پارچه : استفاده از کانکس های یک پارچه مزیت جابجایی بدون نیاز به دمونتاژ را در بر دارد.

کلیه اجزافیزیکی (دیواره ها ، کف ، سقف و درب) به صورت یکپارچه ساخته می شودوبسته به انتخاب مشتری ازورقهای گالوانیزه پیش رنگ شده و یااستیل جهت دیواره داخلی وخارجی استفاده می گرددوعایق پلی یورتان با حداقل دانسیته kg / m340 بادستگاههای High Pressure اروپایی به صورت اتوماتیک بین دیواره داخلی وخارجی تزریق میگردد.

در صورتیکه بعداً نیاز به جابجایی وجود داشته باشد امکان حمل و نقل با یک کشنده و یا جرثقیل به سهولت میسر می گردد.

۲- کانکس ساخته شده از ساندویچ پانل پلی یورتان (PU) :

استفاده ازپانل های پیش ساخته که بصورت ساندویچ پانل تولید می گردد ، شامل مزایای دیگری می شودکه به شرح ذیل است:

– مونتاژ و دمونتاژ سریع و آسان

– عایق پلی یورتان با دانسیته حد اقل kg / m340 با مقاومت حرارتی و فشاری بالا

– دیواره خارجی و داخلی ، از ورق گالوانیزه پیش رنگ شده و یا استیل می باشد.

– امکان افزایش و کاهش فضا

– امکان تغییر محل درب ورودی و یا افزایش تعداد دربها

قابل ذکر است ساندویچ پانل ها در ابعاد cm96 * cm196 ساخته می شوند و ضخامت آنها بسته به کاربرد، متفاوت می باشد.ساختار ساندویچ پانلها در شکل نمایان است.

قابلیت هدایت حرارتی ویژه (k) فوم پلی یورتان BTU/Hr/sq.ft 0.12 است و همچنین قابلیت انتقال حرارتی(u) این ماده کمتر از ۰٫۰۳ است.

برخی از ساندویچ پانل های موجود در بازار با چسباندن و پرس کردن ورقه پلی یورتان ما بین دو صفحه فلزی ساخته می شوند که به هیچ عنوان استفاده از آنها توصیه نمی گردد، زیرا معمولاً در فشار و رطوبت بالا ورقه دفرمه شده و درپی آن کل ساندویچ پانل معیوب می گردد.

ج : سيستم سرمايش :

۱- استفاده از انواع کمپرسور هرمتیک (Hermetic) و سمی هرمتیک (Semi Hermetic) اسکرو و اسکرال با برندهای معتبر Maneurope ، Bitzer ، DWM ….

۲- امکان استفاده از انواع کندانسور آب خنک و هواخنک در ظرفیتهای متفاوت بر حسب تناژ و منطقه آب و هوایی.

۳- کلیه لوله های مدار سرمایش با جوش نقره درصد بالا مونتاژ می گردد.

۴- مجهز به سیستم High & Low جهت کنترل فشار بالاوپایین سیستم جهت جلوگیری از آسیب احتمالی کمپرسور.

۵- استفاده از اکسپنشن والو (شیر انبساط) مناسب با انجام محاسبه جهت انتخاب دقیق.

۶- استفاده از انواع تله و اکومولاتور و فیلتر و درایر و اویل سپراتور جهت جلوگیری از ورود روغن واجسام خارجی به کمپرسور و در نتیجه افزایش عمر سیستم سرمایش.

۷- مجهز به سیستم Defrost جهت انجام عملیات یخ زدایی به صورت اتوماتیک.

۸- استفاده از درب های با یراق آلات خارجی و آب بندی با نوار درزگیر مرغوب.

منبع: ایران صنعت

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه دو مداره صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه دو مداره چیست ؟

سردخانه دو مداره ، یکی از انواع سردخانه است که قابلیت عملکرد هر دو حالت سردخانه زیر صفر و سردخانه بالای صفر را داراست.

در سردخانه دو مداره بایستی پس از تخلیه سردخانه (بالای صفر یا زیر صفر) در یکی از این حالات و تغییر به حالت دیگر (بالای صفر یا زیر صفر) اتاق سردخانه را با مواد نانو ضدعفونی و شستشو کرد که پس از بارگیری مجدد باعث بو گرفتن محصول جدید نشود.

نگهداری محصولات مختلف در شرایط بهینه، نیاز به سردخانه های مجزایی دارد که از نظر اقتصادی امکان پذیر نیست.

به عبارت دیگر سردخانه دومداره انبارهایی هستند که توانایی نگهداری و ذخیره مواد غذایی را در دمای پایین دارند.

سردخانه ها معولا در انواع سردخانه های زیر صفر، بالای صفر، دو مداره و دو منظوره تولید می شوند. در این مقاله قصد داریم انواع سردخانه ها را بررسی کنیم.

گاهی اوقات شرایطی پیش می آید که در آن محصولات در سالن های زیر صفر یا بالای صفر کاهش پیدا می کند و ظرفیت سالن خالی می ماند.

در سردخانه های دو منظوره این قابلیت وجود دارد که دما به بالا یا زیر صفر قابل تغییر باشد تا بتوان از آن ها در ذخیره محصولات مختلف استفاده کرد.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

ازن وقتی به صورت گاز در هوا پراکنده شود باکتری ها، قارچ ها (مثل کپک) و سایر میکرو ارگانیسم های مضر و فاسد کننده مواد غذایی را از بین می برد.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

دستگاه ازن ژنراتور میتواند برای ازن زنی در هوای انبارهای مواد غذایی و سایر انبارها به کاربرده شود و بسیاری از باکتریهای هوازی، کپک ها و سایر میکروارگانیسم های موجود در هوا را از بین  ببرد.

بنابراین به مقدار زیادی میکروب هایی را که برروی غذا قرار گرفته اند و یا در حال رشد می باشند و موجب فساد غذا می شوند را از بین می برد.

گاز ازن به صورت شگفت انگیزی تعداد آلوده کننده هایی را که امکان وجودشان در انبار مواد غذایی وجود دارد را کاهش می دهد. ازن همچنین مانع از حمله حشرات به انبارهای مواد غذایی می شود.

دستگاه ازن ژنراتور را می توان در انبار مواد غذایی یا سردخانه ها قرار داده و به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه در هر ساعت آن را روشن نگه داشت.

گاز ازن

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

oxygen-bubbleافزایش زمان ماندگاری محصولات غذایی در سردخانه ها و انبارها همواره یکی از دغدغه های تولید کنندگان در سطح جهان بوده است.

استفاده از گاز ازن به منظور ضد عفونی میوه ها, سبزیجات و گوشت, نیاز به استفاده از هر گونه ضد عفونی کننده ثانویه ای را منتفی مینماید.

کاربرد ازن در عمل آوری و نگهداری مواد غذایی سبب ایمنی آنها در کلیه مراحل, از به عمل آوری تا مصرف می گردد.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

میکروارگانیسم های خاک, سبزیجات را در سطح وسیعی آلوده می کنند. میوه ها توسط باکتریها، هاگ ها,  قارچها, اسپورهای منتشر شونده از طریق هوا, باکتریهای منتشر شونده توسط هسته قطره Droplet nuclei, ذرات گرد و غبار و دست افرادی که در چیدن ، بسته بندی و توزیع دخالت دارند، آلوده می شوند.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

گاز ازن

طبق آزمایشات متخصصین بیشتر میکروارگانیسم های همراه با میوه ها و سبزیجات مانند باکتریهای اسید لاکتیک، Coryneform, Pseudowonads, Xanthamonad, Micrococci و بسیاری از قارچها وColiform بی خطرند اما نقش مهمی در فساد سریع آنها دارند.

میوه ها و سبزیجاتی که دارای بافت نرمی هستند خیلی زودتر توسط باکتریها از بین می روند و میوه های ترش محیط مناسبی برای تکثیر قارچها هستند.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

گاز ازن یک میکروب کش و ضدعفونی کننده بسیار موثر است که به سرعت جمعیت میکرو ارگانیسمهای ذکر شده و نیز نسل جدید میکرو ارگانیسمها مانند Listeria و یا نژادهای بدخیم Escherichia coli ، ویروسهای بیماری زا ، کپک های قارچی، تخم انگلها و Amoebocytes را کاهش می دهد.

استفاده از گاز گاز ازن در شستشو و بسته بندی سبزیجات و میوه ها تا حد زیادی سبب افزایش کیفیت محصول و زمان ماندگاری آن می گردد.

گاز ازن

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

در بیشتر محصولات خام سالم تعداد بیشماری میکرو ارگانیسم، از ۱۰۰۰ تا میلیونها عدد در گرم یافت می شود، تعداد این آلاینده ها به ضایعات باقی مانده از محصولات و فرآیند شستشوی محصول بستگی دارد.

برای مثال در سطح سبزیجاتی مانند کاهو که دارای برگ باز هستند تعداد باکتریها می توانند حدود دو میلیون برای هر گرم سبزی باشد و در سطح گوجه فرنگی تا حدود سه هزار باکتری در هر سانتیمتر مربع شمارش می گردد.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

شستشوی سبزیجات و میوه ها به  مدت زمان ۶ ثانیه با آب حاوی گاز ازن، سبب افزایش چشمگیر زمان ماندگاری محصول در دمای ۴۵ درجه سانتیگراد می گردد.

تزریق مداوم یا منقطع گاز ازن در انبار مرکبات و سردخانه ها, از رشد کپک های سبز- آبی جلوگیری می کند و رشد عوامل قارچی که میوه ها از قبل به آنها آلوده بودند و خسارات ناشی از آنها را به شدت کاهش می دهد.

به نظر می رسد که در کشور ما اکثر میوه های انبار شده دارای آلودگی قارچی و کپکی هستند و این مسئله بخصوص در صادرات میوه مشکل آفرین است.

گاز ازن

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

استفاده از گاز ازن به منظور مبارزه با کپک و عوامل قارچی در سردخانه ها بسیار موثر است.

یکی از دلایل دیگر استفاده از گاز ازن در افزایش ماندگاری محصولات کشاورزی کم دوام مانند میوه جات تازه و محصولات مشابه مثل گوجه فرنگی, توانایی این گاز در نابودی اتیلن است.

اتیلن گازی است که از محصولات انبار شده که در حال رسیدن هستند متصاعد می شود.

اتیلن فرایند رسیدن میوه ها را تسریع و عمر نگهداری آنها را کوتاه می کند. سالهاست که از توانایی گاز ازن برای جلوگیری از رسیدن موز در طول حمل و نقل آن استفاده می شود.

مصرف گاز ازن در سردخانه ها

منبع: پرتال سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

مینی چیلر صنایع برودتی برادران حقیقی:

دستگاه مینی چیلر چیست ؟

چیلرهای کوچکی هسـتند که برای واحدهای مسکونی، تجاری و اداری کوچک مورد استفاده قرار می گیرند.

اساس کار شان مانند چیلرهاست که با خنک کردن آب در اواپراتور و ارسال آن برای فن کویل ها، سرمایش مورد نیاز ساختمان را فراهم می کند.

در واقع نسبت به چیلر ابعاد کوچک تر و ظرفیت کمتری دارد و معمولا به صورت هوا خنک (کندانسور هوا خنک) ساخته می شود و نیازی به برج خنک کننده و متعلقات آن ندارد.

دستگاه سرد کننده ای است که ابعاد آن بسیار جمع و جور (compact) بوده و به راحتی و بدون نیاز به موتورخانه در اماکن مختلف مسکونی ، اداری ، تجاری ، ورزشی ، صنعتی و … نصب می شود.

اگر نیاز بیشتر از ظرفیت یک مینی چیلر باشد می توان از چند مینی چیلر به صورت ترکیبی با یکدیگر استفاده نمود.

نحوه عملکرد دستگاه مینی چیلر

مینی چیلر تراکمی دقیقا مشابه چیلر تراکمی بر پایه سیکل تبرید تراکمی (کمپرسور ، اواپراتور ، کندانسور ، شیر انبساط و مبرد) کار می کند و در مداری بسته عمل سرد سازی آب انجام می شود.

سپس این آب سرد شده با لوله کشی به واحدهای توزیع کننده ای مانند دستگاه هواساز یا فن کویل ارسال می شود.

فن به کار رفته در فن کویل ، هوا را از اطراف لوله های آب سرد عبور داده و هوای خنک را به درون محیط می فرستد.

مینی چیلر کاربرد صنعتی نیز دارد و برای خنک کاری تجهیزات صنعتی ، بیمارستانی و … به کار می رود.

برخی علاوه بر سرمایش ، عمل گرمایش را نیز در زمستان انجام می دهند.

در حالت گرمایش یا از خود چیلر به عنوان منبع گرم کننده آب استفاده می شود و یا اینکه از طریق دستگاه جداگانه ای مثل پکیج ، آب گرم مورد نیاز تامین و به فن کویل و هواساز ارسال می شود.

اگر با استفاده از سیکل تبرید تراکمی ، آب را گرم کند به آن هیت پمپ سرمایشی گرمایشی نیز گفته می شود.

مبدل حرارتی اواپراتور آن قسمت از مینی چیلر است که تبادل حرارتی مبرد با آب در آن صورت می گیرد.

به این صورت که مبدل حرارتی (اواپراتور) حرارت آب را به مبرد منتقل کرده و آب را سرد می کند.

در ضمن مبدل حرارتی را در کاربری های گوناگون دارند و حتی می توان از مینی چیلر به جای چیلر های فرسوده و قدیمی استفاده نمود و بدون دستکاری ساختمان ، فن کویل های آن را به مینی چیلر جدید متصل نمود.

نگهداری سیب در هوای کنترل شده

نگهداری سیب در هوای کنترل شده

استاندارد آیین کار نگهداری سیب در هوای کنترل شده بوسیله کمیسیون فنی مربوطه تهیه و تدوین شده و در دویست و چهل و هفتمین کمیته ملی استاندارد کشاورزی و غذایی مورخ ۷۷/۱۲/۲۳ مورد تایید قرار گرفته، اینک به استناد بند ۱ ماده ۳ قانون اصلاحی قوانین موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب بهمن ماه ۱۳۷۱ به عنوان استاندارد رسمی ایران منتشر می گردد.

برای حفظ همگامی و هماهنگی با پیشرفتهای ملی و جهانی در زمینه صنایع و علوم، استانداردهای ایران در مواقع لزوم مورد تجدید نظر قرار خواهند گرفت و هر گونه پیشنهادی که برای اصلاح یا تکمیل این استانداردها برسد در هنگام تجدید نظر در کمیسیون فنی مربوط مورد توجه واقع خواهد شد.

بنابراین برای مراجعه به استانداردهای ایران باید همواره از آخرین چاپ و تجدید نظر آنها استفاده نمود.

در تهیه و تدوین این استاندارد سعی شده است که ضمن توجه به شرایط موجود و نیازهای جامعه حتی المقدور بین این استاندارد و استاندارد کشورهای صنعتی و پیشرفته هماهنگی ایجاد شود.

آیین کارنگهداری سیب در هوای کنترل شده

– ۰مقدمه

روش نگهداری در هوای کنترل شده براساس سه عامل مشروحه در زیر تنظیم شده است :

-۱دما

-۲رطوبت نسبی

-۳ترکیب شیمیایی هوا در انبار

بابهره گیری از این روش نگهداری ، شدت فرآیندهای سوخت و ساز در میوه ها کم می شود و رسیدن میوه کند می شود، در حالی که ارزش تغذیه ای و ظاهر آنها برای فروش حفظ می گردد، بنابراین ، دوره نگهداری میوه افزایش می یابد.

در نتیجه کاهش اکسیژن و افزایش دی اکسیدکربن ، رشد میکروارگانیمسهای بیماریزا و ظاهر شدن بیماریهای فیزیولوژیکی ، به مقدار زیاد به تأخیر می افتد

-۱هدف

هدف از تدوین این آیین کار، تعیین روش بهینه نگهداری سیب در هوای کنترل شده می باشد. بدلیل عوامل فراوانی که در کیفیت و خواص نگهداری سبب تأثیر می گذراند، شرایط بهینه نگهداری در هوای کنترل شده ، بسته به رقم و منطقه تولید، متفاوت می باشد.

-۲دامنه کاربرد

این آیین کار، درباره ارقام مختلف سیب محصول ایران کاربرد دارد.

-۳شرایط برداشت و نگهداری سیب در انبار

-۱-۳گزینش ارقام

برای نگهداری سیب در هوای کنترل شده برای دوره های بلند مدت ، بهتر است از سیبهایی که دارای خواص نگهداری خوب (ارقام زمستانی ) هستند استفاده شود.

-۲-۳برداشت میوه

سیبهایی که برای نگهداری در هوای کنترل شده انتخاب شده اند، باید وقتی که میزان رسیدن سیب آنها خواص ماندگاری خوبی را برای آن تأمین می کند برداشت شود.

ضابطه های اصلی که برای یک رقم سیب ، زمان برداشت آن را مشخص می کند عبارتند از:

الف – رنگ بذر

ب – تعداد روزهای بین گل دهی و برداشت

پ – وجود نشاسته در جای برش سیب (آزمون یداین یا یدورپتاسیم )

ت – استحکام تراکم بافت و سفت بودن بافت گوشت سیب

ث – رنگ زمینه پوست

ج – شروع افزایش تولید اتیلن

سیب برای نگهداری در هوای کنترل شده ، باید تنها با دست چیده شود. همزمان با چیدن سیب ، مرحله جور کردن مقدماتی آن باید انجام شود تا میوه هایی را که برای نگهداری مناسب نیستند مشخص و جدا شود. ب

ویژه سیبهایی که بوسیله بیماری یاشش پایان مورد هجوم قرار گرفته اند. (خصوصأ لکه تلخ ) ۱، سیبهایی که نشانه هایی از پوسیدگی دارند، سیبهایی که صدمه دیده اند یا عیبهایی در شکل و رشد خود دارا می باشند.

سیبها باید درجعبه های مناسب جابجا یا ترابری شوند.

-۳-۳ویژگیهای کیفی سیب برای نگهداری

سیبهایی که برای نگهداری در هوای کنترل شده در نظر گرفته می شوند باید مطابق درجه یک استاندارد ملی ایران به شماره ۳۴۷باشند.

سیبهایی که ویژگیهای زیر را داشته باشند برای نگهداری در هوای کنترل شده در دوره های دراز مدت نگهداری مناسب نیستند:

الف – سیبهایی که دارای خواص ماندگاری ضعیف هستند.

ب – سیبهای خیلی درشت

پ – سیبهایی که یا خیلی رسیده یا نارس چیده شده اند .

ث – سیبهایی که پس از چیدن برای دوره طولانی در دمای محیط باقی مانده اند.

ج – سیبهای چیده شده از باغهای که دو یا سه هفته پیش از چیدن کود داده شده یا آبیاری شده اند.

-۴-۳گذاشتن سیب در انبار

-۱-۴-۳فضاهایی که برای نگهدار سیبها در هوای کنترل شده در نظر گرفته شده اند، اطاقهایی هستند که می توانند تقریبأ ۵۰تا ۳۰۰تن (به حجم ۱۲۰۰تا ۱۵۰۰متر مکعب ) سیب را در خود جای دهند.

این اطاقها، طوری ساخته شده اند که در برابر بیرون رفتن هوای درونی هوابندی شده و دارای درهایی هستند که به گونه محکم بسته می شوند و وسایلی دارند که ترکیب هوای داخل اطاق را تنظیم می کنند.

فضاها باید پیش از شروع کارهای نگهداری سیب آماده شوند یعنی (پاکیزه شده ، ضدعفونی شده ، موشها از بین رفته باشند، گازبند بودن آنها برای تبادل گاز امتحان شده باشد، عملکرد سیستم سرمازایی کنترل شده باشد و غیره ).

پس از چیدن سیبها، باید به مدت ۲۴ساعت در اطاقهای پیش سردکن گذاشته شوند. بطور کلی ، بیشتر از یک رقم سیب را نباید درون یک اطاق نگهداری کرد.

یادآوری : اگر دو یا چند رقم ، شرایط یکسان نگهداری و درجه یکسان رسیدن داشته باشند می توان آنها را باهمدیگر در یکجا نگهداری کرد.

-۲-۴-۳ساماندهی درون اطاقها

چگونگی چیدن جعبه های سیب باید به گونه ای باشد که گردش هوا را بخوبی تأمین کند.

بلندای کومه های جعبه های سیب نباید از حدود ۶متر بیشتر باشد. بسته به اندازه های دستگاه سردکننده ، فضایی در حدود ۰/۵تا ۱متر بالای آخرین ردیف کومه ها باید خالی باشد. پالتها را در وضعیتی قرار دهید که نفوذ خوب هوای درحال گردش را در اطاق میسر کند.

در راستای درازای دیواری که در محل قرار گرفتن وسایل سرمازا قرار دارد، فضایی خالی نگهدارید تا هوای پخش شده از سوی بادزن بتواند تا سطح کف زمین پایین بیاید.

در جهت اصلی جریان هوا، فضایی حدود ۱۰سانتیمتر بین کومه ها خالی بگذارید تا گردش هوا تأمین گردد.

جهت قرار گرفتن پالتها و جعبه ها باید به گونه ای باشد که در آنها در امتداد جریان هوا باز شود. کومه کردن بسته ها باری بطور متوسط بین ۲۰۰تا ۳۰۰کیلوگرم بر متر مکعب را به ما می دهد که این مقدار معادل حدود ۱/۶تن بر متر مربع می باشد.

-۵-۳پیش سردکنی

پیش از نگهداری سیب ، اطاقهای پیش سردکن باید تا حدود صفر درجه سلسیوس سرد شوند. این اطاقها باید طی ۴روز از سیب پرشوند. پس از آن دما را تا دمای مورد نیاز برای نگهداری سیب کاهش دهید و درها را محکم ببندید.

-۴شرایط بهینه نگهداری

-۱-۴دما

دمای بهینه نگهداری باید ظرف مدت یکهفته پس از پرکردن اطاقها از سیب بدست آید و باید در طول دوره نگهداری سیب حفظ شود.

درطول دوره نگهداری میوه باید اطمینان حاصل شود، که تغییرات دمای اطاق بیشتر از ۱± درجه سلسیوس نباشد.

-۲-۴دمه نسبی

دمه نسبی هوا در اطاقهای باهوای کنترل شده باشد بین ۹۰تا ۹۵درصد باشد. برای بدست آوردن چنین میزان رطوبت نسبی بالایی ، تفاوت بین دمای دستگاه تبخیر کننده و دمای هوای درون اطاق باید تا آنجا که بشود کم باشد. ( ۲تا ۴درجه سلسیوس ).

-۳-۴گردش هوا

-۱-۳-۴نرخ جریان هوا

سرعت گردش هوا، بین کومه ها باید حداقل ۰/۲۵متر بر ثانیه باشد.

-۲-۳-۴نرخ گردش هوا

نرخ گردش هوا، باید بطور یکسان ۴۰برابر حجم انبار خالی در هر ساعت در دوره سرد شدن میوه و ۲۰ برابر حجم انبار خالی در هر ساعت ، پس از خنک شدن میوه ها باشد.

-۴-۴ترکیب شیمیایی هوا

تنظیم ترکیب هوا، در اطاقهای نگهداری ، باید بیدرنگ پس از تأمین دمای بهینه نگهداری سیب بدست آید. تنظیم ترکیب هوا با بکارگیری تجهیزاتی برای حفظ هوای کنترل شده (مبدل اکسیژن ، جدا کننده ها برای جذب دی اکسید کرین ) ظرف مدت ۲تا ۳روز انجام شود.

ترکیب شیمیایی هوای داخل اطاق باید بین مرزهای بهینه رقم مربوطه سیب نگهداری شده تنظیم شود. محتوای دی اکسید کربن و اکسیژن اطاقها باید در طول دوره نگهداری سیب ثابت نگهداشته شود. نسبت این دو ماده ، باید بسته به حالت فیزیولوژیکی سیب (هوای کنترل شده متغیر) تغییر داده شود.

-۵-۴کنترل

باخواندن مستقیم یا بهره گیری از دستگاه نگارشگر، شرایط نگهداری سیب (دما، دمه نسبی و ترکیب هوا) بطور روزانه ، باید کنترل شود.

کیفیت سیب ها باید در فواصل زمانی کنترل شود. تکرار این کنترل در واحد زمان تا حد یکبار در هفته در اواخر دوره نگهداری سیب افزایش می یابد. نمونه برداری برای کنترل کیفیت سیبها باید از راه دریچه های کنترل درها انجام شود. کیفیت سیبها و فساد آن را آزمون کنید و از روی آن مدت نگهداری میوه را تعیین کنید.

-۶-۴مدت نگهداری

مدت نگهداری سیب بستگی به دوره ای که کیفیت خوراکی و درجه رسیده بودن آنها برای جابجایی و ترابری در شرایط خوب حفظ می شود دارد.

-۵کارهایی که پس از پایان دوره نگهداری باید انجام شود.

پیش از خارج کردن سیبها از محل نگهداری ، درها را باز کنید و برای ۱تا ۲ساعت بادزنها را خاموش کنید. به این ترتیب دی اکسید کربن اضافی خارج می شود به گونه ای که محیط را برای ورود کارگران بدون ماسک محافظ، پاکیزه می نماید.

برای جلوگیری از ایجاد شبنم برروی میوه ، دمای اطاق را افزایش دهید تا به دمای توصیه شده برای نگهداری در هوای آزاد برسد.

چنانچه درجه بندی سیبها برحسب رقم ، اندازه و کیفیت آن پیش از نگهداری انجام نشده باشد برطبق استاندارد ملی ایران به شماره ۳۴۷درجه بندی کنید.

برای رسانیدن میوه ها بعد از نگهداری آنها در سردخانه ، برابر استاندارد ملی ایران به شماره ۴۱۰۷عمل کنید.

پیوست الف

کاستی های پیش آمده در حین نگهداری سیب

در طی دوره نگهداری میوه در هوای کنترل شده ، کیفیت سیبها ممکن است به وسیله رشد میکربها و عوامل فیزیولوژی کاهش یابد.

-۱آسیبهای میکربی

بیماری سیب از سوی میکروارگانیسمهایی مانند.Botrytis sp., penicillium expansum

Monilinia Fructigena Gloesporium spایجاد می شود.

اقدامات اصلی که از پیدا شدن و گسترش این بیماریها در سیب جلوگیری می کند عبارتند از:

الف – حذف سرچشمه های آلودگی در باغ (آفت ، میوه های پوسیده و غیره )

ب – مراقبت در حین تمام کارهای جابجایی میوه

پ – جدا کردن میوه های سالم از ناسالم بیدرنگ پیش از گذاشتن آنها در محلهای نگهداری با هوای کنترل شده

ت – آفت زدایی اطاقها قبل از قرار دادن میوه ها بوسیله سم پاشی دیوارها با محلولی شامل ۰/۳درصد جرم به جرم کلرین فعال و یا بوسیله گوگرد پاشی با گوگرد آهکی شده با غلظت ۲/۵گرم بر متر مکعب

ث – گندزدائی مکرر اطاقهای جورکردن سیب

ج – حفظ شرایط ویژه نگهداری هریک از رقم های سیب

-۲آسیبهای فیزیولوژیکی

آسیبهای فیزیولوژیکی اصلی سیب که ممکن است در حین نگهداری در هوای کنترل شده روی دهد در جدول پیوست نشان داده شده است .

 

منیع: پرتال سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد اسپیرال‬‎‬‎ صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد اسپیرال (مارپیچی) یا اسپیرال فریزر یا دستگاه انجماد سریع مواد غذایی (اسپیرال فریزر)

تونل انجماد اسپیرال‬‎ موجب انجماد سریع محصولات غذایی و افزایش کیفیت مواد غذایی تولیدی و افزایش عمر ماندگاری آنها می شود.

این نوع تونل با ظرفیت انجماد از ۱۰۰ کیلوگرم در ساعت تا ۳۰۰۰ کیلوگرم در ساعت و بیشتر ساخته میشوند .

این نوع تونل ها عمدتا بصورت پیوسته و در خط تولید برای انجماد فوری محصولات زیر بکار میروند.

  •  انواع طیور از جمله قطعات مرغ و جوجه، پاته و فیله مرغ، مرغ سوخاری و سایر محصولات

  •  گوشت قرمز نظیر پاته گوشت، قطعات گوشت، میت بال، همبرگر خام و محصولات مشابه

یکی از قدیمی ترین و کاربردترین روشهای نگهداری مواد غذایی انجماد است.

با پیشرفت علم و تکنولوژی و ظهور فرآیندهای انجماد ترکیبی امر نگهداری مواد غذایی به صورت طولانی مدت، آسان تر شده است و باعث افزایش مدت زمان نگهداری مواد غذایی شده است.

تونل انجماد، IQF، سردخانه زیر صفر و تمهیدات مشابه باعث شده است مواد غذایی به صورت طولانی مدت قابل نگهداری باشند. در اینجا توضیحاتی در مورد سردخانه انجماد سریع ارائه می‌گردد.

شرایط نگهداری هر محصول متفاوت است و هر محصول باید به گونه ای نگهداری شود که طراوت ،طعم، ایمنی سلامت و کیفیت ظاهری و خواص مغذی خود را از دست ندهد.

در بعضی از محصولات باید با تمهیداتی فرآیندهای شیمیایی و متابولیکی را تا حد امکان به تعویق انداخت و یا شرایط خاص مورد نظر را فراهم آورد.

در ایران تونل های انجماد ترکیبی و خط های IQF کاربردی هستند و استفاده فراوان دارند.

نگهداری لبنیات در سردخانه

نگهداری لبنیات در سردخانه

می‌دانیم شیر یک ماده بسیار مغذی و مفید و در عین حال حساس به ورود میکروبها و باکتری‌ها است. بنابراین باید شرایط برای نگهداری فرآورده های لبنی به گونه‌ای فراهم شود که کمترین امکان رشد و تکثیر آلودگی‌ها در آن فراهم گردد.

بنابراین روش‌های مختلفی برای نگهداری لبنیات در سردخانه ها بوجود آمده است. دو روش عمده برای نگهداری لبنیات در سردخانه وجود دارد:

– نگهداری لبنیات به صورت سرد (بالاتر از صفر درجه سانتیگراد)
– نگهداری لبنیات به صورت یخ زده (زیر صفر درجه سانتیگراد)


نگهداری سرد شیر و فراورده‌های آن در سردخانه لبنیات

در زیر دستورالعمل نگهداری لبنیات در سردخانه بالای صفر شرح داده شده است.

شیر خام در دامداری و مرکز جمع آوری

دمای شیر خام را باید بلافاصله پس از شیر دوشی در دامداری‌ها و یا در مراکز جمع‌آوری شیر، در ۳-۲ ساعت با سامانه و یا دستگاه سرمازا (مانند مبدل صفحه ای و یا لوله‌ای آب سرد) تا دمای ۴ درجه سلسیوس کاهش داد سپس آن را به مخازن عایق کاری شده فرستاد و تا ترابری به کارخانه شیر پاستوریزه و انجام فراوری در همان دما نگهداری کرد.

شیر خام هنگام رسیدن به کارخانه، اگر تا چند ساعت فراوری نشود باید دوباره بی‌درنگ دمای آنرا با بهره گیری دستگاه سرمازا (مانند مبدل صفحه و/یا لوله‌ای ) تا دمای ۴ درجه سلسیوس کاهش داده و در مخازن عایق کاری شده نگاهداری کرد.

یادآوری –شیر خام بیشینه ۲۴ ساعت مانده را باید بیدرنگ با روش‌های معمولی پاستوریزه کرده و در کمتر از دمای ۴ درجه سلسیوس سرد کرد.


شیر پاستوریزه

دمای شیر پاستوریزه را با آب سرد کاهش می‌دهند و با آب یخ، آب نمک سرد شده و/یا شاره‌های دیگر به دمای دلخواه (۵ درجه سلسیوس) می‌رسانند، سپس در پر کردن، بسته‌بندی و نگهداری در سردخانه (تا تاریخ مصرف) در همین دما می‌گذارند بماند.

خامه

خامه پاستوریزه را باید در گستره دمایی ۱۲-۸ درجه سلسیوس سرد کرده، سپس برای رساندن آن برای کره گیری، کمینه ۲۴ ساعت در دمای ۶ درجه سلسیوس می‌گذارند بماند و خامه پاستوریزه بسته بندی شده را می‌توان در دمای ۵ درجه سلسیوس به مدت ۷ روز نگهداری کرد.

کره

در فراوری پیوسته کره گیری از خامه، باید همواره استوانه مربوطه را سرد نگه داشت، کره بسته بندی شده را در گستره دمایی صفر تا ۴ درجه سلسیوس ۳-۲ هفته و در گستره دمایی ۱۵- تا ۲۰- درجه سلسیوس بیشینه یک سال می‌توان نگهداری کرد.

ماست

سرد کردن ماست برای کاهش اسیدی شدن و پایداری آن ضروری است، این کار پس از بسته بندی در سردخانه در دمای کم و با تندی زیاد گردش هوا انجام می‌گیرد و کمینه ۳ هفته در دمای بیشینه ۵ درجه سلسیوس آن را می‌توان نگهداری کرد.

پنیر

سرمازایی عموما پس از تولید پنیر مورد نیاز است. پنیر نرم و تازه را برخی مواقع پیش از بسته بندی در یک سرمازای پیوسته سرد کرده و سپس در سالن سردی نگهداری می‌کنند.

پنیرهای نرم و تازه‌ای مانند: کاتیج، پنیر خامه‌ای و جز آن را که آب زیادی دارند باید در دمای بیشینه ۵ درجه سلسیوس بیشینه ۳ هفته نگهداری کرد.

برای پنیرهای دیگر مانند پنیرهای رسیده، سرد کردن معمولا در طول نمک زنی و رسیدن آن انجام می‌شود که بسته به گونه پنیر از ۸ تا ۲۵ درجه سلسیوس دگرگون می‌باشد.


نگهداری یخ زده شیر و فراورده‌های آن

شیر پاستوریزه یخ زده

شیر خام را پیش از یخ زده کردن باید پاستوریزه و همگن کرد. شیر پاستوریزه یخ زده را می‌توان در دمای ۲۰- درجه سلسیوس بیشینه ۴ ماه نگهداری کرد.

شیر پاستوریزه غلیظ یخ زده

شیر خام را پیش از یخ زده کردن باید پاستوریزه، همگن و تغلیظ کرد. شیر پاستوریزه غلیظ یخ زده را می‌توان در دمای ۲۰- درجه سلسیوس بیشینه ۱۰ ماه نگهداری کرد.

خامه پاستوریزه یخ زده

خامه تازه با ۵۰ درصد چربی شیر را معمولا در دمای ۹۰ درجه سلسیوس پاستوریزه، سرد کرده و با سامانه و یا دستگاه سرمازا ( مانند هوای سرد، صفحه تماسی، نوار تسمه‌ای و استوانه‌ای) به گونه‌ قالبی یخ زده می‌کنند.

خامه پاستوریزه یخ زده شده قالبی و صفحه‌ای (پهن شده) را با لایه نازک و یا ترجیحا کیسه پلاستیکی از جنس پلی اتیلن با چگالی زیاد پوشاننده، نمای حبه‌ای و پوسته‌ای آن را در کیسه با همان جنس بالا ریخته و در ظروف کارتنی بسته بندی می‌کنند.

در این حالت‌ها می‌توان خامه پاستوریزه یخ زده را در دمای ۱۸- تا ۳۰- درجه سلسیوس ۳۸-۲۶ هفته نگهداری کرد.

پنیر یخ زده

پنیرهای سخت مانند چدار و امنتال را پس از یخ زده کردن می‌توان در دمای ۲۰- درجه سلسیوس بیشینه یک سال، بسته بندی‌های کوچک پنیر نرم یخ زده شده (که بیدرنگ یخ زده شده‌اند) و پنیرهای رسیده با کپک یخ زده شده را نیز در دمای ۲۰- درجه سلسیوس ۶ ماه نگهداری کرد.

ماست یخ زده

ماست آمیخته با میوه، مواد خشک و سفت کننده پذیرفتنی را پس از یخ زده کردن، می‌توان بیشینه در دمای ۲۰- درجه سلسیوس ۳ ماه نگهداری کرد.

منبع: شرکت آشیانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد سنتي‬‎ صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد سنتي ( Traditional freezing tunnel )

تونل انجماد سنتي معمولا جهت انجماد گوشت ، مرغ ، ماهی ، بستنی میوه جات ، صیفی جات ، سبزیجات ، پیش سردکن های کشتارگاه ها و هرگونه محصولاتی که به این دما نیاز دارند استفاده می شود .

تونل انجماد سنتي در یک شیفت کاری ۸ ساعته دمای هرگونه محصول را به ۴۰- درجه سانتیگراد تغییر می دهد .

سردخانه فریون و تونل انجماد با قیمت دستگاه انجماد سریع مناسب به همراه گارانتی و خدمات پس از فروش به شما عزیزان ارائه می گردد.

صنایع برودتی برادران حقیقی آمادگی ساخت و اجرا هرگونه تونل انجماد سنتي از تناژ یک تن الی به بیشتر را با تجهیزات فریونی و تجهیزات آمونیاکی را در هر نقطه از کشور و خارج از کشور را دارد و جهت اطلاع از اطلاعات فنی و روش ساخت با ما تماس بگیرید .

پیشگیری از نشت گاز آمونیاک

پیشگیری از نشت گاز آمونیاک

آئین کار پیشگیری و مقابله با نشت گاز آمونیاک در سردخانه ها که بوسیله کمیسیون فنی مربوطه تهیه و تدوین شده و در دویست و سی و هفتمین کمیته ملی استاندارد کشاورزی و صنایع غذایی مورخ ۷۷/۰۹/۲۳مورد تائید قرار گرفت.

اینک باستناد بند یک ماده ۳اصلاح قوانین و مقررات موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب بهمن ماه ۱۳۷۱بعنوان آئین کار رسمی ایران منتشر میگردد.

برای حفظ همگامی و هماهنگی با پیشرفتهای ملی و جهانی در زمینه صنایع و علوم ، استانداردهای ایران در مواقع لزوم مورد تجدیدنظر قرار خواهند گرفت و هرگونه پیشنهادی که برای اصلاح یا تکمیل این آیین کار برسد، در هنگام تجدیدنظر در کمیسیون فنی مربوط مورد توجه واقع خواهد شد.

بنابراین برای مراجعه به استانداردهای ایران باید همواره از آخرین چاپ و تجدیدنظر آنها استفاده نمود.

در تهیه و تدوین این آیین کارسعی شده است که ضمن توجه به شرایط موجود و نیازهای جامعه حتی المقدور بین این آیین کار و آیین کار کشورهای صنعتی و پیشرفته هماهنگی ایجاد شود.

آئین کار پیشگیری و مقابله با نشت گاز آمونیاک در سردخانه ها

۱– هدف

هدف از تدوین این استاندارد، تعیین آئین کار پیشگیری و مقابله با نشت گاز آمونیاک در سردخانه های ثابت می باشد.

۲– دامنه کاربرد

این استاندارد در مورد سردخانه های ثابت که از گاز آمونیاک به عنوان شاره سرمازا استفاده می کنند، کاربرد د ارد.

۳– تعاریف

در این استاندارد واژه ها و اصطلاحات با تعاریف زیر بکار برده می شود:

۳-۱- سردخانه های ثابت آمونیاکی – مجموعه ایست از ساختمان و تجهیزات که بتواند شرایط ویژه نگهداری مواد خوراکی و فاسد شدنی را عمدتأ از نظر دما، دمه نسبی (رطوبت نسبی ) و در صورت لزوم سایر شرایط موردنیاز را با استفاده از آمونیاک تامین نماید.

۳-۲- آمونیاک – ترکیبی است با فرمول شیمیایی NH3و در شرایط متعارفی بصورت گاز بی رنگ ، با بوی بسیار نافذ ، قلیائی ، سبکتر از هوا و تقریبأ ۵۰درصد وزن هوا می باشد.

۳-۳- شاره سرمازا – به ماده ای که برای جذب گرما و تولید سرما در سیستم های گرماگیر (سرمازا) بکار می رود اطلاق می شود.

۳-۴- فشارنده یا کمپرسور – ابزاری است که به صورت مکانیکی بر فشار بخار شاره سرمازا می افزاید

۳-۵- واحد کمپرسور ۱ – تشکیلات متراکم کننده شاره سرمازا بدون تقطیر کننده و مخزن مایه را گویند.

۳-۶- تقطیر کننده یا کندانسور ۲ – بخشی است که در آن با تبادل حرارت ، شاره سرمازای فشرده شده ، گرما از دست داده و به مایع تبدیل می شود.

تعاریف

۳-۷- واحد تقطیر ۳ – ترکیب ماشین آلات ویژه ای شامل : یک یا چند کمپرسور پرقدرت ، تقطیر کننده ، مخزن مایع (در صورت نیاز) و دیگر لوازم فرعی در سیستم سردساز می باشد.

۳-۸- صفحه انفجاری ۴ – صفحه یا ورقه ای است که در فشار معینی (تعیین شده در آزمایش ) می ترکد.

۳-۹- تبخیر کننده ۵ – بخشی از سیستم سردساز که در آن شاره سرماساز را که به شکل مایع وجود دارد، برای فرآیند تبرید به بخار تبدیل می کند.

۳-۱۰- واحد تبخیر کننده – ترکیب ویژه ماشین آلاتی است که در یک سیستم سردساز وجود دارد و شامل یک یا چند کمپرسور قوی ، تبخیر کننده ، مخزن مایع (در صورت نیاز) و دیگر لوازم فرعی است .

۳-۱۱- نیمه پرفشار سیستم ۶ – بخشی از سیستم سردساز است که تقریبأ در فشاری معادل فشار موجود در تقطیر کننده عمل می کند.

۳-۱۲- نیمه کم فشار سیستم ۷ – بخشی از سیستم سردساز است که تقریبأ در فشاری معادل فشار موجود در تبخیر کننده عمل می کند.

تعاریف

۳-۱۳- فشار بیشینه هنگام کار ۸ – میزان فشاری است که نبایستی فشار درون سیستم ، چه در حالت فعالیت و چه در حال خاموشی از آن افزوده شود (البته بجز محدوده ای که قطعه فشارشکن در آن محدوده عمل می کند.)

۳-۱۴- کمپرسور بدون تغییر مثبت حجم ۹ – نوعی کمپرسور که فشار بخار در آن بدون تغییر در حجم اتاقک فشار ازدیاد می یابد.

۳-۱۵- سوختن گرم – سوختن ناشی از حرارت تولید شده در اثر مجاورت آمونیاک و عرق سطحی پوست بدن می باشد.

۳-۱۶- سوختن سرد – سوختن در اثر انجماد سریع پوست بوده که ناشی از تبخیر سریع آمونیاک می باشد.

۳-۱۷- کمپرسور باتغییر مثبت حجم – نوعی کمپرسور که فشار بخار در آن ، با تغییر در حجم اتاقک فشار ازدیاد می یابد.

۳-۱۸- نشت گاز آمونیاک – خروج ناخواسته گاز آمونیاک از کلیه وسایل و تجهیزات بکار رفته در سردخانه های آمونیاکی را نشت گویند.

۳-۱۹- پیشگیری و مقابله – کلیه تدابیر و روشهایی که بمنظور جلوگیری از نشت شاره سرمازا و مهار آن اعمال می شود.

۴– اثرات نشت گاز بر پایه میزان غلظت گاز آمونیاک

۴-۱- آستانه بویائی گزارش شده از ۱۰ ۵۰ppm- ۱متغیر است .

۴-۲- شکایت در اثر عوارض آمونیاک با غلظت ۲۵ ppm- ۲۰شروع و در غلظت ۱۰۰ ppmبوی آمونیاک نسبتأ شدید و برای بینی انسان محرک و التهاب آور می باشد.

۴-۳- حد مجاز در محیط آمونیاکی برای مدت هشت سال کار ۲۵ ppmو برای مدت ۱۰دقیقه کار ۳۵ ppmمی باشد.

۴-۴- غلظت ۰/۸درصد حجمی گاز آمونیاک در مدت یک ساعت سبب صدمه شدید بر روی سیب ، گلابی ، هلو، پیاز می گردد. و غلظت ۰/۲درصد حجمی در مدت شش ساعت موجب خسارت جزئی در هلو می شود.

۴-۵- در غلظتهای ۲۷- ۹درصد حجمی آمونیاک در هوا، مخلوطی قابل انفجار بوجود می آید، اما وقتی غلظت آن کمتر از ۹و بیشتر از ۲۷درصد حجمی باشد، مخلوط قابل انفجار نیست .

۵- نشت گاز آمونیاک

۵-۱- اثرات کوتاه مدت (حاد) ناشی از تماس با آمونیاک بر روی انسان

۵-۱-۱- اثرات ناشی از تماس تنفسی

۵-۱-۱-۱- شایعترین و مهمترین راه آلودگی و مسمومیت با آمونیاک ، استنشاق آن می باشد که بعلت خاصیت قلیائی قوی و نفوذ بسیار زیادی که دارد بسرعت وارد مجرای تنفسی شده و در رطوبت مخاط حل گشته و سریعأ باعث تحریک و سوزش قسمت فوقانی دستگاه تنفس می گردد.

۵-۱-۱-۲- تماس در مدت ۵دقیقه با غلظت ۱۳۳ ppmباعث آزردگی مخاط حلق و بینی شده و علائم گرفتگی بینی ، احساس سوزش گلو، تغییر صدا، سرفه ضعف و سردرد ظاهر می گردد.

۵-۱-۱-۳- تماس با غلظت ۳۰۰الی ۵۰۰ ppmباعث سوزش شدید در بینی و مجاری تنفسی می گردد.

۵-۱-۱-۴- تماس با غلظت ۴۰۰الی ۷۰۰ ppmآزردگی و سوزش شدید حلق و بینی روی داده ، تنفس عمیق و تند شده و افزایش فشار خون در فرد مشاهده می گردد.

۵-۱-۱-۵- تماس با غلظت ۱۷۰۰ ppmموجب سوزش ریه ها و تجمع آب (مایع ) در آنها می گردد.

نشت گاز آمونیاک

۵-۱-۱-۶- تماس با غلظت ۲۵۰۰الی ۶۰۰۰ ppmتنفس را مشکل کرده و باعث تجمع مایع در ریه ها شده و در این حد، خارج شدن کف از دهان مسموم مشاهده می گردد.

۵-۱-۱-۷- تماس کوتاه مدت با غلظت ۵۰۰۰الی ۱۰۰۰۰ ppmباعث خفگی در اثر خیز حاد ریه (ادم ) و مرگ سریع می گردد.

۵-۱-۱-۸- در مسمومیت خفیف با آمونیاک ، علائم تحریک و التهاب ملتحمه ، مخاط بینی ، دهان و دستگاه تنفسی فوقانی به صورت کونژنکتیویت ۱۲ (التهاب ملتحمه چشم )، گرفتگی بینی ، تغییر صدا، احساس سوزش گلو، سرفه ، ضغف و سردرد ظاهر می گردد.

۵-۱-۱-۹- در مسمومیت متوسط تا شدید علائم تنگی نفس ، انسداد مجاری تنفسی ، خس خس سینه ، خشونت صدا، آبریزش بینی ، گلودرد، تهوع و استفراغ ، افزایش بزاق دهان ، افزایش ادرار، از بین رفتن حس بویایی ، تعریق ، لارنژیت ۱۳(التهاب حنجره )، برونشیت ۱۴ (التهاب لوله های نایژه ای ) و ادم (خیز) ریوی بروز می کند.

۵-۱-۱-۱۰- در مسمومیت شدید ممکن است شخص در طی ۷۲- ۴۸ساعت ظاهرا کمی بهبود یابد ولی پس از آن مجددا بدحال شده و دچار نارسایی تنفسی و سرانجام مرگ می گردد. (در حدود ۴۰درصد مسمومیت شدید).

۵-۱-۲- اثرات ناشی از تماس چشمی

۵-۱-۲-۱- هنگامی که آمونیاک با رطوبت چشم تماس پیدا کند باعث تولید هیدروکسید آمونیوم شده و این ماده به قرنیه چشم نفوذ و به عنبیه و عدسی چشم آسیب وارد می کند که میزان آسیب بستگی به غلظت آمونیاک ، مدت زمان تماس و همچنین حالت آمونیاک (مایع یا گاز) دارد.

۵-۱-۲-۲- تماس به مدت پنج دقیقه با غلظت ۵۰ ppmهیچگونه تأثیری بر چشم نخواهد گذاشت .

۵-۱-۲-۳- تماس به مدت پنج دقیقه با غلظت ۱۳۴ ppmباعث تحریک و سوزش چشم شده و ریزش اشک و آزردگی قرنیه شروع می گردد.

۵-۱-۲-۴- تماس در غلظت های ۷۰۰ ppmبخارات آمونیاک خیلی سریع سبب تحریک شدید چشم و آزردگی قرنیه خواهد گردید.

۵-۱-۲-۵- تماس چشمی مکرر با آمونیاک که آزردگی چشمی به همراه دارد، در صورت عدم درمان باعث کوری ناقص و یا کامل می گردد.

۵-۱-۲-۶- تماس با آمونیاک مایع و پاشیده شدن آن بر روی چشم موجب ایجاد ورم ملتحمه می گردد و زخم شدن غشأ مخاطی و قرنیه باعث کاهش دید و نابینایی چشم خواهد شد.

۵-۱-۳- اثرات ناشی از تماس پوستی

۵-۱-۳-۱- آمونیاک به صورت مایع و چه به صورت گاز می تواند باعث سوختگی شدید پوست گردد که این سوختگی ممکن است به صورت سرد یا گرم باشد.

۵-۱-۳-۲- آمونیاک در غلظت ۱۰۰ ppmباعث بروز ضایعات در حد متوسط و در پوستهای مرطوب می شود و هنگامیکه مقادیر زیادی گاز آمونیاک در رطوبت سطح پوست حل گردد موجب بوجود آمدن محلول آمونیاک غلیظ گردیده که خورندگی پوست را بدنبال خواهد داشت .

۵-۱-۳-۳- آمونیاک در غلظت ۳۰۰۰۰ ppmباعث ایجاد سوزش در پوست شده و در صورتیکه تماس چند دقیقه بطول بیانجامد باعث سوختگی و تاول زدن در سطح پوست خواهد گردید.

۵-۱-۴- اثرات ناشی از تماس گوارشی

۵-۱-۴-۱- باتوجه به اینکه آمونیاک مایع به سرعت تبخیر می گردد، مسمومیت خوراکی آن بعید بنظر می رسد.

۵-۱-۴-۲- در اثر خوردن مایع آمونیاک ، بخارات آمونیاک تولید شده و این بخارات علاوه بر آسیب بر لبها – دهان – گلو – مری و بافت معده در اثر ورود به شش ها پس از ۱۲- ۲ساعت موجب صدمه دیدن و تجمع مایع در آنها می گردد و در نهایت خوردن آمونیاک می تواند باعث ضعف ، تشنج ، بیهوشی و حتی مرگ شود.

۵-۲- اثرات درازمدت (مزمن ) ناشی از تماس با آمونیاک بر روی انسان .

۵-۲-۱- تماس دائمی بر غلظت ۷۰ ppmمی تواند بدون ایجاد عارضه بر روی انسان تحمل گردد.

۵-۲-۲- تماس روزانه ۹۷الی ۱۲۲ ppmباعث آزردگی چشمها و مجاری تنفسی فوقانی می گردد.

۶– اثرات زیست محیطی ناشی از نشت آمونیاک

۶-۱- آمونیاک محلول در آب برای زندگی جانوران و گیاهان بخصوص ماهیها مضر است .

۶-۲- بخار آمونیاک برای زندگی گیاهان حساس مثل درختان میوه و بوته های دانه ای زیان آور است و در غلظت های بالای آمونیاک ، زندگی ممکن است کاملا نابود گردد.

لذا لازم است اهمیت زیادی در مصرف و آزادسازی آمونیاک به محیط قائل شد.

۶-۳- از تخلیه آب محتوی آمونیاک به داخل آب قابل شرب و یا آبی که زیست گاه ماهیان است بایستی خودداری بعمل آورد.

۶-۴- پیش بینی های لازم جهت جمع آوری ، تخلیه و خنثی سازی آب آلوده شده به آمونیاک جهت جلوگیری از آلودگی سفره های زیرزمینی بعمل آید.

۷– اصول پیشگیری از نشت گاز آمونیاک

۷-۱- پیش بینی و آزمون

هنگام طراحی و ساخت سیستم سردکننده آمونیاک بایستی پیش بینی های لازم جهت جلوگیری از افزایش فشار زیاد در تمام قسمتهای سیستم بعمل آید.

۷-۱-۱- براساس بند (۷-۱) این پیش بینی ها شامل :

اطمینان از شیرهای یکطرفه کمپرسورها در موقع تعمیرات – برگشت ذخیره آب به کندانسور در مواقع لزوم و نگهداری جریان آن به میزان کافی تهویه تصحیح سیستم و نگهداری مایع آزاد در کندانسور (باتوجه به ظرفیت کندانسور) است .

۷-۱-۲- پس از سرهم کردن قطعات دستگاه و پیش از استفاده نهایی ، سیستم سردساز می باید براساس مندرجات جدول شماره یک به کمک هوا یا گاز مناسب دیگری تحت آزمون فشار برای کل سیستم قرار گیرد (البته مشروط به آنکه همه اجزاء دستگاه قبلا در آزمون تحمل فشار قبول شده باشند).

۷-۱-۳- همه اجزاء سیستم را بایستی براساس جدول شماره یک از نظر نشت آمونیاک آزمایش نمود و چنانچه کارخانه سازنده قطعات را سرهم می کند، انجام این آزمایش برعهده کارخانه است . در غیر این صورت بایستی آزمون در محل انجام پذیرد.

چنین آزمونی ممکن است در هر یک از مراحل اتصال اجزاء تا انتهای خط تولید انجام شود.

۷-۲- شبکه ها و اتصالات قطعات سیستم سردساز

۷-۲-۱- افزارهای قطع کننده جریان ۱۵

قدرت نهایی قطعه قطع کننده جریان مایع برای لوله هایی با قطر اسمی ۱۵۰میلیمتر و یا ساخته شده از فولاد نرم (قابل تبدیل به لوله ) می بایستی لااقل پنج برابر بیشینه فشار کاری آن بخشی از سیستم باشد که در آن بکار می رود. آن دسته افزارهای قطع کننده جریان که قطر اسمی داخلی آنها از ۱۵۰میلیمتر بیشتر است و ضمنا از فولاد نرم ساخته نشده اند می باید لااقل با ۶/۵برابر بیشینه فشار کاری آن بخش از سیستم که در آن بکار می روند برابری کنند.

۷-۲-۱-۱- قطعه قطع کننده جریان بایستی طوری ساخته شود که پوشش روی آن یا دیافراگم ۱۶ آن با چرخاندن جدا نشود و هنگامیکه دیافراگم بسته است ، از عبور جریان در هر جهت جلوگیری نماید ضمنا بایستی این امکان باشد که به جز قطعه متصل شده به بدنه بیرونی ، بقیه اجزاء قطع کننده جریان را بتوان به هنگام روشن بودن سیستم ، دستکاری و محکم نمود و یا حتی آنها را از جای خود خارج کرد.

۷-۲-۱-۲- ترتیب قرارگیری اجزاء قطع کننده جریان بایستی بشرح زیر باشد:

الف – در سیستم هایی که بیش از ۲/۵کیلوگرم آمونیاک دارند بایستی در نقاط زیر قطعات قطع کننده جریان مایع را کار گذارد.

۱- هر یک از ورودیهای کمپرسور، واحد کمپرسور واحد تقطیر کننده .

۲- هر یک از خروجی های کمپرسور، واحد کمپرسور یا واحد تقطیر کننده و نیز برخی هر یک از مخازن .

۳- هر یک از مجاری تخلیه مخزن مایع .

تبصره : بند الف شامل سیستم هایی که به «کمپرسور ۱۷ بدون تغییر مثبت حجم » مجهز هستند نمی شود.

ب – در تمام سیستم های حاوی حداقل ۵۰کیلوگرم شاره سرمازا (البته باستثنأ سیستم های مجهز به «کمپرسور با تغییر مثبت حجم ») نصب قطع کنده جریان مایع در تمامی موارد قید شده در بند الف ضروری است همچنین می بایستی ورودیهای همه مخازن مایع به این قطع مجهز باشند (مگر یک مخزن و آنهم مخزن موجود در واحد تقطیر کننده یا ورودی مخزن مایعی که به صورت یکپارچه به واحد تقطیر کننده متصل است .

۷-۲-۲- شبکه ها و اتصالات قطعات سیستم سردساز

۷-۲-۲-۱- اتصالات : بجز در موارد استثنایی زیر، هرگونه اتصال اعم از جوش با شعله گاز، پرس کردن ، پیچ کردن ، جوشکاریهای مختلف ، لحیم کاریها و اتصالهای برنجی و… برای لوله ها و شبکه ها به شرط تناسب و تناسخ با شارهسرمازا و تنش ناشی از فشار و حرارت قابل استفاده است .

موارد استثنأ عبارتند از:

الف – لحیم کاری خطوط تخلیه ۷۱۷- R(آمونیاک )

ب – اتصالات برنجی ۷۱۷- R(آمونیاک )

ج – اتصال لوله ها بوسیله حدیده کردن آنها و پیچانیدن آنها در یکدیگر در مورد لوله های حاوی مایع که قطر اسمی داخلی آنها از ۲۵میلی متر بیشتر است و یا لوله های حاوی بخار با قطر اسمی داخلی بیش از ۴۰میلی متر

۷-۲-۳- نکاتی در خصوص سرهم کردن شبکه لوله ها در محل استفاده سیستم

۷-۲-۳-۱- شبکه سردساز را می باید بر داربست و نگهدارنده مناسبی استوار نمود. فاصله قرارگیری این عناصر نگهدارنده از یکدیگر به اندازه شبکه و وزن آن (به هنگام پر بودن از سیال ) بستگی دارد.

۷-۲-۳-۲- طراحی شبکه بایستی بگونه ای باشد که امکان دسترسی آسان به کلیه نقاط شبکه (جهت تعمیرات و سرویس دهی ) وجود داشته باشد.

۷-۲-۳-۳- شبکه لوله هایی که از درون دیوارها و سقفهای مقاوم در برابر آتش عبور کرده اند (لوله های توکار) را بایستی به نحوی عایق کاری کرد که در صورت آتش سوزی ، امکان گسترش آتش به اتاقهای مجاور را فراهم نیاورند. در ضمن طراحی باید به نحوی باشد تا امکان قطع ارتباط این لوله ها با لوله های موجود در اتاقهای مجاور وجود داشته باشد.

همچنین در کلیه محدوده های عبور شبکه های حاوی آمونیاک بایستی تهویه مناسب نصب نمود تا در صورت نشت ، از خطر تجمع بخارات آن جلوگیری شود و .

شبکه ها و اتصالات قطعات سیستم سردساز

۷-۲-۳-۴- در شرایطی که طول مسیر شبکه لوله ها بسیار زیاد باشد، باید تدابیری برای انبساط و انقباض حرارتی شبکه اندیشید.

۷-۲-۳-۵- لوله های پلاستیکی انعطاف پذیر را باید در مقابل آسیب های مکانیکی حفظ نمود و گاه بگاه مورد معاینه قرار داد.

۷-۲-۳-۶- احتیاطهای لازم برای جلوگیری از انتقال ارتعاشات مفرط بایستی اعمال شوند.

۷-۲-۳-۷- فاصله شبکه لوله ها یا دریچه ها و اتصالهای مختلف در لوله کشی باز (روکار) نبایستی از کف اتاق از ۲/۲۰متر کمتر باشد. ضمنا ارتفاع نصب لوله ها بایستی به حدی باشد که بالای سر کارکنان قرار گیرد. و فعالیتهای مختلف کاری افراد به آنها آسیبی نرساند.

۷-۲-۳-۸- در مجرای عبور شبکه حاوی شاره سرمازا از دیوارها، سقف و… نبایستی هیچ لوله کشی دیگر یا سیم کشی برق عبور کند مگر آنکه برای هر مورد احتیاطهای ایمنی لازم به عمل آمده باشد.

در ضمن شبکه لوله ها نبایستی به اتاق یا مناطق مسکونی راه داشته باشد، مگر آنکه در محدوده فوق ، لوله یکسره باشد و نیز لوله های غیرفلزی حاوی آمونیاک با قطر اسمی بیرونی ۲۹میلی متر و کمتر از آن درون پوشش فلزی سخت و مستحکم قرار گرفته باشند.

۷-۳- مواد بکار رفته در ساخت سیستم

در ساخت ماشین آلات و نیز برقراری چرخه آمونیاک ، از آهن چکش خور – چدن فولاد و فولاد ریختگی – فولاد کربنه و فولاد با عیار پائین استفاده می شود.

۷-۳-۱- در این سیستم در هر کجا که مس در تماس با آمونیاک قرار می گیرد بایستی فاقد اکسیژن (داکسیده ) باشد. لذا استفاده از مس و آلیاژهای با عیار بالای آن مجاز نخواهد بود.

۷-۳-۲- استفاده از فلز روی در سیستم های آمونیاکی ممنوع بوده و در سایر موارد لازم است قبل از استفاده ، سازگاری مواد با آمونیاک و تنش های ناشی از فشار و حرارت مورد بررسی قرار گیرد.

۷-۴- نشانه گذاری بر دستگاههای سردساز

۷-۴-۱- سیستم سردساز

لازم است علامتی دائمی که بتوان آن را بوضوح دید بر روی افزارها و یا در مجاورت آنها الصاق کرد.

۷-۵- ابزارهای شاخص و میزان سنج

۷-۵-۱- آن دسته مجاری تحت فشار که حجم خالص درونی آنها بیش از ۱۰۰لیتر است در صورتیکه قطعه قطع کننده جریان داشته و حاوی مایع آمونیاک باشند را بایستی به فشارسنج مجهز نمود.

۷-۵-۲- پوشش روئی مجاری تحت فشار اعم از گرم کننده و سرد کننده بایستی به دماسنج و فشارسنج مجهز باشد.

۷-۵-۳- چنانچه پاک کردن و تراشیدن برفکهای برخی تجهیزات بایستی در درجه حرارتهای زیاد و بصورت دستی صورت پذیرد. تجهیز این ابزارها به فشارسنج امری ضروری است .

۷-۶- حفاظت در برابر فشار مفرط

ظهور فشار مفرط در سیستم ممکن است در حین کارکرد کمپرسور حاصل شود و یا آنکه بخشی از سیستم طی جابجائی ، انبار کردن ، نصب و یا راه اندازی در معرض درجه حرارتی بیش از معمول قرار گیرد که منجر به زیادی فشار درون سیستم خواهد شد بمنظور پیشگیری از چنین رویدادی عمل تخلیه بایستی صورت گیرد و در این زمینه لزوم بررسی نصب و بکارگیری قطعات حفاظتی شامل دریچه های فشارشکن ، صفحه های انفجاری ۱۸، درپوش های جوش خورنده و قطعه محدود کننده فشار ضروری است (رجوع شود به ISO 5149- بند ۷-۳)

۷-۶-۱- چگونگی تخلیه و رعایت نکات ایمنی

۷-۶-۱-۱- نحوه تخلیه آمونیاک از قطعه فشارشکن و درپوش های جوش خورنده بایستی بگونه ای باشد که افراد بر اثر خروج مایع در معرض خطر واقع نشوند. این ماده بایستی به فضای آزاد و بدور از محدوده اطراف ساختمان تخلیه شود و این کار بایستی به مقدار کافی و با ابزارهای مناسب صورت پذیرد.

حفاظت در برابر فشار مفرط

۷-۶-۱-۲- همه قطعات محافظ و نیز لوله های مربوطه بایستی در مقابل عوارض سوء و تاثیرات آب و هوا محافظت شوند.

۷-۶-۱-۳- برای قطعه های فشارشکن ، در هر نیمه پرفشار و کم فشار بایستی تهویه جداگانه ای فراهم گردد مگر آنکه یک تهویه برای حل حجم بخار کاهش یافته کافی باشد.

ضمنا چنانچه قطعه فشارشکن در کمترین درجه خود تنظیم شده باشد، این مجموعه باید قادر به تهویه دستگاه باشد.

۷-۶-۱-۴- نقطه اتصال لوله تخلیه ، بایستی از سطح مایع بالاتر واقع شده باشد.

۷-۶-۱-۵- قطعه قطع کننده جریان مایع را بایستی در محل مناسب و بروش مناسب مورد محافظت قرار داد مثلا با گذاردن آن درون جعبه ای قفل دار که در موقع ضروری بتوان با شکستن شیشه روی جعبه به کلید قطعه دست یافت . لازم است برچسب مناسبی مثلا با عنوان ((در موقع ضروری شیشه را بشکنید)) روی آن الصاق کرد.

۷-۶-۱-۶- لوله ها و دریچه های تخلیه را بایستی بدقت انتخاب نمود تا از میزان مناسب تخلیه اطمینان حاصل شود.

۷-۷- نصب قطعه های الکتریکی

طراحی ، ساخت ، نصب ، آزمایش و استفاده از تجهیزات الکتریکی می باید مطابق با استانداردهای عنوان شده در ۲۴-۲-IEC 335و ۳۴-۲- IEC 335و ۴۰-۲- IEC 335و استاندارد ملی ایران به شماره ۱۶- ۱۸۹۹(آئین کار ساختمان ، تجهیزات ، ایمنی سردخانه های مواد خوراکی ) باشد.

۷-۷-۱- سیستم هشدار دهنده

در همه اتاقها بایستی سیستم هشداردهنده نشت آمونیاک وجود داشته باشد و برق آن نیز از منبعی مجزا از روشنائی عادی (مثل باطری ) تأمین شود (براساس رهنمودهای ۳۴-۲-IEC 335) و در محل نصب شده باشد این خطریابها بایستی بگونه ای طراحی شده باشد که وقتی غلظت سردساز به آستانه تحریک از پیش تنظیم شده در آن رسید، علاوه بر آنکه بکار افتاد زنگ خطری را هم بصدا درآورد تا امکان اقدام های اضطراری فراهم گردد.

۷-۸- تدابیر ویژه :

۷-۸-۱- بایستی برای قطع کلیه جریانهای برق ورودی به اتاقها (بجز مدارکها ولتاژ سیستم هشدار دهنده نشت ) کلیدهای ویژه وجود داشته باشد که درون محفظه ای ویژه و یا خارج از اتاق قرار گرفته باشد.

کلیدهای خودکار می باید خودبخود برای قطع مدارها افتند (توسط قطعه و وسایل خطریاب ) البته در شرایطی ممکن است از کلید دستی استفاده شود. که در اینصورت بایستی محل آن در خارج از اتاق ماشین آلات باشد و چنانچه از کلید دستی در این مورد استفاده می شود عامل (اپراتور) دستگاه باید دائم در محل حاضر باشد.

۷-۸-۲- در اتاق ماشین آلات بایستی تهویه مکانیکی اختصاصی وجود داشته باشد و ظرفیت تهویه این سیستم نبایستی از مقدارهای قید شده در فرمول ۱۹ Q=13/88G2/3 کمتر باشد و ضمنا بایستی قطعه خطریاب ، این تهویه را بکار اندازد.

موتور پنکه ها و تجهیزات الکتریکی همراه با سیستم تهویه باید محفظه مناسبی داشته باشند و یا اصلا خارج از اتاق ماشین آلات و جریان هوای درون آن قرار گیرند. در مواردی که عامل دستگاه همواره در اتاق حضور دارد، کنترل تهویه با کلید دستی (به جای وصل آن به قطعه خطریاب به شرط آنکه این کلید بیرون اتاق ماشین آلات قرار گرفته باشد) مجاز است .

۷-۸-۳- هنگام کار با وسائلی که با آمونیاک در تماسند (ماشین ها – لوله ها – شیرآلات اتصالات و…) ابتدا باید مایع آمونیاک به سمت جداکننده ۲۰ هدایت شود و این نگهداری می تواند برای مدت ۱۵الی ۳۰ دقیقه باشد (حتی بعد از این مرحله نیز لوله و اتصالات ممکن است محتوی مقداری از مایع آمونیاک باشند)

تدابیر ویژه

۷-۸-۴- گاز آمونیاکی که درموقع باز کردن وسائل به هنگام تعمیرات خارج می شود بایستی سریعأ بوسیله آب جذب شود و چنانچه جوشکاری بر روی وسائل انجام شده است ، باید مواد زائد بوسیله هوای فشرده و یا نیتروژن که از قبل آماده شده است به طور سریع پاک شود.

۷-۸-۵- جهت آزمون فشار قطعات تازه نصب شده از حداقل میزان آمونیاکی استفاده گردد.

۷-۸-۶- در تمام کارها وقتی احتمال خطر نشت آمونیاک وجود دارد (حتی در مورد وسائلی که قبلا آمونیاک آنها خارج گردیده ) باید همیشه از ماسک آمونیاک استفاده گردد.

۷-۸-۷- هنگام کار با تجهیزات ، در مواقعی که احتمال خطر نشت مایع آمونیاک به همراه روغن و یا آب محتوی مقادیر قابل ملاحظه آمونیاک وجود دارد باید همواره از دستکش لاستیکی استفاده کرد در چنین مواقعی ، در دسترس بودن آب تازه در ظروف دربسته ضروری است .

۷-۸-۸- تجهیزات مقابله با نشت پیش بینی گردد. (مانند ماسک های حفاظتی و سیلندرهای هوای فشرده لباس ایمنی و متعلقات مربوطه تجهیزات کمکهای اولیه تهیه دستورالعمل های لازم جهت مقابله سیستم هشداردهنده )

۸– روش مقابله با نشت آمونیاک

۸-۱- کلیات

۸-۱-۱- در همه اتاقهای ماشین آلات بایستی درب کاملا قالب درگاه باشد و درب رو به بیرون باز شود و چنانچه درب بدرونساختمان راه دارد بایستی به نحوی طراحی شود که خودبخود بسته شود.

تعداد دربها بایستی کافی باشد، یعنی اطمینان حاصل شود که کارکنان در هنگام خطر می توانند به آزادی از درون اتاق بگریزند. در ضمن نبایستی هیچگونه منفذی در اتاق وجود داشته باشد که احتمال رود در صورت نشت آمونیاک ، از آن منافذ به دیگر بخشهای ساختمان نفوذ صورت گیرد.

۸-۱-۲- تهویه در اتاق ماشین آلات بایستی رو به بیرون باشد و به جز در مواردی که تدابیر خاصی در مورد سیستم تهویه موردنیاز است توصیه به استفاده از روش تهویه طبیعی با استفاده از مجاری هوایی دایمی ۲۱ می شود با اینهمه چنانچه تراکم بخار ناشی از آمونیاک به حدی است که امکان تعبیه مجرای مناسب جهت تهویه نباشد، نباید از روش تهویه طبیعی استفاده کرد.

کلیات

۸-۱-۳- نبایستی محدوده خروجی هواکش ها توسط دیوار – ستون و ساختمانهای مجاور و دیگر موانع ، اشغال و محدود شودضمنا برای صرفه جوئی در مصرف انرژی در شرایط عادی می توان از پنکه هایی با سرعت قابل تنظیم استفاده نمود.

۸-۱-۴- محل قرارگیری ورودی هوا به پنکه و مجرای هوا بایستی نزدیک ماشین آلات و به نحو مناسب مورد حفاظت قرار گیرند و تخلیه هوا باید به سمت بیرون ساختمان و به نحوی باشد که احتمال نقص یا بروز خطر نرود. در ضمن برای آنکه تمامی هوای درون اتاق تهویه گردد لازمست مجاری مناسبی برای ورودی هوای تازه تعبیه شود و گاهی برای اینکار لازمست هواکش نصب شود.

در آن دسته اتاقهای ماشین آلات که تهویه طبیعی ندارند (مثلا اتاقهای زیرزمینی ) لازم است جهت حفظ سلامت کارکنان از تهویه های مکانیکی استفاده شود.

۸-۲- تخلیه اضطراری :

روش تخلیه باید بگونه ای تنظیم و برنامه ریزی گردد که شامل نکات زیر باشد:

۸-۲-۱- زنگ هشدار دهنده یا وسائل اعلام خطر: کلیه کارکنان واحد باید با زنگ ها یا آژیرهای هشداردهنده (آتش گاز – نشت بخارات سمی ) آشنا باشند و این عمل باعث تضمین عملیات اضطراری متعاقب خواهد شد.

۸-۲-۲- چگونگی پاسخ به سیستم هشداردهنده : پاسخی که هر فرد می بایست به زنگ یا آژیر هشدار بدهد، طی یک برنامه مشخص بوی آموزش داده شود تا اطمینان حاصل گردد که هر شخص به تنهایی قادر به انجام آن است .

۸-۲-۳- سرپرستان یا افراد ویژه ای جهت شمارش کلیه افراد تحت کنترل در یک منطقه باید منصوب شوند و اشخاص دیگر نیز تحت آموزش قرار گیرند تا بتوانند پشتیبان تیم های امدادی و پزشکی وارد عمل شده و به آنها کمک نمایند.

۸-۲-۴- کارکنان می بایست با نحوه کنترل درب های ورود و خروج و سیستم های ارتباطی واحد آشنا باشند.

۸-۲-۵- از پرسنل آموزش دیده خاصی جهت جستجو و رهایی افراد بهنگام دستور کنترل کننده حوادث ، می توان جهت ورود به منطقه تخلیه شده استفاده بعمل آورد.

۸-۲-۶- چنانچه در مجاورت واحد صنعتی ، منازل یا کارخانجات دیگری قرار دارد، بخصوص آنهایی که در مسیر بادهای غالب و شایع محل قرار گرفته اند، بایستی جهت احتیاط، طراحی برای امکان تخلیه امن آنها بکمک امکانات داخلی و بیرونی فراهم آورد.

۸-۳- عکس العمل افراد

۸-۳-۱- در صورت تحت تأثیر قرار گرفتن با گاز آمونیاک باید تنفس غیر عمیق جهت کاهش صدمه داشت و هنگام تماس گاز با چشم ، با تحمل بیشتر باید کمتر پلک زد و در محل امن به مدت ۱۵دقیقه بطور مرتب بر روی کره چشم آب تمیز ریخت .

۸-۳-۲- هنگام بروز نشت لزومی به دویدن نیست بلکه بهتر است محکم و یکنواخت قدم برداشت و مواظب موانع و دیگر عوارض طبیعی مسیر حرکت بود.

در ضمن باید توجه داشت که وزن بدن نباید از روی یک پا به پای دیگر منتقل گردد مگر آنکه پای دیگر کاملا بزمین رسیده باشد.

۸-۳-۳- در صورت آلودگی با آمونیاک مایع ، سرعت عمل در راءس همه کارهاست و در مرحله اول البسه آغشته به آمونیاک بایستی بسرعت از بدن خارج شده و محیط آغشته شده (عضو بدن ) را به طور پیوسته به مدت ۱۵دقیقه با آب فراوان شست .ضمنا روی البسه آغشته به آمونیاک را نباید پوشاند. بلکه باید اجازه داد که در مجاورت هوای آزاد باشد.

۸-۴- مقابله فیزیکی

۸-۴-۱- به موازات انجام اقدامات (۸-۲) و (۸-۳) بایستی بند ۸- ۴انجام گیرد.

۸-۴-۲- هنگام مقابله فیزیکی ، انجام موارد اصولی به ترتیب زیر الزامی است :

الف – انجام فعالیت های اضطراری و تخلیه آسیب دیدگان

ب – تخلیه سریع گاز از سالن های سردخانه توسط تهویه

ج – تخلیه محصول

د – شستشو با آب

۸-۴-۳- هنگامیکه مقدار زیادی آمونیاک در اثر نشت وارد هوا می شود باید توسط آب ته نشین گردد. بهترین کار این است که با یک آب پاش نازل دار و مناسب آب پاشیده شود.

۸-۴-۴- باستناد بند ۴-۵، اگر آمونیاک به مقدار زیاد وارد هوا شود بگونه ای که به حد انفجار و صدمه رساندن برسد. تماممنابع تولید جرقه یا آتش باید خاموش گردد و از محیط خارج شود مثلا تمام موتورهای الکتریکی باید خاموش شده و مشعل های جوشکاری و گازی قطع و کلیه مواد آتش زا به فاصله های امن انتقال یابد.

۸-۴-۵- جمع آوری ، تخلیه و خنثی نمودن آب آلوده به آمونیاک جهت جلوگیری از آلودگی سفره های آب زیرزمینی صورت پذیرد.

منبع: پرتال سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه پرتابل صنایع برودتی برادران حقیقی:

سردخانه پرتابل (Portable refrigerator) یا سردخانه متحرک و یا سردخانه موبایل یکی دیگر از انواع سردخانه است که دارای یک شاسی مستحکم آهنی بوده و بوسیله ساندویچ پانل پلی یورتان عایق بندی شده است.

همانطور که از نام این دسته از سردخانه پیداست، آنها بوسیله کامیون و تریلی دارای قابلیت حمل و نقل و جابجایی می باشند.

به علت قابلیت جابجایی آسان و مقرون به صرفه بودن سال های زیادی مورد استفاده مصرف کنندگان مختلف قرار گرفته اند.

زمینه فعالت صنایع برودتی برادران حقیقی در خصوص سردخانه :

  • فروش سردخانه

  • تعمیرات سردخانه

  • خدمات پس از فروش سردخانه

  • ساخت سردخانه

  • نگهداری سردخانه

  • طراحی سردخانه

  • محاسبه سردخانه

  • اجرا سردخانه

گاز اتلین چیست و چه کاربردی دارد؟

گاز اتلین چیست و چه کاربردی دارد؟

گاز اتیلن (C2H4) ترکیبی از گازی آلی است که ساده‌ترین ساختار شیمیایی آلکن را دارند (آلکن‌ها حاوی پیوند دوگانه کربن-کربن هستند).

گازاتیلن تجاری‌ترین ترکیب آلی است که در جهان تولید و در بسیاری از کاربردهای صنعتی استفاده می‌شود. اتیلن همچنین گاز هورمون گیاهی است.

تاثیرات هورمونی گاز اتیلن بر رشد عمومی گیاهان در سال ۱۸۶۴ برای اولین بار مشاهده شد.

در این زمان نشت گاز در سیستم‌های روشنایی خیابان منجر به توقف رشد و تغییر شکل در گیاهان نزدیک شد.

گاز اتلین چیست و چه کاربردی دارد؟

در سال ۱۹۰۱ میلادی، نیلجوبو مولفه فعال گاز را شناسایی کرد که همان گاز اتیلن بود، اما این امر تا سال ۱۹۳۴ مشخص نشد.

در این زمان جانی مشخص کرد که گیاهان می‌توانند اتیلن را سنتز کنند و در سال ۱۹۳۵، کروکیر پیشنهاد کرد که گازاتیلن برای پاسخ هورمونی برای رسیدن میوه و پیری بافت رویشی مورد استفاده قرار بگیرد.

تحقیقات از آن زمان به بعد نشان داد که اتیلن نقش مهمی در فرآیند توسعه بسیاری از گیاهان، از جمله  فرآیند جوانه‌زنی بذر، رشد رویشی، ریزش برگ، گل‌دهی، پیری و رسیدن میوه ایفا می‌کند.

اتیلن همچنین نقشی در پاسخ به تنش آب، سردی و آسیب مکانیکی ایفا می‌کند.

گازاتیلن و رسیدن میوه

نمونه‌های اولیه از استفاده انسانی از اتیلن مربوط به ارتقاء فرآیند رشد میوه است، در یونان باستان از برش انجیر برای ارتقاء پاسخ‌های رشد استفاده می‌کردند.

اتیلنی که بافت‌های آسیب دیده میوه ایجاد می‍کند، پاسخ‌های وسیع‌تر رسیدن را به همراه دارد.

به طور مشابه در چین باستان بخور خوشبویی را در اتاق در بسته با ذخیره گلابی می‌سوزاندند ( اتیلن به صورت محصول جانبی در احتراق بخور بدست می‌آمد) این امر رسیدن میوه را تحریک می‌کرد.

گازاتیلن و رسیدن میوه

اصطلاح «یک سیب گندیده کل سبد را خراب می‌کند» هم براساس تاثیر رسیدن (یا گندیدن) یک سیب و آزادسازی اتیلن است که رسیدن و پیری سیب‌های دیگر سبد را تسریع می‌کند.

تحقیقات قابل توجهی از آن زمان درباره تاثیرات اتیلن بر رسیدن میوه انجام گرفته است.

استراتژی‌های حداقل‌سازی قرارگیری میوه در معرض منابع خارجی اتیلن و روش‌های مدیریت غلظت داخلی اتیلن کلیدی برای بهینه‌سازی تجاری عمر انبار و کیفیت خوردن بسیاری از میوه‌هاست.

ارتباط اساسی بین اتیلن و میزان تنفس میوه در طول رسیدن به منظور مدیریت برداشت ، ذخیره‌سازی و فرآیند توزیع  الزامی است.

رسیدن و تنفس

رسیدن اصطلاحی برای توصیف میوه‌ای است که از بلوغ فیزیکی به پیری (سن بالا یا مرگ بافت گیاه) رسیده است.

این مرحله توسعه برای تسهیل تولید دوباره با استفاده از آماده‌سازی آرگان دانه دار برای جدایی از گیاه است.

رسیدن آغاز تحولات بیوشیمیایی و فیزیولوژی قابل توجهی مانند تغییر در رنگ پوسته، نرمی بافت درونی توسعه  عطر و شیرینی است.

رسیدن به طور کلی بعد از زمانی آغاز می‌شود که میوه به حداکثر اندازه و بلوغ فیزیولوژیکی می‌رسد.

بلوغ فیزیولوژیکی میوه تجمع دسته وسیعی از ملکول‌های پیچیده به صورت کربوهیدارت، پروتئین، لیپیدها و اسیدهای آلی است.

رسیدن و تنفس

وقتی میوه از گیاه برداشت یا چیده می‌شود، گیاه به صورت ارگانیسمی زنده به زندگی ادامه می‌دهد، اما دیگر نمی‌تواند آب و مواد مغذی را از گیاه برای تامین نیازهای انرژی و تکمیل فرآیندهای رسیدن بگیرد.

میوه از نظر متابولیکی فعال باقی می‌ماند و تنفس اکنون براساس تجمع ملکول‌های پیچیده است.

تنفس فرآیند شکست اکسیداتیو (کاتابولیسم) ملکو‌ل‌های پیچیده به ملکول‌های ساده‌تر، ایجاد انرژی، آب، دی‌اکسید کربن و ملکو‌های ساده‌تر مورد نیاز برای دیگر واکنش‌های بیوشیمی مورد نیاز برای رسیدن است.

میزان تنفس هر واحد از وزن میوه (به صورت قانون عمومی) در میوه بالغ بالاترین حد را دارد و با افزایش سن میزان تنفس کاهش می‌یابد.

رسیدن و تنفس

بنابراین، میزان تنفس میوه شاخصی از فعالیت متابولیکی کلی، پیشرفت فرآیند رسیدن و پتانسیل مدت ذخیره میوه است (به عنوان مثال میزان تنفس کمتر به این معناست که ذخیره انرژی مدت بیشتری برای مصرف طول خواهد کشید و میوه مدت طولانی‌تری می‌تواند ذخیره شود).

بعضی از میوه‌ها تنوع قابل توجهی در الگو میزان کاهش تنفس در طول مرحله رسیدن دارند. این امر افزایش متمایزی را در میزان تنفس (بحران تنفسی) از نظر تفاوت در شدت، مدت، متناسب با رسیدن نشان می‌دهد.

میوه‌ای که این مشخصه افزایش میزان تنفس را از خود نشان می‌دهد، رسیده بوده و به صورت غیربحرانی طبقه‌بندی می‌شود.

استفاده تجاری از اتیلن برای رسیدن میوه

میوه‌های بحرانی اغلب در مرحله فیزیولوژیکی برداشت می‌شوند که از نظر تجاری به بلوغ رسیدند، عموماً هنوز سبز هستند، اما مرحله بلوغ پیش از رسیدن را آغاز کردند.

میوه‌هایی مانند موز، انبه، گوجه فرنگی، آووکادو به این صورت هستند. این امر این امکان را می‌دهد تا زمان برداشت، سردسازی، ذخیره وانتقال میوه تا حد قابل توجهی با ارائه در بازار و مصرف فاصله داشته باشد.

رسیدن می‌تواند تحت شرایط کنترل‌شده از نظر دما، رطوبت و اتیلن صورت بگیرد تا به ظاهر و کیفیتی مشابه با میوه رسیده دست یابند. میوه‌ها در اتاق‌های رسیدن خاصی قرار می‌گیرند که دما و رطوبت بهینه برای رسیدن را دارند.

استفاده تجاری از اتیلن برای رسیدن میوه

اتیلن سپس با غلظت تجویزی با استفاده از مولد کاتالیزوری پخش می‌شود که این دستگاه گاز اتیلن را از اتیلن مایع یا از مواد اولیه گاز تجاری ایجاد می‌کند.

وقتی میوه تحت شرایط کنترل شده در معرض اتیلن قرار می‌گیرد، الگوی تنفس بحرانی آنها آغاز خواهد شد و به میزان نسبتاً یکنواختی می‌رسد.

شرایط و مدت می‌تواند بسته به مشخصات خاص برای مرحله رسیدن و توسعه رنگ متفاوت باشد.

تاثیرات اتیلن بر تنفس

تمام میوه‌ها حداقل مقدار کمی اتیلن را در طول فرآیند رسیدن تولید می‌کنند، اتیلن درونی و غلظت غیربحرانی آن در مبوه در طول مدت رشد و رسیدن کمی تغییر می‌کند.

تماس میوه غیربحرانی با غلظت خارجی اتیلن می‌تواند به صورت موقتی میزان رسیدن را متناسب با غلظت اتیلن افزایش دهد.

این افزایش گذرا در میزان تنفس شاید بیشتر از یکبار باشد،اما تماس با اتیلن باعث افزایش در سرعت پیری، کوتاهی مدت ذخیره میوه، و به طور بالقوه کاهش یا فقدان کیفیت مزه محصول شود.

میوه بحرانی مقادیر بیشتری از اتیلن را تولید می‌کند، اگر چه میزان غلظت اتیلن داخلی تا حد قابل توجهی بین انواع میوه‌ها متفاوت است.

تاثیرات اتیلن بر تنفس

برای اغلب میوه‌های بحرانی، افزایش شدید در غلظت درونی اتیلن پیش از افزایش چشمگیر در میزان تنفس رخ  می‌دهد.

این افزایش غلظت اتیلن آغازی برای افزایش میزان تنفس (فعالیت متابولیکی) و تحولات بیوشیمیایی و فیزیولوژیکی است که در مرحله رسیدن رخ می‌‌دهد.

تولید اتیلن در میوه‌ بحرانی به صورت فرآیند خودکاتالیزوری توصیف می‌شود، به عنوان مثال، تماس با غلظت کم و اولیه اتیلن منجر می‌شود که میوه مقادیر بیشتری اتیلن تولید کند، این مسئله ادامه می‌یابد تا زمانی که به اوج غلظت دست یابد.

مواجهه میوه بحرانی رسیده با اتیلن می‌تواند این پاسخ خودکاتالیزوری را آغاز کند و منجر به رسیدن زودرس میوه شود و در نتیجه میوه‌ای با کیفیت خوردن ضعیف تولید شود.

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز حبه ای صنایع برودتی برادران حقیقی:

یخساز حبه ای چیست؟

یخساز حبه ای اتوماتیک نوع خاصی از دستگاه تولید یخ اتوماتیک می باشد که به راحتی با اتصال به آب و برق بصورت مداوم اقدام به تولید و ذخیره سازی یخ حبه ای مخصوص استفاده خوراکی می نماید.

یخ ساز حبه ای معمولاً در کافی شاپ ها ، رستوران ها ، تالار های عروسی ، فست فود ها و هتل ها جهت تولید یخ بهداشتی مورد استفاده قرار میگیرد .

انواع یخ ساز:

بشر از دیر باز برای حفظ مواد غذایی از چشمه ها ، چاه ها و غارهای زیر زمینی استفاده می کرده است ،به چنین مکان هایی یخچال یا یخدان می گفتند.

با پیشرفت تکنولوژی و به وجود آمدن انواع یخچال های نفتی و برقی و گازی ، بشر کم کم به سمت مدرنیته شدن حرکت کرده است و دستگاه های و ماشین های جدیدی جهت خنک کردن و خنک نگه داشتن بعضا طراحی و تولید شد که یکی از این دستگاه ها ، دستگاه یخساز (دستگاه یخ ساز) است.

استفاده از دستگاه یخساز به چند دلیل برای مشاغل مختلفی مقرون به صرفه است که از جمله دلایل مصرف دستگاه یخساز می توان به موارد زیر اشاره کرد:

۱٫ استفاده از دستگاه یخساز باعث کاهش مصرف انرژی می گردد.

۲٫ استفاده از دستگاه یخساز باعث منظم شدن محیط کار می گردد.

۳٫ استفاده از یخساز باعث بهداشتی شدن محیط کار می گردد.

۴٫ استفاده از یخساز جلوه ایی ویژه به رستوران و جایی که از این دستگاه یخساز استفاده می کنید، می دهد.

۵٫ استفاده از دستگاه یخساز باعث افزایش راندمان کاری و افزایش ظرفیت می گردد.

منبع: پرتال سردخانه

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۱) روش‏هاي نگهداري ميوه‏ها و سبزي‏ها در سردخانه با هواي کنترل ‏شده

۲) هدف

۳) دامنه کاربرد

۴) انواع هواي کنترل شده

۵) روش تنظيم هوا

۶) اطاق‏هاي مورد بهره‏گيري براي هواي کنترل شده

۷) تنظيم دما و هوا

۸) حفظ آميزه هواي کنترل شده

۹)  کنترل‏هاي دوران نگهداري

۱۰) کارهايي که پس از پايان دوره نگهداري بايد انجام گيرد

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

آئين کار روش‏هاي نگهداري ميوه و سبزي‏ها در سردخانه با هواي کنترل شده به وسيله کميسيون فني مربوطه تهيه و تدوين شده.

و در دويست و پانزدهمين کميته ملي استاندارد کشاورزي و غذائي مورخ ۷۶/۱۲/۱۳ مورد تائيد قرار گرفته .

اينک باستناد بند ۱ ماده ۳ قانون اصلاحي قوانين و مقررات موسسه استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران مصوب بهمن ماه ۱۳۷۱ به عنوان استاندارد رسمي ايران منتشر مي‏گردد .

براي حفظ همگامي و هماهنگي با پيشرفتهاي ملي و جهاني در زمينه صنايع و علوم , استانداردهاي ايران در مواقع لزوم مورد تجديد نظر قرار خواهند گرفت.

و هر گونه پيشنهادي که براي اصلاح يا تکميل اين استانداردها برسد ,  هنگام تجديد نظر در کميسيون فني مربوط مورد توجه واقع خواهد شد .

بنابراين براي مراجعه به استانداردهاي ايران بايد همواره از آخرين چاپ و تجديد نظر آنها استفاده نمود .

در تهيه و تدوين اين  آئين کار سعي شده است که ضمن توجه به شرايط موجود و نيازهاي جامعه حتي المقدور بين اين استاندارد  و استاندارد کشورهاي صنعتي و پيشرفته هماهنگي ايجاد شود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

لذا با بررسي امکانات و مهارتهاي موجود و اجراي آزمايشهاي لازم , اين آئين کار با استفاده از منابع زير تهيه گرديده است :

ISO – 6949: 1988 Fruits and vegetables – Principles and techniques of the controlled  atmosphere method of

storage

روش‏هاي نگهداري ميوه‏ها و سبزي‏ها در سردخانه با هواي کنترل شده

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۱- هدف

هدف از تدوين اين آئين کار ارائه اصول و روش‏هاي مناسب براي نگهداري ميوه‏ها و سبزي‏ها در سردخانه باهواي کنترل شده مي‏باشد .

۲- دامنه کاربرد

اين آيين کار براي رقم‏هاي گوناگون ميوه‏ها و سبزي‏ها ( به ويژه سيب , گلابي و موز ) کاربرد دارد . از اين روش براي هر فرآورده به گونه‏اي ويژه همان فرآورده بهره‏گيري مي‏شود .

افزون بر نگهداري دما و رطوبت نسبي در اندازه بهينه , ميزان اکسيژن نيز از ۲۱ درصد حجمي ( اندازه اکسيژن در هواي معمولي ) بايد کاهش يابد .

اين بدان معني است که فشار جزئي آن گاز نيز کاهش مي‏بايد. ب

ه هر حال , کاهش اکسيژن زير ۱/۵ درصد حجمي سفارش نمي‏شود , زيرا در نبود اکسيژن کافي , پديده تخمير رخ مي‏دهد ( تنفس بين سلولي ) و ممکن است رنگ ميوه‏ها و سبزي‏ها قهوه‏اي شود .

در چنين هنگامي دي اکسيد کربن افزايش مي‏يابد و افزوني دي اکسيد کربن , براي نمونه فراتر رفتن از ۸ درصد به ۱۰ درصد حجمي مي‏تواند در بيشتر موارد بيماري‏هاي فيزيولوژيکي گوناگوني را سبب شود.

( ناهنجاري‏هاي برخاسته از دي اکسيد کربن ) که به کاهش کيفيت و کميت ميوه و سبزي مي‏انجامد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۳- انواع هواي کنترل شده

در عمل , دو نوع هواي کنترل شده وجود دارد :

۳-۱- نوع اول – هوايي است , که ميزان اکسيژن آن به اندازه کمي کاهش يافته و به ۱۸ تا ۱۱ درصد حجمي رسيده و دي اکسيد کربن آن کم و بيش افزايش يافته و به ۳ تا ۱۰ درصد حجمي رسيده , به گونه‏اي که مجموع اکسيژن و دي اکسيد کربن آن ۲۱ درصد حجمي باشد .

مثال : ۸ درصد حجمي دي اکسيد کربن , ۱۳ درصد حجمي اکسيژن و ۷۹ درصد حجمي نيتروژن اين نوع هوا که هواي تعديل شده نيز ناميده مي‏شود با افزايش دي اکسيد کربن بر اثر تنفس ميوه ايجاد مي‏شود و بنابراين ترجيح داده نمي‏شود .

اندازه دي اکسيد کربن تنها مي‏تواند با هوادهي از هواي بيرون که همراه با افزايش اکسيژن است کاهش يابد.

اين نوع هواي کنترل شده براي سيب سفارش مي‏شود و ممکن است در مناطق گرمسيري براي ميوه هايي مانند موز که به مدت‏کوتاه نگهداري مي‏شوند نيز سودمند باشد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۳-۲- نوع دوم – هوايي است با :

۲- درصد تا ۴ درصد حجمي اکسيژن ( ميانگين ۳ درصد حجمي ) و ۳ درصد تا ۵ درصد تا ۵ درصد حجمي دي اکسيد کربن .

يا با :

– کاهش بسيار اکسيژن (۱ درصد تا ۲ درصد حجمي ) و ۱ درصد تا ۲ درصد حجمي دي اکسيد کربن به گونه اي , که مجموع اکسيژن و دي اکسيد کربن کمتر از ۲۱ درصد حجمي باشد .

مثال : ۳ درصد حجمي دي اکسيد کربن و ۳ درصد حجمي اکسيژن و ۹۴ درصد حجمي نيتروژن .

براي بدست آوردن غلظت‏هاي بالا دستگاههاي ويژه ‏اي مورد نياز مي‏باشد . از اين نوع هواي کنترل شده بيشتر بهره‏گيري مي‏شود .

به طور کلي لازم است که در آميخته گاز با نگرش به شرايط زير تغييراتي داده شود .

– حساسيت ميوه به ميزان بالاي دي اکسيد کربن با کمبود اکسيژن .

درجه  رسيده بودن ميوه .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

– مدت نگهداري

۴- روش تنظيم هوا

هوايي را که آميزه آن با هواي معمولي تفاوت دارد مي‏توان در اطاق‏هاي ويژه نگهداري که داراي ابزار لازم هستند ايجاد کرد.

يا به گونه استثنايي در جعبه هايي که به جعبه‏هاي بسته بندي فيزيولوژيکي معروف شده‏اند و تراوايي آنها به گونه‏اي طراحي شده است که آميزه اکسيژن و دي اکسيد کربن را با ترکيب ويژه به دست مي‏دهد ايجاد کرد.

يکي از راههاي بهره‏گيري از اين روش نگهداري فرآورده‏ها در کيسه‏ها يا در اطاق هايي که با يک پوشش نيمه تراوا , ساخته  شده از پلاستيک هايي با ترکيبات سيليسياز مارسلين  و لتنتورير مي‏باشند است.

هواي کنترل شده با اندازه مشخص دي اکسيد کربن و اکسيژن براي نگهداري فرآورده‏ها به آساني در اطاق‏هاي نگهداري مجهز به ابزار و تأسيسات ويژه به دست مي‏آيد.

عمل بهره‏گيري از دي اکسيد کربن بالا در کوتاه مدت ممکن است براي فرآورده‏هاي ويژه‏اي مانند سيب زرده کار رود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵- اطاق‏هاي مورد بهره‏گيري براي هواي کنترل شده

۵-۱- گنجايش :

گنجايش اطاق‏ها معمولا از صد تن تا ۱۰۰۰ تن براي هر فرآورده مي‏باشد .

۵-۲- گاز بندي :

ساختمان اطاق‏ها براي نگهداري هواي کنترل شده , بايد به گونه‏اي طراحي شود که بتواند گازبندي مناسب را براي حفظ ترکيب هواي داخل اطاق داشته باشد .

در عمل , نمي‏توان اطاق هايي ساخت که کاملا گازبندي باشد . زيرا تبادل گاز بين بيرون و درون اطاق اجتناب‏ناپذير است .

در هر صورت اطاق , بايد به  اندازه کافي گازبندي شده باشد , تا کنترل سطح اکسيژن و دي اکسيد کربن امکان‏پذير باشد .

بنابراين دانستن حداکثر ميزان قابل نشتي مهم است و بايد روشي براي کنترل ميزان نشت وجود داشته باشد تا از رضايت بخش بودن گازبندي اطاق مطمئن شد. ( ميزان ورود گاز با ميزان نشتي ارتباط مستقيم دارد).

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۲-۱- حداقل گازبندي :

در تئوري , اندازه اکسيژني که به درون اطاق مي‏آيد , بايد کمتر از اندازه‏اي باشد که صرف تنفس فرآورده‏هاي انبار شده مي‏شود .

بنابراين نرخ قابل قبول اکسيژني که وارد اطاق مي‏شود , بستگي به نوع ميوه يا سبزي‏هاي انبار شده , دماي آن , نسبت آميزه گاز مورد نظر و مواد و وسيله کمکي ( براي مثال مواد جذب کننده اکسيژن يا کيسه‏هاي منبسط شونده ) که ممکن است براي کنترل هوا به کار گرفته شود دارد .

مقدار واقعي ورود گاز به اطاق در هنگام کار , نتيجه پرآکندگي ناشي از تفاوت در غلظت گازها , يا جابجايي گازها بر اثر اختلاف فشار هواي درون و بيرون اطاق باشد , به ويژه بايد تبادل از راه جابجائي را از بين برد .

اطاق‏هاي باهواي کنترل شده بايد هنگام نگهداري کالا به خوبي در بدترين شرايط ممکن , ( مانند نگهداري سيب در دماي صفر درجه سلسيوس , در هوائي از نوع دوم ) کار کند .

بنابراين ضوابط گازبندي براي مورد بالا تعريف شده , ولي در موارد ديگر نيز مي‏توان آن را به کار گرفت .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۲-۲- ساختمان :

گازبندي اطاقهاي نگهداري , با پوشاندن ديوارها , بام و کف با ورق آلومينيومي , ورق فولادي پيش ساخته , رزين‏هاي پلي استري۶, اپوکسي , پلي آميد  و غيره که با فيبر شيشه‏اي تقويت شده است انجام مي‏شود .

ضخامت عايق‏هاي مورد نياز افزون بر عامل‏هاي ديگر بستگي به دماي بيرون , مدت نگهداري ميوه‏ها و هزينه کار دارد .

يک راه حل فني بهتر که داراي برتري نيز مي‏باشد بهره‏گيري از عايق‏هاي پيش ساخته ساندويچي است که روي چهار چوب فلزي نصب شده و به گونه‏اي همزمان عايق بندي حرارتي و گازبندي را تأمين مي‏کند .

ساختمان

اين عايق ‏هاي پيش ساخته از يک صفحه پلاستيکي يا چوبي و يا فلزي در بخش بيروني , يک لايه پلي اورتان  در بخش مياني و يک لايه  رزين پلي استر در بخش دروني ساخته شده است . ( عايق‏هاي پيش ساخته ساندويچي با ضخامت کلي تا ۱۰ سانتي متر مناسب است) .

لايه گازبندي در ساختمان هايي که ديواره‏هاي آن بتني است مانند ساختمان هايي که ديوارهاي آن از عايق پيش ساخته است همچون سدي در برابر رخنه بخارها  عمل مي‏کند .

براي آسان‏تر کردن تعميرات , مثلا هنگامي که درزهايي پيدا شود معمولا لايه گاز بندي را روي پهنه داخلي  ديوار بکار مي‏برند .

براي اطمينان يافتن از گازبندي , مي‏توان از رنگ هايي که پايه رزين پلاستيکي دارند , زفت  کاغذهاي قيراندود و نظاير آن نيز بهره گرفت .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

در تمام موارد , موادي که براي گازبندي به کار مي‏روند بايد ويژگي‏هاي زير را داشته باشند .

– گاز در آنها رخنه نکند .

– بو نداشته باشند .

– در برابر ميکروارگانيسم‏ها و رطوبت ايستادگي داشته باشد .

– نصب و تعمير آنها آسان باشد .

– در برابر ضربه‏هاي مکانيکي ايستادگي داشته باشند .

– آتشگير و آتش زا نباشند .

– ويژگي‏هاي خود را در برابر تغييرات دما , رطوبت نسبي و فشار درون اطاق حفظ کنند .

گازبندي هنگامي مناسب است که اندازه اکسيژني که به درون اطاق مي‏آيد و اندازه اکسيژني که از سوي محصولات انبار شده مصرف مي‏شود برابر باشد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

هنگامي که بايد گازبندي يک اطاق را بهتر کرد که :

– از اطاق در دماي پائين‏تري بهره‏گيري شود .

– تنها بخشي از اطاق با ميوه و سبزي بارگيري شده باشد .

– فرآورده ‏هايي  در اطاق نگهداري شود که نرخ تنفس آنها آشکارا پايين است .

در اطاق‏هاي نگهداري بايد داراي عايق گرمايي , حرکت کشويي و نوارهاي لبه دار لاستيکي يا هر سيستم رخنه‏ناپذير ديگر باشد .

درها بايد با زبانه يا هر نوع ابزار ديگر به گونه‏اي بسته شوند که پس از بسته شدن , نوارهاي لاستيک‏ها با چهار چوب در تماس يافته و سبب تضمين گازبندي شود .

ساختمان

درها ممکن است داراي درهاي کوچکتري براي دسترسي به اطاق و روزنه‏هايي براي ديدن درون اطاق باشد .

به هر حال دريچه‏هاي بازرسي که در سطحي بالاتر از پهنه رويي کالاهاي چيده شده نصب شده باشند ممکن است بيشتر مفيد باشد .

اين پنجره‏ها بايد لولادار باشند تا امکان ورود به سطح بالاتر از سطح محصول‏ را براي بازرسي محصولات , اوپراتورها۱۲و وسايل خنک کننده بدهد .

يک نشانه هشدار دهنده که وجود پايين بودن اکسيژن را در هواي اطاق اعلام کند , بايد در قسمت ورودي اطاق و در جاهاي مناسب ديگر نصب شود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۳- برابر کردن فشار

بين فشار هواي اطاق و فشار هواي بيرون , نابرابريهايي از سوي بادزنها , وسايل سرد کننده , دستگاههاي تنظيم ترکيب هوا و همچنين نوسان‏هاي فشار هواي بيرون به وجود مي‏آيد.

کاهش ناگهاني در فشار هواي درون اطاق, ممکن است سبب جدا شدن لايه گازبندي از ديوارها و بام گردد و به اين ترتيب گازبندي اطاق از بين برود.

اين بدان معناست که کاهش فشار نبايد بيشتر از يک ميلي متر آب يا ۹/۸ پاسکال شود براي پرهيز از نوسان شديد در فشار, درهاي اطاق با هواي کنترل شده, بايد تنها هنگامي کاملا بسته شود که دماي درون اتاق به اندازه دلخواه رسيده باشد.

در همين راستا , در هر اتاقي که هواي آن کنترل شده است , دريچه‏هاي فشار کار گذاشته مي‏شود , اين دريچه‏ها از لوله‏هايي  با قطر مناسب تشکيل شده که در ديوار اطاق کار گذاشته مي‏شود و درون اطاق را با بيرون آن مرتبط مي‏کنند .

در بخش بيرون از ديوار , اين لوله‏ها را بايد خم کرده و نزديک به ۴ ميلي متر در گنجايه‏اي که داراي آب و احتمالا مواد ضد يخ است فرو برد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

برابر کردن فشار

براي مثال , در يک اطاق نگهداري با گنجايش ۲۰۰۰ مترمکعب , لازم است که دو دريچه با لوله‏اي که قطر آن ۱۵ سانتي متر است کار گذاشته شود .

دريچه‏هاي فشار نوع سيفوني , برابري فشار درون و بيرون اطاق نگهداري را تأمين مي‏کنند.

اگر فشار بيروني کمتر از فشار دروني باشد , بدون آن که تغييري در ترکيب هواي دروني حاصل شود , بخشي از آميخته گاز از اطاق بيرون مي‏رود.

در حالي که اگر فشار بيروني بيشتر باشد , مقداري هوا تا هنگامي که فشار به برابري برسد , به درون اطاق مي‏رود و ترکيب هواي دروني اطاق را دگرگون مي‏کند .

برابر کردن فشار

براي پرهيز از نوسان فشار در اطاق‏هاي کوچک , کيسه‏هاي پلاستيکي رخنه‏ناپذير ( کيسه‏هاي تنفسي ) که داراي حجمي برابر ۵ تا ۷ درصد حجم هواي آزاد اطاق باشد ( يا حجمي برابر درصد بالا نسبت به اطاق ) مي‏تواند مورد بهره‏گيري قرار گيرد .

اين کيسه‏ها که از راه لوله‏اي با قطر زياد به درون اطاق متصل شده‏اند هنگامي که فشار دروني بالا رود , حجم شان افزايش يافته و هنگامي که فشار دروني پايين آيد , حجمشان کاهش مي‏يابد و به اين ترتيب فشار درون اطاق تنظيم مي‏شود.

اين کيسه‏ها نياز به فضاي خيلي زياد دارند و اگر خراب شوند سرچشمه تازه‏اي از نشتي به وجود مي‏آورند .

لوله‏ هاي سرمازا و لوله هايي که براي نمونه برداري از هواي درون اطاق يا تنظيم ترکيب هوا و يا گذر مدارهاي برقي کار گذاشته مي‏شوند ديوارهاي اطاق را سوراخ مي‏کنند . پيرامون اين سوراخ‏ها که گذر لوله‏ها , مهر گازبندي آن را شکسته بايد دوباره به دقت گازبندي شود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۴- آزمون گازبندي

کنترل گازبندي اطاق‏ها هنگامي که نخستين بار از آن بهره‏برداري مي‏شود انجام مي‏گيرد و پس از آن سالي يکبار پيش از آغاز بهره برداري کنترل مي‏شود تا هر گونه ترک و محل نشتي شناسايي شود.

از روش‏هاي گفته شده در بندهاي ۵-۴-۱- و ۵-۴-۲- مي‏توان براي آزمون گازبندي بهره‏برداري کرد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۴-۱- روش جابجايي گاز بر پايه بررسي دگرگوني‏ هاي فشار :

اين آزمون بايد در اطاق خالي با دماي ثابت و بدون آن که بادزنها کار کنند انجام گيرد.

در آغاز , درهاي اطاق را به گونه کيپ بسته و فشار را به ۱۵ ميلي متر تا ۲۵ ميلي متر ستون آب (۱۴۷ پاسکال تا ۲۴۵ پاسکال ) بالاتر از فشار هواي بيرون افزايش دهيد.

براي اين افزايش فشار از پمپ‏هاي مستقل هوا يا پمپ هايي که در ساختمان براي تنظيم ترکيب هوا کار گذاشته شده بهره‏گيري کنيد.

مدت زماني را که براي رسيدن به فشار بالا گفته لازم است اندازه‏گيري کنيد.

اين مدت , نشانه‏اي از خيلي خوب , خوب يا نابسنده بودن گازبندي اطاق را به دست مي‏دهد . يک روش تغيير يافته براي ارزيابي گازبندي , اندازه‏گيري مدتي است که براي از بين رفتن  فشار افزوده صرف مي‏شود.

آزمون گازبندي

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

اين زمان بر پايه اندازه‏هاي اطاق و فرآورده‏اي که در آن نگهداري مي‏شود ۱۰ تا ۷۰ دقيقه مي‏باشد.

گونه ديگري از اين روش , اندازه‏گيري مدت لازم براي پايين آمدن فشار افزوده اوليه به ميزان ۵۰ درصد است .

اين مدت ( در دماي ثابت ) براي قبول گازبندي اطاق بايد بيش از ۱۰ دقيقه تا ۱۲ دقيقه باشد . سفارش مي‏شود که ارزيابي گازبندي اطاق بر پايه کاهش فشار افزوده هواي درون اطاق از اندازه معين در مدت معين انجام گيرد .

در عمل , فشار درون اطاق را برابر ۱۰ ميلي متر ستون آب (۹۸/۱ پاسکال ) افزايش داده و کاهش فشار افزوده را پس از ۳۰ دقيقه اندازه‏گيري کرده و آن را پايه داوري براي گازبندي اطاق قرار مي‏دهند .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

گازبندي اطاق‏ها را مي‏توان بر پايه برآمد به دست آمده به گونه زير طبقه بندي کرد :

– خيلي خوب – فشار افزوده تا ۳/۴ ميلي متر ستون آب (۳۳/۳ پاسکال )

– خوب – فشار افزوده از ۱ ميلي‏متر ستون آب تا ۳/۴ ميلي متر ستون آب (۹/۸ پاسکال تا ۳۳/۳ پاسکال )

– نابسنده – فشار افزوده تا ۱ ميلي متر ستون آب (۹/۸ پاسکال )

از روش جابجايي براي اندازه‏گيري گازبندي اطاقهايي که از کيسه‏هاي پر شده از گاز بهره‏گيري مي‏کنند نيز مي‏توان سود جست به شرط آن که کيسه‏ها داراي شيري باشند که بتوان هنگام آزمايش آن را بست .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۴-۲- روش انتشار بر پايه بهره‏گيري از گاز دي‏اکسيد کربن از اطاق از پيش سرد شده .

اين روش به ويژه براي اطاق هايي که از کيسه‏هاي پر از گاز در آنها بهره‏گيري مي‏شود و نمي‏توان از روش جابجايي در آن بهره جست مناسب است .

اندازه معيني از دي اکسيد کربن در اطاق تأمين شده و پس از آن دگرگوني‏هاي اکسيژن و دي اکسيد کربن به گونه مستمر اندازه‏گيري مي‏شود .

براي مثال , دي اکسيد کربن اطاق به ۱۵ درصد حجمي رسانده مي‏شود.

اين مقدار دي اکسيد کربن موجب مي‏شود که نسبت اکسيژن در هواي اطاق به ۶ درصد برسد.

اگر در مدت ۲۴ ساعت , با عمل کردن بادزنها ميزان دي اکسيد کربن بيشتر از ۱ درصد حجمي کاهش نيابد و ميزان اکسيژن بيش از ۰/۲۵ درصد حجمي افزايش نيابد گازبندي اطاق مناسب مي‏باشد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۵- آشکار سازي کاستيها در گازبندي

براي آشکار سازي شکاف‏ها و يا درزها و يا جاهايي که گازبندي آن نابسنده است به روش زير عمل کنيد :

فشار درون اطاق را نزديک به ۱۰ ميلي متر ستون آب (۹۸/۱ پاسکال ) در حالي که درها را کاملا گازبندي و مهر کرده‏ايد و بادزنها کار نمي‏کنند افزايش يا کاهش دهيد.

يک نفر را درون يا بيرون اطاق بگماريد تا جاي گذر گاز را با مشاهده نشانه‏هاي زير شناسايي کند :

– اين که دود توليد شده در درون اطاق در سوي مشخص حرکت مي‏کند؟

– اين که صداي سوت تندي که نشان دهنده گذر هوا به درون يا بيرون اطاق است شنيده شود – اين که اگر محلول صابون با قلم مو به جاهايي که گمان‏گذر هوا مي‏رود ماليده شود , حباب‏هاي هوا پديدار مي‏گردد؟

اين که اگر شمع روشني در جاي مشکوک به داشتن درز و ترک گذاشته شود , گذر هوا شعله آن را کشيده‏تر مي‏کند؟

آشکار سازي کاستيها در گازبندي

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۵-۶- تعميراطاق هايي که گازبندي آنها رضايتبخش نيست بايد پيش از گذاشتن محصولات در آن تعمير شود در جاهايي که گازبندي آنها خوب نيست از خمير سيليکون يا پلي اورتان استفاده شود.

با عوض کردن پوشش‏هاي ديوار ( فولاد , آلومينيوم و…) عيبهاي گازبندي را از بين ببريد.

اگر از رزين پلي استر براي عايق کاري بهره‏گيري مي‏شود بافته‏هاي فيبر شيشه‏اي را به هم چسبانيده و دو يا سه پوشش رزين روي آن بماليد.

سفارش مي شود پس از تعمير , گازبندي اطاق را دوباره کنترل کنيد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶- تنظيم دما و هوا

۶-۱- تنظيم دما

محصول را پس از برداشت بيدرنگ خنک کنيد .

مدت پر کردن و نرخ سرد کردن , حداکثر فضاي اطاق با هواي کنترل شده را تعيين مي‏کند .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲- تنظيم هوا

تنظيم هوا بيدرنگ پس از تنظيم دما انجام مي‏شود .

براي ايجاد , نگهداري و کنترل هواي کنترل شده در اطاق‏هاي نگهداري , از روش‏هاي گوناگوني مي‏توان بهره‏گيري کرد که بستگي به تجهيزات در دسترس ( مانند مبدل ها۱۶ و جداکننده‏ها۱۷, ژنراتورهاي کنترل هوا , تجزيه کننده‏ها و… ) دارد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۱- تنظيم اندازه اکسيژن

اندازه اکسيژن هوا (۲۱ درصد حجمي ) ممکن است به دليل تنفس محصول يا بهره‏گيري از دستگاه‏هاي ويژه در اطاق‏هاي نگهداري با هواي کنترل شده , کاهش يابد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۱-۱- کاهش اکسيژن بر اثر تنفس‏

بر اثر تنفس , اکسيژن مصرف و دي اکسيد کربن , آب و گرما پس داده مي‏شود .

بنابراين کاهش اندازه اکسيژن بايد در اين مورد با شدت تنفس محصولات انبار شده, گنجايش انبار و اندازه  پر شدن انبار تعيين شود.

در يک اطاق با گنجايش ۳۰۰ تن سيب , سطح اکسيژني برابر ۲ تا ۳ درصد حجمي مي‏تواند در مدت ۲۰ روز به دست آيد.

در طول مدت نگهداري, باز کردن درها پسنديده نيست . براي اين که مدت درازتري براي رسيدن دوباره سطح اکسيژن به سطح مورد نظر لازم است و دگرگوني در آميزه شيميايي هواي انبار براي محصولات انبار شده زيان آور است .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۱-۲- کاهش اکسيژن با مبدل ها

از مبدل‏ها براي کاهش اکسيژن به ۲ تا ۴ درصد حجمي در مدت ۲ تا ۳ روز بهره‏گيري مي‏شود. مبدل‏ها بر پايه مصرف اکسيژن از راه سوزاندن هيدروکربن‏ها يا ترکيب شدن اکسيژن با هيدروژني که از تجزيه آمونياک (NH3) به دست مي‏آيد کار مي‏کنند. ( کاهش اکسيژن به سطح مورد نظر ۲ تا ۳ روز به درازا مي‏کشد) .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

مصرف اکسيژن با سوزاندن هيدروکربن‏ها بر پايه واکنش زير انجام مي‏گيرد :

C3H8 + ۵O2→۳Co2 + ۴H2O

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

سوختن در دماي بالا انجام مي‏شود , سپس هواي آکنده از دي اکسيد کربن را سرد کرده مستقيما يا پس از گذراندن از روي جذب کننده دي اکسيد کربن به اطاق نگهداري وارد مي‏کنند .

اين دستگاه‏ها معمولا در يک‏مدار باز يا بسته کار مي‏کند .

هوا را يا از اطاق يا از هواي بيرون گرفته و از روي کاتاليست گرم شده مي‏گذرانند و هواي فقير شده از اکسيژن را به درون اطاق برگشت مي‏دهند.

در عمل از انواع گوناگوني از مبدل‏ها بهره‏گيري مي‏شود.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۲- تنظيم ميزان دي اکسيد کربن

در طي مدت نگهداري , بر اثر تنفس فرآورده‏ها , دي اکسيد کربن در اطاق‏هاي نگهداري جمع مي‏شود.

براي پايدار نگهداشتن اندازه دي اکسيد کربن در سطح بهينه از ابزار گوناگون به نام جذب کننده ‏ها يا جداکننده بهره‏گيري مي‏شود.

اين ابزار اجازه مي‏دهد که دي اکسيد  کربن افزوده کاهش يافته و اندازه آن در حد دلخواه پايدار بماند .

اين دستگاهها بر پايه جذب فيزيکي يا جذب شيميايي دي اکسيد کربن کار مي‏کنند.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۲-۱- جذب فيزيکي

براي جذب فيزيکي از موادي مانند کربن  فعال و زئوليتها بهره‏گيري مي‏شود که سودمندي آنها بستگي به سوراخ‏هاي موئينه , تخلخل و طبيعت جذب کننده و روش فعال کردن آن دارد .

جذب کننده‏ها در دو مرحله کار مي‏کنند که عبارتند از :

– جذب سطحي – هواي گرفته شده از اطاق را به درون فضايي که در آن دي اکسيد کربن به وسيله جذب کننده جذب و نگهداشته مي‏شود مي‏فرستند. پس از کاهش اندازه دي اکسيد کربن, هوا به اطاق نگهداري برگردانده مي‏شود .

– احيا – احيا جذب  کننده با گذراندن  هوا از جذب کننده به دست مي‏آيد.

جريان هوا دي اکسيد کربن جذب کننده را مي‏گيرد و به بيرون اطاق مي‏برد.

اين دو مرحله در طي نگهداري يکي پس از ديگري به مدت‏هاي تعيين شده اتفاق مي‏افتد و انتقال از يک مرحله به مرحله ديگر با دستگاههاي ويژه کنترل مي‏شود. برخي از جذب کننده‏هاي زئوليتي داراي الک مولکولي هستند.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۲-۲- جذب شيميايي

مواد شيميايي گوناگون ( کربنات پتاسيم , هيدروکسيد سديم , اتانول آمين , هيدروکسيد کلسيم و…) براي جذب دي اکسيد کربن به کار گرفته مي‏شود.

به هر حال کم بودن اثر و دقت , کاربرد آنها را محدود مي‏کند.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

گروه‏هاي زير را مي‏توان تشخيص داد :

– جدا کننده ( يک , دو يا سه ) اتانول آمين : جذب دي اکسيد کربن از سوي اين جداکننده هم با فرآيند شيميايي و هم با فرآيند فيزيکي انجام مي‏گيرد.

از اين فرآيندها محلول‏‏هاي کربنات و هيدروکربنات به دست مي‏آيد که با گرم کردن آن دي اکسيد کربن جذب شده رها گشته و جذب کننده دوباره احيا مي‏شود.

– جدا کننده‏هاي کربنات پتاسيم , که بر پايه برگشت‏پذير بودن واکنش محصول با دي اکسيد کربن عمل مي‏کند.

در اطاقک اول با جذب شدن دي اکسيد کربن موجود در هواي اطاق که از روي جداکننده ( کربنات پتاسيم ) مي‏گذرد هيدروکربنات پتاسيم تشکيل مي‏شود, در اطاقک ديگري با آزاد شدن و بيرون رفتن دي اکسيد کربن جذب شده از اين محلول هيدروکربنات پتاسيم احيا مي‏شود .

اين فرآيند به صورت مداوم انجام مي‏شود .

– جدا کننده هيدروکسيد کلسيم خشک که دي اکسيد کربن را جذب و توليد کربنات يا بي کربنات کلسيم مي‏نمايد .

وقتي که هيدروکسيد کلسيم ديگر واکنش انجام ندهد با ماده تازه جايگزين مي‏شود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۳- مولدهاي گاز

مولدهاي گاز تجهيزاتي هستند که از يک مبدل اکسيژن و يک جداکننده ساخته‏شده و به گونه همزمان در طول مدت نگهداري عمل مي‏کنند . از يک جداکننده دي اکسيد کربن نيز مي‏توان به تنهايي بهره گرفت .

سوخت کاتاليتيکي اکسيژن در کنار کاتاليزوردر مبدل انجام مي‏شود و مخلوط گازي که به دست مي‏آيد ( داراي نيتروژن و دي‏اکسيد کربن غني مي‏باشد ) سرد مي‏شود و بعد به جدا کننده فرستاده مي‏شود که دي اکسيد کربن آنرا جذب کند .

مخلوط گازي که به دست مي‏آيد با تلمبه به درون اطاق فرستاده مي‏شود .

يادآوري : سوخت کاتاليتيکي اکسيژن ممکن است همچنين  موجب کاهش اتيلن در هواي اطاق شود .

هوايي که به ترتيب بالا توليد مي‏شود داراي ۱ تا ۱/۵ درصد حجمي اکسيژن , ۲ تا ۵ درصد حجمي دي اکسيد کربن و بقيه آن نيتروژن مي‏باشد .

اگر لازم باشد اندازه دي اکسيد کربن و اکسيژن را به گونه دلخواه مي‏توان تنظيم کرد. دو نوع مولد وجود دارد :

الف – مولد با مدار باز که هواي بيرون را گرفته و پس از سوزاندن اکسيژن و پايدار کردن دي اکسيد کربن آن مخلوط گاز را با يک بادزن به درون اطاق مي‏فرستند.

اين کار افزايش فشاري را به وجود مي‏آورد که سبب بيرون رفتن بخشي از هواي اطاق مي‏شود.

ب – مولد با مدار بسته که هواي درون اطاق نگهداري را گردانده تدريجا اکسيژن آن را کاهش داده, دي اکسيد کربن را خارج کرده و گاز به دست آمده را در درون اطاق گردش مي‏دهد تا ترکيب دلخواه به دست آيد.

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۶-۲-۴- توليد هواي کنترل شده

با بهره‏گيري از دستگاه مبدل- منتشر کننده ممکن است از اين دستگاه براي تنظيم ترکيب هواي اطاق بهره‏گيري شود. کار اين دستگاهها بر نابرابري سرعت انتشار گازهاي اکسيژن, دي اکسيد کربن و نيتروژن گذرانده شده از پرده پلاستيکي سيليکون با ويژگي‏هاي گزينشي استوار مي‏باشد .

گذر هوا از دستگاه مبدل و منتشر کننده به پراکندگي گازها کمک کرده و به گونه خودکار , بسته به پرده پلاستيکي به کار گرفته شده اجازه مي‏دهد نسبت‏هاي ثابتي از دي اکسيد کربن و اکسيژن به دست آيد .

( براي مثال ۵ درصد حجمي دي اکسيد کربن , ۲ تا ۳ درصد حجمي اکسيژن و ۹۲ تا ۹۳ درصد حجمي نيتروژن )

در اينحالت , بر اثر فرايندهاي متابوليکي معمولي , غلظتهاي مورد نظر در هواي اطاق پس از مدت درازتري به  دست مي‏آيد .

اين پرده‏ها کيسه هايي با گنجايشهاي متفاوت هستند که مي‏توانند درون يا بيرون اطاق کار گذاشته شوند يا با لوله هايي به بيرون اطاق مربوط گردند .

سطح اين پوشش‏ها بستگي به حجم گاز داخل اطاق دارد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۷- حفظ آميزه هواي کنترل شده

يک بار که اندازه اکسيژن يا دي اکسيد کربن هواي اطاق به مرز دلخواه رسيد بايد از روش‏هاي گوناگوني براي پايدار نگهداشتن آن آميزه بهره‏گيري شود .

از آنجا که عوامل گوناگوني سبب تغيير در اندازه دي اکسيد کربن و اکسيژن مي‏شود ( دادن گاز دي اکسيد کربن هنگام تهويه و انتشار اکسيژن ) فاصله‏هاي زماني مشخصي براي کنترل و نگهداري سطح هر يک از گازهاي ترکيب کننده هوا مورد نياز است .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

سيستم‏هاي پايدار کردن هواي کنترل شده به شرح زير است :

– وارد کردن دقيق و زمان بندي شده گاز در هواي نوع اول ( بند ۳-۱)

– وارد کردن دقيق و زمان بندي شده هواي تازه و بيرون بردن دي اکسيد کربن جذب شده همراه با بهره‏گيري از دستگاه‏هاي جداکننده و انتشار دهنده براي هواي نوع دوم ( بند ۳-۲)

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۸- کنترل‏هاي دوران نگهداري

عامل‏هاي نگهداري ( دما , رطوبت نسبي و آميزه گاز ) را در آغاز روزي دوبار و در پي آن روزانه با خواندن مستقيم يا با بهره‏گيري از دستگاههاي نگارشگر کنترل کنيد .

کيفيت محصولات انبار شده را به گونه زمان بندي شده در فواصل زماني منظم کنترل کنيد .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

۹- کارهايي که پس از پايان دوره نگهداري بايد انجام گيرد

هر گاه بخواهيد به انبارداري با هواي کنترل شده پايان دهيد , درهاي اطاق را باز کرده و بگذاريد بادزنها براي يک تا دو ساعت کار کنند , با اين شيوه دي اکسيد کربن اضافي پراکنده شده و اکسيژن هوا با هواي پيرامون متعادل مي‏شود و محيط براي ورود کارگران بدون بهره‏گيري از ماسک محافظ ايمن مي‏شود .

نگهداري ميوه‌ها و سبزيها در سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

مینی چیلر صنایع برودتی برادران حقیقی:

دستگاه مینی چیلر چیست ؟

چیلرهای کوچکی هسـتند که برای واحدهای مسکونی، تجاری و اداری کوچک مورد استفاده قرار می گیرند.

اساس کار شان مانند چیلرهاست که با خنک کردن آب در اواپراتور و ارسال آن برای فن کویل ها، سرمایش مورد نیاز ساختمان را فراهم می کند.

در واقع نسبت به چیلر ابعاد کوچک تر و ظرفیت کمتری دارد و معمولا به صورت هوا خنک (کندانسور هوا خنک) ساخته می شود و نیازی به برج خنک کننده و متعلقات آن ندارد.

دستگاه سرد کننده ای است که ابعاد آن بسیار جمع و جور (compact) بوده و به راحتی و بدون نیاز به موتورخانه در اماکن مختلف مسکونی ، اداری ، تجاری ، ورزشی ، صنعتی و … نصب می شود.

اگر نیاز بیشتر از ظرفیت یک مینی چیلر باشد می توان از چند مینی چیلر به صورت ترکیبی با یکدیگر استفاده نمود.

 

منبع: پرتال جامع سردخانه های ایران

اصول و قواعد کا در سردخانه ها

اصول و قواعد کا در سردخانه ها

با توجه به افزایش استفاده از مواد منجمد و نوجه به این که خرید روزانه مواد برای بسیاری از اماکن بخاطر حجم بالا و نوسانات قیمت مواد امکان پذیر نمی باشد وجود سرد خانه ها ضروری بنظر میرسد.

لذا بد نیست که توجهی به بعضی مسائل ساختمانی ایمنی و بهداشتی سرخانه ها داشته باشیم(گزیده ای ازآیین نامه کار ساختمان سردخانه ها):

طبقه بندی انواع سردخانه‏ها

سردخانه‏ها بر دو نوع می‏باشد :

۱ – سردخانه متحرک

۲ – سردخانه ثابت

سردخانه ثابت مجموعه‏ایست از ساختمان و تاسیسات مناسب که بتواند مصنوعأ شرایط خاص نگهداری کالای مورد نظر ( مواد خوراکی و فاسد شدنی ) رااز نظر رطوبت نسبی و درجه حرارت و در صورت لزوم‏شرایط اختصاصی مربوط تامین نماید که میتوان به برخی از این سردخانه ها اشاره نمود.

سردخانه تولیدی

درنقاط تولیدمواد غذایی ومحصولات کشاورزی برای جنس یااجناس بخصوصی طرح وساخته می شود.

سردخانه ذخیره

نزدیک به محلهای مصرف ویاتولید ساخته می شود تنوع کالا درآن معمولا ” زیاد نیست کالای مورد نظر را می توان در آن نزدیک به حداکثر زمان نگهداری توصیه شده در استانداردهای مربوط ذخیره نمود دفعات ورود وخروج سالیانه کالا درسردخانه کم می باشد .

سردخانه توزیعی

در مراکز مصرف ویا نزدیک به آن قرار دارد . دفعات ورود وخروج وتنوع کالا در آن زیاد است .

سردخانه ترانزیتی

در نقاط گمرکی ونقاطی که وسیله حمل و نقل تغییر می باید ساخته می شود . ورود وخروج کالا در آن معمولا ” در محصولات بزرگ صورت می گیرد . مدت نگهداری کالا در آن معمولا ” کوتاه است .

سردخانه‏ های اختصاصی

این سردخانه‏ها معمولا ” در جوار هتلها ، رستورانها ، سوپر مارکتها ، بیمارستانها وسایر مراکز کم مصرف ساخته می شود .

ظرفیت این نوع سردخانه خاص نگهداری در این نوع سردخانه‏ها مشمول مقررات این استاندارد نمی باشد . لکن ملزم به رعایت مقررات خاص مراجع قانونی کشور در مورد حفظ بهداشت ونگهداری مواد غذایی می باشد .

ساختمان سردخانه

موقعیت محل سردخانه

۱ – امکان داشتن جاده یا راه ارتباطی مناسب با نوع سردخانه ودسترسی به آب وبرق وتلفن وغیره

۲ – مناسب بودن محل از نقطه نظر عدم مزاحمت جانوران وحشرات موذی ومیکروبهای آلوده

۳ – مناسب بودن محل از لحاظ قرار نگرفتن درمسیر سیل

۴ – سردخانه با توجه به جهت وزش بادهای محلی از مراکز وواحدهائی که بنحوی موجب آلودگی هوا ومحیط می شوند می بایستی فاصله کافی داشته باشد .

۵ – حتی الامکان سعی شود که در محل ساختمان سردخانه سطح سفره آب زیرزمینی پائین باشد .

۶ – طرح معماری – پس از انتخاب محل سردخانه باتوجه به موارد فوق ساخت زمین سردخانه بر اساس ظرفیت مورد نظر ورعایت نکات زیر تعیین می گردد .

۱ – در تعیین سطح زمین مورد نیاز برای سردخانه با توجه به ظرفیت ونوع سرد خانه باید علاوه بر سطح زیر بنای قسمتهای سردخانه زمین کافی برای بارگیری وتخلیه ومانوروسایل نقلیه در نظر گرفته شود.

ضمنا ” با توجه به امکانات خدماتی محل ونوع سردخانه پارکینگ وساختمانهای جنبی از قبیل نگهبانی ، توالت عمومی ، دفتر و همچنین محل مسکونی برای کارکنان سردخانه ومحل باسکول ومحوطه جهت فضای سبز وغیره پیش بینی گردد .

۲ – استقرار وتوزیع زمین بنحویست که تسهیلات زیر در آن فراهم می گردد .

ورود وخروج وسایل نقلیه به محوطه سردخانه وتوزین وتخلیه وبارگیری براحتی انجام گیرد .

ساختمان اداری ، نهارخوری وسرویسها با توجه به ظرفیت سردخانه دارای زیر بنای مناسب با آن و رعایت تسهیلات ورود و خروج مراجعان و پارکینگ اتومبیل‏ها در محل مناسب است قرار یابد.

پیش بینی پارکینگ برای دو دستگاه ماشین آتش نشانی به قسمی که در موارد عادی از این محل استفاده نگردد و در محل مناسب استقرار یابد .

محل استراحت رانندگان در جای مناسب درمحوطه سردخانه و محل مسکونی کارکنان سردخانه خارج از محیط کار سردخانه بلحاظ حفاظت و کنترل ایمنی ساخته شود .

محل مخصوص جمع آوری زباله و ضایعات در دورترین نقطه محوطه سردخانه در نظر گرفته شود تا از انتشار عفونت و حشرات موذی به ساختمان سردخانه جلوگیری شود .

اطاق برای نگهداری مواد سریع الاشتعال و قابل انفجار نظیر رنگ روغن گاز وغیره دور از ساختمان‏های اصلی و جنبی سردخانه پیش بینی گردد .

۳ – در طرح و تیغه‏بندی ساختمان سردخانه باید نکات زیر رعایت شود .

تعیین نوع سردخانه ( ترانزیتی ، ذخیره یی ، تولیدی و توزیعی )

پیش بینی ابعاد و تعداد اطاقهای سرد با توجه به کالاهای مختلف و نوع سردخانه و توجه به سیستم چیدن کالا .

در نظر گرفتن مدت زمان نگهداری کالا

بطور کلی ساختمان سردخانه از بخش های زیر تشکیل می‏یابد :

۱ – سالنهای نگهداری

۲ – راهروهای ارتباطی

۳ – آمادگاه :

موقعیت آمادگاه پس از سکوی تخلیه قرار می‏گیرد . از این محل معمولا برای بسته بندی و درجه بندی استفاده می‏گردد .

ابعاد آمادگاه با توجه به نوع و ظرفیت سردخانه‏ها و سایر احتیاجات تعیین می‏گردد .

۴ – پیش سرد کن

۵ – تونل انجماد

۶ – موتور خانه :

موتورخانه و انبار لوازم سردخانه باید از قسمتهای سرد مجزا بوده و در ورودی جداگانه داشته باشد موتورخانه بایستی دارای راه فرار باشد.

یعنی نسبت به بزرگی یا کوچکی آن دستکم دارای دو درب باشد که کارکنان بتوانند ر مواقع اضطرار خود را نجات دهند.

سطح زیر بنای موتورخانه متناسب با ظرفیت سردخانه و رعایت مسایل فنی و در نظر گرفتن فضای کافی تعیین می‏گردد . (ایمنی و تهویه اجباری )

۷ – اطاق کنترل:

این اطاق برای استقرار تابلو و کنترل دستگاهها در نظر گرفته می‏شود در بعضی سردخانه‏ها این اطاق با موتورخانه مشترک می‏باشد .

۸ – اطاق ژنراتور :

این اطاق برای نصب موتور ژنراتور اضطراری با توجه به ظرفیت آن و رعایت نیازهای فنی ساخته می‏شود می‏تواند با موتورخانه مشترک باشد .

۹ – اطاق ترانسفورماتور ( طبق ضوابط وزارت نیرو )

۱۰ – تعمیرگاه و شارژ باطری ( موقعیت ، ابعاد ، تهویه اجباری )

۱۱ – سکوی تخلیه و بارگیری:

ابعاد سکوی تخلیه و بارگیری با توجه به ظرفیت سردخانه و نوع سردخانه و میزان تخلیه و بارگیری آن تعیین می‏گردد.

ارتفاع سکوی تخلیه و بارگیری معمولا بین ۱ الی ۱/۲۰ مترمی باشد . لبه سکو باید مجهز به ضربه گیر باشد . سکو باید حتی المقدور سرپوشیده باشد .

۱۲ – دربهای اصلی ( اطاق‏ها به راهروها )

۱۳ – دربهای اضطراری

۱۴ – دربهای تخلیه و بارگیری

۱۵ – پله‏های ونردبانهای ثابت جهت ورودوخروج افراد تعمیرکاربه قسمت تجهیزات ولوله‏های تأسیسات ومحلهای مربوطه

در تمامی قسمتها باید به ابعاد ، موقعیت ، کف و سقف و بدنه ، ایمنی توجه داشت

نکاتی در باره عایق های رطوبتی و گرمایی

عایق رطوبتی

جنس نفوذناپذیر در برابر آب ( مانند مواد قیراندود شده و غیره ) می‏باشد.

بمنظور جلوگیری از نفوذ آب و رطوبت به عایق حرارتی و به اتاق در اثر خاصیت لوله‏ های موئین و اختلاف فشار جزیی بخار آب موجود در هوای در داخل و خارج سردخانه ‏ها که نسبتأ زیاد است بکار می‏رود.

خواص عایق و رطوبتی ـ عایق رطوبتی باید دارای خواص زیر باشد :

الف ـ مقاوم در برابر نفوذ بخار آب و آب

ب ـ انعطاف پذیری و شکل پذیری

ج ـ دوام کافی داشته باشد

عایق حرارتی

جنسی که ضرب هدایت حرارتی کم می باشد عایق حرارتی گویند و منظور از استفاده از عایق حرارتی جلوگیری از تبادل حرارت بین محیط خارج و داخل سرد خانه است.

عایق حرارتی باید طوری باشد که از تقطیر آب در سطح گرم عایق جلوگیری نموده و عامل اقتصادی بودن در تعیین ضخامت آن حتی الامکان رعایت گردد .

ضخامت عایق باید طوری محاسبه گردد که حرارت متبادله در سطوح مختلف حتی الامکان کمتر از ۸ و لزومأ بیشتر از ۱۰ کیلوکالری در ساعت بر متر مربع نباشد .

عایق حرارتی باید دارای خواص زیر باشد :

۱٫ بو نداشته باشد تا کالای انبار شده بو نگیرد .

۲٫ از نظر شیمیایی در شرایط سردخانه تجزیه شدنی نباشد .

۳٫ نم گیر نباشد چون در اثر جذب آب مقاومت حرارتی عایق کم می‏گردد .

۴٫ جنس آن چنان باشد که میدان کشت به میکروبها ندهد و جای لانه یا عبور و رشد جانوران و حشرات نباشد .

۵٫ بسهولت شعله ور نشده و آتش‏گیری را شدت ندهد .

۶٫ در مقابل بارهای وارده تغییر شکل قابل ملاحظه ندهد .

انواع عایق‏های حرارتی ـ انواع متداول عایقهای حرارتی عبارتند از :

چوب و پنبه

پشم شیشه

فرآورده‏های پتروشیمی نظیر پلی استیرین , پلی اوریتین و غیره

توجه:

روی عایقهای حرارتی سطوح جانبی سردخانه بنحوی با مصالحی نظیر اندود سیمانی , نصب ورقهای گالوانیزه , ورقهای آلومینیمی , ورقهای فولادی زنگ نزن و غیره باید پوشانده شود.

در کف سردخانه حتی الامکان از نصب کف شور در اطاقهای سرد اجتناب شود و در صورت ضرورت نصب کف شو , دهنه خروجی آن در کف باید درپوش داشته باشد.

در ضمن نحوه لوله‏گذاری چنان باشد که از یخ زدگی و همچنین ورود جانوران موذی به داخل سردخانه جلوگیری شود .

کف سردخانه :

دیوار سردخانه :

مقطع عرضی دیوار سردخانه از قسمت بیرون سردخانه بطرف داخل آن از بخشهای زیر تشکیل می‏گردد :

اندود سیمانی

در صورتیکه بعلت مسطح نبودن دیوار بدان نیاز باشد .

عایق رطوبتی

( قیرگونی ـ گونی قیراندود ـ نوعی کاغذ بیتومن یا مواد پلاستیکی ) عایق رطوبتی بکار رفته باید انعطاف‏پذیر باشد تا در برابر نشست‏های جزئی ساختمان مقاومت کند .

عایق حرارتی

عایق حرارتی در دو لایه و یا بیشتر بر روی دیوار چنان چسبیده می‏شود که درزها رویهم نباشد . چنانچه عایق حرارتی از نوع پاشیدنی و یا تزریقی بطور یکپارچه باشد در اینصورت در یک لایه بر روی دیوار قرار می‏گیرد .

جدار نهائی و تمام شده ممکنست از نوع رابثیزو اندود سیمانی و یا صفحات گالوانیزه و ورقهای آلومینیمی و فولاد ضد زنگ و غیره باشد.

یادآوری ۱ ـ در مواردی که عایق حرارتی بکار رفته از نوع پاشیدنی باشد و شرایط بهداشتی و نگهداری سردخانه ایجاب نماید می‏توان از نصب یا ساخت جدار نهایی صرف نظر نمود .

سقف سردخانه ـ پوشش سقف سردخانه ممکنست به یکی از دو نوعزیر باشد.

ـ سقف تخت

ـ سقف شیبدار

در مورد سقفهای تخت بایستی مطابق شکل از بالا به پایین ( از قسمت بیرون به داخل سردخانه ) رعایت شود .

درب سردخانه

دربهای سرد خانه باید متناسب با حجم آن , نوع کالایی که نگهداری می‏شود , روش حمل و نقل باشد . دربهای سردخانه باید دارای ویژگیهای زیر باشد .

۱٫ از بکاربردن موادیکه محل مناسبی برای رشدونموباکتریها,حشرات و غیره می‏باشد برای ساخت درب خودداری شود .

۲٫ چهارچوب و درب هر دو باید هوا بندی شده باشد .

۳٫ بدنه درب باید عایق باشد و روکش محافظ رطوبت داشته باشد .

۴٫ توصیه می‏گردد درب اطاقهای سرد که ورود و خروج کالا در آن زیاد است با فرمان خودکار باز و بسته شود بهرحال بایستی بتوان با دست نیز درب را بازوبسته کرد .

۵٫ چنانچه اطاق‏های سرد فقط یک درب داشته باشند یک درب کوچک خروج اضطراری نیز توصیه می‏شود , اندازه این درب به ابعاد ۰/۹ متر ( عرض ) در ۲ متر ارتفاع پیشنهاد می‏شود .

ـ سقف تخت

ـ سقف شیبدار

۶٫ دربهای سردخانه بایستی دارای آنچنان حفاظی باشد که موقع ورود و خروج کالا به دربها لطمه نخورد .

۷٫ دربهای سردخانه از داخل و خارج قابل باز شدن باشد .

۸٫ در سردخانه هائیکه ورود و خروج کالا زیاد است درب اطاق های سرد نباید مستقیمأ به محیط خارج سردخانه باز شود و لازم است فضای بسته در جلوی درب تعبیه گردد .

۹٫ در سردخانه هایی که درب آنها مدت زیادی باز بماند , بهتر است قسمت گرم کارگذاشته شود ضمنأ بجای پرده هوا می‏توان از پرده یا درب پلاستیکی بعد از درب اصلی اطاق استفاده نمود .

۱۰٫ توصیه می‏گردد در کف ورود و اطاقهای زیر صفر جلوی درب المانهای حرارتی کار گذاشته شود تا از یخ زدگی کف جلوگیری شود .

۱۱٫ اندازه درب بایستی چنان انتخاب شود که ورود و خروج کالا از آن براحتی انجام شده و حتی الامکان حداقل اتلاف برودتی را داشته باشد.

توجه:

هواکش ـ برای تهویه هوا در اطاق‏های سرد مخصوص نگهداری میوه جات و سبزیجات

ایمنی و پیشگیری از حریق

بطور کلی مواد مبرد از نقطه نظر ایمنی به سه گروه تقسیم شده ‏اند .

۱ – گروه شامل مبردهای هالوژنه و انیدرید کربنیک می‏باشد , غلظت طبیعی این گروه کمتر از ۲ تا ۴ درصد حجمی در هوا بوده که برای تنفس بی خطر می‏باشد.

مبردهای مربوط به این گروه قابل اشتعال نمی‏باشد .

۲ – گروه شامل مواد مبدی نظیر آمونیاک اتیلین کلراید اتیل کلراید انیدرید سولفورو و همانند آن می‏باشد .

این مواد معمولا خورنده و سمی بوده و در غلظت بیش از ۰/۵ تا ۱ درصد حجمی در هوا مضر و خطرناک بوده و در شرایطی در غلظت بین ۵ تا ۲۵ درصد قابل انفجار می‏باشد .

۳ – گروه شامل مبردهای از نوع هیدروکربور که قابل اشتعال می‏باشد مانند اتان پروپان ـ بوتان و غیره این مواد با غلظت بین ۰/۴ تا درصد برای تنفس بمدت دو ساعت مضر نمی‏باشد.

ولی چون قابلیت اشتعال این مواد خیلی زیاد است بایستی احتیاطهای لازم بعمل آید .

بمنظور ایمنی و کنترل حفاظتی در سردخانه اقدامات زیر بایستی بعمل آید .

۱٫ در سردخانه حداقل دو دستگاه , سلیندرهای هوای فشرده با حداقل ظرفیت هر یک سه ربع ساعت کار باید نصب گردد.

همچنین ماسک و حفاظ چشم به تعداد مناسب که حداقل آن دو دستگاه باشد در محل ضروریست .

۲٫ در هر سردخانه وجود لباسهای حفاظتی شامل لباس گرم , کلاه پشمی , کفش , دستکش و کلاه ایمنی به تعداد کارکنان اتاق‏های سرد ضروریست .

۳٫ در هر سردخانه نسبت به موقعیت و وسعت و نوع گاز مصرفی سردخانه دستگاه خاموش کن دستی ( از نوع چادر خشک شیمیایی و یا انیدریدکربنیک ) باید باشد.

و به تعداد کافی با نظر سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی تهیه و در محل‏های مناسب نصب وآماده باشد .

۴٫ در هر سردخانه رنگ لوله‏های گاز بایستی مشخص بوده و بآسانی از سایر لوله‏ها متمایز باشد .

۵٫ برای پیشگیری از وقوع نشت بایستی شبکه‏های گاز و همچنین کمپرسورها ( در مورد هر سه گروهI, II, III) در فاصله زمانهای معین و مناسب مورد بازدید قرار گیرد .

بمنظور ایمنی و کنترل حفاظتی در سردخانه اقدامات زیر بایستی بعمل آید .

۶٫ موتورخانه , محل مخازن و محلهای مورد احتیاج دیگر جهت تخلیه گازهای قابل اشتعال بایستی از دستگاههای تهویه که در حین کار تولید جرقه نکنند ( موتور بسته ) استفاده گردد .

۷٫ از زنگ زدگی سیستم مخصوصأ در مناطق و محلهای مرطوب بایستی جلوگیری شود .

۸٫ کلیه فلکه‏های گردان و دستگاههای , تسمه‏ها و پله‏ها و پاگرد طبقات بایستی دارای حفاظ باشد .

۹٫ در داخل کلیه اطاقهای سرد شاسی اعلام خطر که در فضای تاریک به خوبی دیده شود آماده کار باشد.

تا هر گاه بعللی کارگر داخل سردخانه احتیاج بکمک داشته باشد بتواند آژیر خطر را بصدا در آورد.

در ضمن چراغ قرمزی نیز روی تابلو در محلی که معمولا تحت مراقبت خدمه سردخانه است روشن شود و شماره اطاقی که آژیر آن بصدا در آمده است مشخص گردد.

لازم به یادآوریست که سیستم اعلام خطر بایستی بوسیله باطری کار نماید .

۱۰٫ توصیه می‏شود با توجه به موقعیت محل و ساختمان , سیستم برق گیر حفاظتی پیش بینی گردد .

بمنظور ایمنی و کنترل حفاظتی در سردخانه اقدامات زیر بایستی بعمل آید .

۱۱٫ نشت یاب آمونیاک در سردخانه‏های آمونیاکی موجود باشد .

۱۲٫ اطاق شارژ باطری مجزا از سایر اطاقهای سردخانه بوده و دارای هواکش مناسب باشد .

۱۳٫ روشنایی اضطراری جهت نشان دادن راهروهای خروجی ضروریست و این سیستم بایستی بصورت اتوماتیک بعد از قطع جریان برق یا باطری روشن گردد .

۱۴٫ در سردخانه‏ها جهت مبارزه با آتش غیر از وسایل پیش‏گیری مانند کپسولهای مخصوص سیستم لوله کشی آب باید تعبیه گردد .

۱۵٫ این سیستم لوله کشی باید مجهز به تعداد مناسب قرقره شیلنگ در قسمت راهرو سردخانه ( محل بالای صفردرجه ) تعبیه گردد بطوریکه بتوان از دو نقطه با آتش مبارزه نمود .

۱۶٫ شیرهای آتش نشانی نصب شده در محل باید مطابق استاندارد آتش نشانی ناحیه باشد .

۱۷٫ برای جلوگیری از بروز سوانح و حوادث بکارکنان سردخانه بایستی آموزش کافی و لازم داده شود .

در هر زمان بایستی حداقل دو نفر از کارکنان که گواهی آموزش لازم از اداره آتش نشانی دارند حضور داشته باشند.

و افرادی کع از نظر اطفأ حریق و استفاده از وسایل آتش نشانی و وسایل مارک مربوطه را اخذ نموده‏ اند در سردخانه حضور داشته باشند .

بمنظور ایمنی و کنترل حفاظتی در سردخانه اقدامات زیر بایستی بعمل آید .

۱۸٫ در سردخانه‏ هایی که از انواع گازها ( مثلا از دود گوگرد بمنظور جلوگیری از رشد قارچ در انگور ) استفاده می‏‌نمایند پتوی گرم و محل استراحت بایستی پیش بینی گردد.

همچنین شیرهای مخصوص شستشوی دهان و گوش وبینی و موادی مانند اسید بوریک و سایر وسایل بهداشتی در نظر گرفته شود .

۱۹٫ حتی الامکان از کارکردن به تنهائی در هر اطاق سرد باید خودداری کرد و قبل از قفل کردن درب هر اطاق باید اطمینان حاصل کرد که شخصی در اطاق باقی نمانده است .

ایمنی نصب :

. نصب دستگاه اتوماتیک قطع کننده فشار بالا برای محافظت در برابر ازدیاد فشار کندانسور ضروریست .

· نصب دستگاه اتوماتیک کنترل فشار روغن برای جلوگیری از قطع روغن به قسمتهای متحرک کمپرسور و در نتیجه جلوگیری از خطرات احتمالی حریق اجباریست .

· نصب دستگاه قطع کننده فشار بالا به سر سیلندر کمپرسور در محلی که سازنده تعیین کرده ضروریست و میبایستی قبل از شیر خروجی کمپرسور قرار گیرد .

· در مسیر جریان آب کندانسور باید دستگاهی بنام (Flow Switch) نصب گردد تا چنانچه جریان آب قطع گردد کمپرسور بطور خودکار متوقف گردد .

· استفاده از شیر اطمینان بر روی کندانسورها و منابع سیال مبرد اجباریست.

اگر شیر اطمینان برای مصرف آمونیاک و یا سیال‏های مبرد دیگر باشد لازم است شیر اطمینان مجهز به لوله تخلیه در فضای باز و در ارتفاع بالای ساختمان باشد .

ایمنی نصب :

· در مواقعی که از الکتریسیته برای آب کردن یخ دستگاههای تبخیر کننده استفاده می‏شود.

لازم است خاتمه یخ ‏زدایی بوسیله ترمواستات که در محل صحیح بر روی کویل قرارگرفته با یک کلید حساس به فشار انجام شود.

در غیراینصورت خطر آب شدن لحیم لوله‏ها و رخنه گاز مبرد به فضای محل وجود دارد .

· نصب دستگاه اتوماتیک ثبات درجه حرارت جهت اطاق‏های سرد ضروریست

· در اطاقهای سرد چراغهای روشنائی و کلیدهای قطع و وصل آن بایستی از نوع ضد رطوبت و مناسب برای شرایط کار اطاقهای مزبور باشد.

توصیه می‏گردد یک چراغ جهت نشان دادن روشن یا خاموش بودن چراغهای داخل اطاق سرد بیرون از اطاق و بالای درب نصب شود.

پیشنهاد می‏گردد چراغی بمنظور تامین حداقل دید بطور دائم در اطاق سرد روشن باشد .

· در اطاقهای سرد پریز و فیوز نباید نصب گردد . ضمنأ توصیه می‏شود حتی الامکان از بکار بردن جعبه تقسیم در داخل اطاقهای سرد اجتناب گردد.

در صورت اجبار بایستی از جعبه تقسیم از نوع ضد رطوبت استفاده شود .

ایمنی نصب :

· برای هر یک از دستگاههای مصرف کننده برق در داخل اطاقهای سرد بایستی:

رشته کابل مستقل و بدون نوار چسب و حتی الامکان بطور یکسره از تابلوی مخصوص واقع در خارج و درمجاورت درب آن کشیده شود.

و روی تابلوی مزبور کلید قطع و وصل و فیوزهای مستقل برای هریک از مصرف کننده‏ها نصب گردد .

· کلیه تابلوهای سردخانه و مسائل برقی بایستی بطریق مناسب اتصال زمین داشته باشند . بدین منظور لازم است شبکه اتصال زمین مناسب در نظر گرفته شود .

· موتور بادزنها و سایر لوازم برقی که داخل اطاق سرد نصب می‏گردند بایستی از نوع ضد رطوبت و مناسب با شرایط اطاق باشند .

· در خارج از محیطهای سردخانه سیم کشی داخل لوله فولادی مخصوص و روی کار باشد .

· کلیه کارهای برق از قبیل سیم کشی , لوله کشی , کابل کشی نصب وسایل روشنائی اطاقها و غیره:

می‏بایست نوعی عمل شود که با حداقل استانداردهای متداول کشورهائی که استاندارد آنها مورد قبول موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران می‏باشد تطبیق نماید.

بهداشت و نگهداری

۱٫ توصیه می‏گردد یک حوضچه مورب بلافاصله پس از درب ورود اصلی سردخانه که باید با یک ماده ضد عفونی کننده از قبیل پرکلرین پر گردیده ساخته شود تا وسائط نقلیه مجبور به عبور از آن گردد .

۲٫ در سردخانه‏های ترانزیتی و توزیعی حداقل هر شش ماه یکبار و در سایر انواع سردخانه‏ها پس از هر بار تخلیه کامل هر اطاق , اطاق مزبور باید ضد عفونی و شستشو گردد .

۳٫ جزو وسایل و تجهیزات مورد لزوم جهت کنترل درجه حرارت عمق کالای نگهداری شده ترمومتر سوزنی ( سونه‏دار ) در سردخانه‏هائی که دارای تونل انجماد می‏باشد پیشنهاد می‏گردد .

۴٫ روش چیدن محصولات در سردخانه بایستی با توجه به استانداردهای مربوطه که قبلا تصویب شده است بوده و رعایت آن اجباریست .

۵٫ مدت نگهداری و ضوابط مربوط به روشهای نگهداری مواد غذایی نیز بایستی منطبق با استانداردهای مربوطه باشد .

بهداشت و نگهداری

۶٫ هر سردخانه بایستی دارای مسئول بهداشت فنی بوده که دارای تحصیلات و تخصص در رشته‏ های مربوط به مواد غذایی ( صنایع غذایی ـ کشاورزی ـ تغذیه ) بوده باشد.

صلاحیت این فرد یا افراد برای احراز این سمت می‏باید مورد تائید وزارت بهداشت ( اداره کل نظارت بر مواد خوراکی و آشامیدنی ) باشد .

۷٫ در سردخانه‏ها کارکنانی که با مواد غذایی سردکار دارند باید دارای کارت گواهی سلامت ( کارت معاینه بهداشتی ) از اداره بهداشت محل باشند .

۸٫ آب مصرفی سردخانه‏ها جهت شرب و شستشو باید عاری از آلودگی بوده و با توجه به نظریه مقامات بهداشت مواد غذایی سالم و قابل مصرف باشد .

۹٫ فاضلاب و یا پس آب سردخانه‏ها باید در شرایط محفوظ وبهداشتی دفع گردد .

۱۰٫ از ورود جریان فاضلاب سردخانه‏ها بدون انجام عمل تصفیه به رودخانه‏ها خودداری شود .

بهداشت و نگهداری

۱۱٫ در صورتیکه برای دفع فاضلاب از چاه معمولی و یا آبکش استفاده می‏شود دقت لازم در امر جلوگیری از آلودگی چاه‏های آب مجاور انجام گیرد .

۱۲٫ برای جلوگیری از تکثیر حشرات هر هفته بایستی مقداری نفت و یا لیندین , وی الدرین کرئولین و یا سموم مشابه دیگر در فاضلاب ریخته شود

۱۳٫ دمای ۰-۶ درجه سانتیگراد ورطوبت۸۰-۹۰درصد برای رشد کپکها ومخمرها می باشد کپکها دریخچالها وسرد خانه ها برروی غذاودیوارهاوسایر وسایل و سطوح رشد می کنند.

برای کنترل کپک توصیه می شود سطوح آلوده با یک دترجنت قلیایی یا محلول هیپو کلرید سدیم ۵۰۰۰ میلیگرم در لیتر شسته شود.

پاشیدن ترکیبات آمونیوم چهارگانه ۵۰۰ میلی گرم در لیتر و شستشوی سطح و سپس پاشیدن مجدد آمونیم چهارگانه ۴۰۰- ۵۰۰ میلی گرم در لیتر برای هر هفته یا هردو هفته یکبار.

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد اسپیرال (مارپیچی) یا اسپیرال فریزر یا دستگاه انجماد سریع مواد غذایی (اسپیرال فریزر) صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد اسپیرال‬‎ موجب انجماد سریع محصولات غذایی و افزایش کیفیت مواد غذایی تولیدی و افزایش عمر ماندگاری آنها می شود.

این نوع تونل با ظرفیت انجماد از ۱۰۰ کیلوگرم در ساعت تا ۳۰۰۰ کیلوگرم در ساعت و بیشتر ساخته میشوند .

این نوع تونل ها عمدتا بصورت پیوسته و در خط تولید برای انجماد فوری محصولات زیر بکار میروند.

 انواع طیور از جمله قطعات مرغ و جوجه، پاته و فیله مرغ، مرغ سوخاری و سایر محصولات

 گوشت قرمز نظیر پاته گوشت، قطعات گوشت، میت بال، همبرگر خام و محصولات مشابه

یکی از قدیمی ترین و کاربردترین روشهای نگهداری مواد غذایی انجماد است.

منبع: پرتال سردخانه

ایمنی و بهداشت در سردخانه

ایمنی و بهداشت در سردخانه

در محل انبار مواد غذایی و سردخانه باید موارد ایمنی و بهداشتی به شرح زیر رعایت شود:

ایمنی و بهداشت در سردخانه
۱- مساحت انبار و سردخانه باید با حجم موادی که ذخیره می شود، متناسب باشد.

۲- دیوارها،کف و سقف باید مطابق با استاندادهای بهداشتی باشد.

۳- درب ها و کلیه پنجره های بازشو باید سالم و قابل شستشو و مجهز به توری ضد زنگ باشند.

۴- انبار باید دارای روشنایی کافی باشد ولی از تابش مستقیم نور خورشید بر روی مواد غذایی جلوگیری گردد.

۵- انبار باید به هواکش برقی متناسب با فضای آن مجهز باشد و حداکثر دمای انبار مواد غذایی ۲۵ درجه سانتی گراد باشد.

۶- انبار، یخچال و سردخانه باید مجهز به دماسنج سالم باشد. مضافا سردخانه باید دارای دماسنج داخل و همچنین محهز به زنگ اخبار، چراغ خطر و دستگیره ایمنی باشد و بصورت روزانه کنترل گردد.

۷- کلیه موادی که در انبار،یخچال و سردخانه نگهداری می شوند باید بر روی قفسه هایی از جنس

زنگ نزن، قابل شستشو وبا ارتفاع ۳۰ سانتی متر از کف قرار بگیرند.

در محل انبار مواد غذایی و سردخانه باید موارد ایمنی و بهداشتی به شرح زیر رعایت شود:

ایمنی و بهداشت در سردخانه

۸- برای نگهداری مواد غذایی فاسد شدنی به تعداد کافی یخچال و فریزر تامین گردد.

۹- به منظور جلوگیری از احتمال فساد مواد غذایی در اثرقطع برق، باید سردخانه مجهز به برق اضطراری بوده و سیستم برق آن ایمن باشد.

۱۰- قبل از قرار دادن میوه ها و سبزی ها در یخچال باید آنها را ضدعفونی نمود.

۱۱- نظافت و شستشوی داخل یخچال و سردخانه باید به طور مرتب انجام شود.

۱۲- از قرار دادن مواد غذایی به طور مستقیم و بدون داشتن ظرف مناسب در داخل یخچال و سردخانه جلوگیری شود.

۱۳- کارکنان برای ورود به بخش داخل سردخانه از کفش مخصوص استفاده نمایند.

۱۴- قفسه بندی و چیدمان باید بگونه ای باشد که فضای کافی بین اجناس وجود داشته باشد.

۱۵- دیواره ها باید به صورت ضد موش ساخته شود.

۱۶- رورد افراد متفرقه به انبار مواد غذایی ممنوع است.

۱۷- از نگهداری ظروف خالی و وسایل اسقاطی در داخل انبار باید جلوگیری شود.

۱۸- سیستم انبارداری به نحو درست اجرا شود.

در محل انبار مواد غذایی و سردخانه باید موارد ایمنی و بهداشتی به شرح زیر رعایت شود:

ایمنی و بهداشت در سردخانه

۱۹- موادی نظیر حبوبات و غلات باید در ظروف مقاوم در مقابل رطوبت و نفوذ حشرات نگهداری شود و امکان برقراری تهویه طبیعی(با استفاده از توری های مناسب) در محل نگهداری انها وجود داشته باشد.

۲۰- مواد عذایی خورنده نظیر سرکه، آبلیمو در ظروف شیشه ای و مقاوم در برابر خورندگی، نگهداری گردد.

۲۱- طراحی انبار آرد و شکر باید مورد تایید مقامات بهداشتی باشد.

۲۲- مواد شیمیایی باید بطور مناسب برچسب گذاری و از مواد غذایی دور گردند.

۲۳- از قرار دادن و تلنبار کردن مواد غذایی در کف سردخانه باید خودداری شود.لاشه های گوشت باید به چنگک آویزان شود و از قرار دادن مواد غذایی به صورت انباشته و روی هم بدون داشتن ظرف یا پوشش پلاستیکی مناسب در داخل یخچال و سردخانه خودداری شود.

۲۴- در سردخانه ها، یخچال و فریزرها مواد غذایی هم گروه در یک طبقه و در طبقات کنار هم قرار داده شود و از مجاور هم قرار دادن مواد غذایی مختلف نطیر پنیر، گوشت، کره،سبزی، مرغ و ماهی جلوگیری شود.

۲۵- مواد گوشتی باید در سردخانه های مجهز به دماسنج سالم و در دمای زیر صفر نگهداری شود.

۲۶- قرار دادن مواد غذایی پخته و خام،شسته و نشسته در کنار هم در یخچال ممنوع است.

۲۷- برای نگهداری مواد عذایی در سردخانه،از پوشش پلاستیکی که کاملا سطح ماده غذایی را پوشانده باشد، استفاده گردد.

در محل انبار مواد غذایی و سردخانه باید موارد ایمنی و بهداشتی به شرح زیر رعایت شود:

ایمنی و بهداشت در سردخانه

اصول بهداشت فردی توسط کارکنان رعایت می گردد .

استعمال دخانیات در این واحد ممنوع می باشد .

کلیه پرسنل این واحد کارت معاینه پزشکی و گواهینامه آموزش معتبر دارند .

درتردد به انبار و سردخانه از لباس مناسب و دمپایی جداگانه استفاده می شود .

سنگ کف سالم و تمیز است و کفشوی کف سالم بوده و مجهز به توری حشره گیر میباشد .

پوشش دیوار انبار از جنس مصالح مقاوم ، سالم و قابل شستشو می باشد .

پوشش سقف از جنس مصالح مقاوم و سالم می باشد .

جهت شستشو محیط انبار شیرآب در انبار یا نزدیکی آن وجود دارد .

قفسه ها از دیوار حداقل ۱۰ سانتی متر و از کف ۲۰ سانتی متر فاصله دارند و طبقات از جنس سالم و زنگ نزن هستند .

سطل های زباله به تعداد و حجم مناسب وجود داشته، درب دار بوده و داخل آنها کیسه های پلاستیکی قرار داده می شود .

در محل انبار مواد غذایی و سردخانه باید موارد ایمنی و بهداشتی به شرح زیر رعایت شود:

ایمنی و بهداشت در سردخانه

نظافت انبار ها در حد مطلوب می باشد و اصول انبارداری رعایت شده است .

کلیه مواد غذایی موجود در انبار تاریخ ورود وخروجشان ثبت شده وهمگی دارای تاریخ مصرف معتبر بوده و دارای مجوز وزارت بهداشت و درمان هستند .

جدا سازی ، چیدمان مناسب و پالت گذاری انجام شده است .

از نگهداری ظروف و وسایل کهنه و مستعمل یا غیر قابل استفاده در انبار خودداری شده است .

حجم و فضای انبار متناسب با نیاز و احتیاجات هتل می باشد .

وجود حشرات در محیط مشهود نمی باشد .

جعبه کمکهای اولیه با تجهیزات لازم در محل وجود دارد .

جنس پوشش داخل سردخانه مواد غذایی از مصالح مقاوم کاملا” صاف و صیقلی و بدون پستی و بلندی و شکستگی میباشد .

ایمنی و بهداشت در سردخانه

طبقات و قفسه های داخل سردخانه از فلزات ضد زنگ ( مانند استیل ) یا رنگ شده می باشند .

از نگهداری مواد غذایی با کارتن و جعبه چوبی آلوده خودداری شده است .

سردخانه ها دماسنج سالم دارند ، برگه کنترل دمای سردخانه نصب شده و استاندارد ۱۲- تا ۱۸- درجه سانتی گراد برای سردخانه های زیر صفر و صفر تا ۴+ درجه سانتی گراد برای سردخانه های بالای صفر رعایت شده است .

شستشو و ضد عفونی سردخانه ها مرتبا” انجام می پذیرد .

حجم و فضای سردخانه متناسب با نیاز و احتیاجات هتل می باشد .

مواد غذایی پخته و نپخته ، شسته و نشسته بصورت تفکیک شده در سردخانه قرار گرفته اند .

درب تمامی سردخانه ها مجهز به اهرم بازکننده از داخل می باشد .

از قرار دادن مواد غذایی بر روی کف سردخانه خودداری شده و کلیه مواد غذایی در سردخانه بر روی پالت های فلزی قرار گرفته اند .

ایمنی و بهداشت در سردخانه

محصولات برجسته‌ی شرکت صنایع برودتی برادران حقیقی:

تونل انجماد iqf صنایع برودتی برادران حقیقی:

ابداع روش مکانیکی تولید سرما با استفاده از آمونیاک در سال ۱۸۷۵ میلادی و احداث سردخانه های صنعتی و عرضه گوشت قرمز و سفید به صورت منجمد در نیمه دوم قرن نوزدهم در آمریکا برای اولین بار منتهی به عرضه مواد منجمد آماده مصرف در حدود ۳۰ سال پیش گردید.

روش های نوین انجماد نظیر IQF، هم اکنون روش های تکامل یافته انجماد می باشند که کاربرد فراوانی در صنایع غذایی و نگهداری محصولات غذایی دارند.

ایمنی و بهداشت در سردخانه

منبع: بهداشت محیط ایران